Donderdag 13/08/2020

Politiek

De parlementaire uittredingsvergoeding: sociaal vangnet of politieke hangmat?

Plenaire zitting van het Vlaams Parlement. De regeling over de vertrekpremie geldt zowel voor de regionale als federale parlementen, waardoor de teller blijft tikken zolang men onafgebroken zetelt in een van de halfronden.Beeld BELGA

Van links tot rechts: de uittredingsvergoeding is in het publieke debat bijzonder gecontesteerd. En toch nemen politici van alle gezindten de vertrekpremie, die tot in de honderdduizenden euro’s kan oplopen, meestal op. Waarom?

Hans Bonte (sp.a): “Geen bezwaar om vergoeding op te nemen”

Beeld Photo News

- 24 jaar in de Kamer, met twee korte onderbrekingen

- heeft recht op 24 maanden uittredingsvergoeding

“Vanaf 26 mei word ik voltijds burgemeester in Vilvoorde. Ik heb geen bezwaar om mijn parlementaire uittredingsvergoeding op te nemen, al heb ik nog geen definitieve beslissing genomen. Ik moet nog uitzoeken hoe het allemaal in elkaar zit. Van mijn eigen loon weet ik weinig tot niets.

“Ik begrijp de discussie. Maar in om het even welke sector bouw je rechten op en daar moet je niet aan raken. Als socialist is zoiets belangrijk. De politiek betekent een onzekere carrière. Je geraakt nadien moeilijker aan de bak omdat je een stempel draagt. Daarom is er voor parlementairen een apart systeem uitgedokterd.

“Dat ik die vergoeding dan zou combineren met mijn inkomen als burgemeester? Ik was bij de goedkoopste burgemeesters van het land. Mijn wedde werd afgetopt omdat ik in het parlement zat. Het gaat om aardig wat geld, maar het zijn mijn eigen zaken wat ik ermee doe. Waarom niet een deel investeren in sociale projecten? Ik wil me ook verder engageren in het jeugdwerk, mijn grote passie. Ik wil lezingen gaan geven en mijn expertise ter beschikking stellen, als vrijwilliger. Zo betaal ik de samenleving terug.”

Lees ook: Groen en sp.a willen vertrekpremies parlementsleden aanpassen naar een ‘normaal’ sociaal statuut: “Maak van alle parlementsleden werknemers”.

Bart Caron (Groen): “Ik heb hier enige schaamte over, ja”

Beeld BELGA

- 15 jaar in Vlaams Parlement

- Heeft recht op 24 maanden uittredingsvergoeding

“Ik ga waarschijnlijk stoppen na mei. De uittredingsvergoeding zal voor mij de brug slaan tot mijn pensioen: ik ben 63. Wie zal mij nog een job geven? Maar ik ben niet van plan om thuis te blijven: ik zal de maatschappij er iets voor teruggeven, dat ben ik sowieso altijd van plan geweest. Ik zal me engageren in de culturele sector en de non-profit, onbezoldigd uiteraard. Rondrijden met het busje van het dagcentrum, zulke dingen. Stel dat ik wel een ander inkomen zou hebben, dan zou ik de uittredingsvergoeding zeker niet opnemen. Inkomens combineren vind ik onkies.

“Hoeveel ik precies zal krijgen, heb ik nog niet laten uitrekenen, maar ik weet wel dat het veel zal zijn. Heel veel. Ik heb daar enige schaamte over, ja. Het bedrag ligt hoog en de periode is lang. Dat vecht met mijn principes. Maar ik kan nog niet met pensioen, ik kan als politicus ook niet gaan doppen. Dan vind ik het ook acceptabel dat, wanneer ik vrijwillig plaats maak voor anderen op de lijst, ik daar een vergoeding voor krijg. Alleen zou ze niet zo groot moeten zijn.”

“Het probleem is niet de verloning van politici. Het probleem is dat er te veel politici zijn”, schrijft hoofdredacteur Bart Eeckhout.

