Zaterdag 05/12/2020

De pas verschenen brieven van Hemingway

In Vanity Fair schrijft Scott Berg dat de delegatie op de laatste dag van haar vierdaagse bezoek aan Havana werd meegetroond naar het schuurtje bij het zwembad. Ze vonden er vele stapels papieren. De documenten, die bijna verkruimelden tussen hun vingers, bleken een gedetailleerde inventaris te zijn van het Cubaanse Hemingway-archief. De twee wetenschappers waren verrukt, maar Phillips en haar man betreurden dat ze nog steeds geen authentiek document hadden gezien. Teleurgesteld sloften ze terug, zonder veel aandacht voor de witte grafstenen. Daar onder de bomen lagen de honden van Hemingway: Black, Negrita, Linda en Neron.

Alcohol & depressies

Troepen van dictator Batista schoten Hemingways lievelingshond Black dood toen ze in 1959 achter een revolutionair aanzaten. Later in datzelfde jaar, toen de Amerikaanse regering de nieuwe leider Fidel Castro argwanend in de gaten hield, verklaarde Hemingway op de luchthaven van Havana dat hij zichzelf als een Cubaan beschouwde. Tijdens een daaropvolgend verblijf in de VS kampte de populaire schrijver met lange depressies en aanvallen van paranoia. Zijn in alcohol gemarineerde levenswandel eiste zijn tol: hij kon de juiste woorden niet meer vinden, waardoor schrijven niet meer wilde lukken. Op de ochtend van 2 juli 1961 schoot hij zich in Ketchum, Idaho, door het hoofd met zijn Mannlicher. Hij had de handeling met de ongeladen karabijn in betere tijden talloze keren gedemonstreerd aan zijn vrienden.

Hemingways weduwe Mary Welsh haastte zich naar de finca. Ze nam een stapeltje manuscripten mee met wat persoonlijke papieren en bezittingen, alsook een aantal kunstwerken, waaronder schilderijen van Juan Gris en Paul Klee.

Het voor de rest onaangeroerde landhuis werd spoedig daarna een museum. Zelfs de flessen Schweppes Indian Tonic, Gordon's gin, Old Forester bourbon, Campari, Bacardi rum en El Copey Agua Mineral staan er nog, alsof Papa nog maar net is opgestaan met een cocktail in de hand. Op het tafeltje ligt achteloos een tijdschrift met de cover 'Who can stop Kennedy?'

Elk vertrek in het huis is behangen met jachttrofeeën, een macabere uiting van Hemingways dierenliefde. In de hall flankeren impala's een schilderij van een stierengevecht van Roberto Domingo. Het tafereel sierde de cover van de eerste editie van Death in the Afternoon uit 1932, het beste Engelstalige boek over stierenvechten.

In de slaapkamer staat een Royal typemachine op de boekenkast, bovenop een deel van Who's Who in America. Hemingway was altijd vroeg uit de veren en schreef, staand op een dierenvel, elke dag welgeteld 500 woorden. Daarna nam hij een duik in het zwembad en luisterde 's middags onder het nuttigen van enige glazen naar zijn grammofoonplaten, een collectie met Benny Goodman, Tommy Dorsey en Glenn Miller maar ook Bach, Beethoven en Brahms.

Bijna dagelijks krabbelde Hemingway in de badkamer zijn lichaamsgewicht op de muur. Soms met een toelichting zoals: "7 dagen zonder dieet, 5 met drank" of "met slippers en pyjama aan". In de volgende kamer, de bibliotheek, ligt op de schrijftafel een stempel. "I never write letters. Ernest Hemingway" stempelde hij op de ongeopende enveloppen van onbekenden.

Gat in de muur

Natuurlijk schreef hij wel en veel brieven, maar de Amerikaanse delegatie had er zich in maart 2002 al bij neergelegd dat ze zijn correspondentie niet te zien zou krijgen. Net voor ze wilden vertrekken nam de museumdirectrice hen mee naar de garage naast het koloniale landhuis. De oldtimers van Hemingway waren niet de reden waarom ze hen uitnodigde om via het poortje met het opschrift 'acceso limitado' de garage te betreden. Achteraan gaf een deur toegang tot een trap die naar een kelder voerde. Daar, in een schemerige schatkamer vonden ze duizenden documenten van de Amerikaanse schrijver netjes geordend in mappen. Scott Berg zag ook het gat in de muur met een plank voor, dat licht en dus ook insecten doorliet. Toen hij de mappen begon te openen, wist hij niet meer waar hij stond: hier lagen ontelbare missing links voor Hemingway-onderzoekers. Het momento histórico waarover de voorzitster van de Nationale Raad voor Cultureel Erfgoed het eerder had gehad, werd dan toch bewaarheid.

Bijna tien jaar later zijn ruim drieduizend documenten uit het Cubaanse archief geconserveerd en gedigitaliseerd en komt het eerste deel van de briefwisseling van Hemingway uit. De publicatie omvat de periode 1907-1922, met flink wat brieven uit het Havana-archief die hij tussen zijn acht jaar en zijn vroege jaren in Parijs heeft geschreven. Een van de ongepubliceerde brieven aan zijn vader Clarence spreekt over zijn werk als achttienjarige redacteur op The Kansas City Star. Op dat moment waren de VS al betrokken in de Eerste Wereldoorlog, maar Hemingway was afgekeurd vanwege zijn slechte linkeroog. Later stortte hij zich als vrijwilliger voor het Amerikaanse Rode Kruis toch nog in het krijgsgewoel. Aan het Italiaanse front werd hij op 8 juli 1918 getroffen door granaatscherven en kogels in zijn rechterknie, terwijl hij een gewonde soldaat in veiligheid bracht. Vanuit Milaan schreef hij op 4 augustus een brief naar huis, waarin hij vertelde over het heldenonthaal dat hem te beurt was gevallen toen Italiaanse soldaten hem met zijn gespalkte been uit zijn ziekenhuisbed haalden om een parade bij te wonen. Een macho is hij altijd geweest, al beweert Scott Berg dat het Havana-archief een ander licht werpt op de mythische schrijver.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234