Kris Van Dijck (N-VA): “Ik ga niet meedoen aan een race to the bottom”

Beeld BELGA

- 24 jaar in Vlaams Parlement

- heeft recht op 48 maanden uittredingsvergoeding

“Voor mij is de vraag hypothetisch: als ik mag van de partij en ik word herkozen, dan doe ik er graag nog zeker een legislatuur bij. Ik weet wel dat ik recht zal hebben op vier jaar doorbetaald loon. En ik zeg u eerlijk dat ik nog niet weet of ik het zal opnemen.

“Ik vind dit altijd een bijzonder pijnlijk debat. We hebben de regeling al herzien, maar voor sommigen zal het altijd te veel zijn. Ik heb geen zin om mee te doen aan een race to the bottom. Vooral omdat ik genoeg parlementsleden ken die het na hun carrière bijzonder moeilijk hadden en nog steeds hebben om aan een job te geraken. Die politieke stempel geraak je niet meer kwijt. Ik heb zelf daarom ook heel lang mijn job in het lager onderwijs achter de hand gehouden. Mijn ontslag heb ik nog niet zo heel lang geleden gegeven, omdat ik mezelf op mijn 55ste niet meer zie terugkeren naar de klas.

“Als ik straks uit het parlement val, ben ik wel nog steeds burgemeester van Dessel, dat klopt. Maar ik geef u op een briefje dat het burgemeesterschap van een kleine gemeente geen vetpot is. Ik zal mijn situatie goed moeten afwegen wanneer het zover is.”

Filip Dewinter (Vlaams Belang): “Wie zou mij een job geven?”

Beeld BELGA

- 29 jaar afwisselend in federaal en Vlaams Parlement

- heeft recht op 48 maanden uittredingsvergoeding

“Ik ben van plan om nog even in het parlement te blijven, maar ik zou een uittredingsvergoeding aanvaarden. Voor mij zou het een manier zijn om de periode te overbruggen tot aan mijn pensioen. Laat ons eerlijk zijn: wie zou er mij nog een job geven? Mijn vrouw werkt niet en een parlementair kan niet terugvallen op een werkloosheidsuitkering. Dan is het goed dat je iets hebt om op terug te vallen.

“Mijn kijk is genuanceerd. De vergoeding is bedoeld als overgangsregeling naar een andere job en zo dient het ook ingevuld te worden. Als je onmiddellijk ergens anders werk hebt, is die uitstapregeling eigenlijk voor niets meer nodig.

“De bedragen liggen hoog, dat kan ik niet ontkennen. Maar sinds de hervorming vorige legislatuur denk ik dat we een correcte regeling hebben. Ik begrijp de kritische reacties, als je kijkt hoe de armoede toeneemt in de maatschappij. Maar we moeten niet vervallen in steekvlampolitiek. Je hebt een minimum aan continuïteit nodig.”

De uittredingsvergoeding uitgelegd

Wie heeft er recht op:

- iedere parlementair die bij de vernieuwing van het parlement geen nieuw mandaat opneemt. Ook wanneer die kan terugvallen op een ander inkomen of er een nieuwe job in het verschiet is

- iedere parlementair die het parlement weer moet verlaten tijdens de legislatuur omdat hij als opvolger van een regeringslid zetelde en dat regeringslid zijn plaats weer inneemt

- iedere parlementair die zijn mandaat moet stopzetten om medische redenen

- leden van de verschillende regeringen vallen onder dezelfde regeling

Wie heeft er geen recht op:

- parlementairen die uit eigen beweging in de loop van de legislatuur opstappen om een andere job uit te oefenen

Hoe wordt de vergoeding berekend:

- de basis is de maandelijkse parlementaire vergoeding: het brutoloon plus de onkostenvergoeding. Samen goed voor 9.742 euro bruto

- iedere parlementair krijgt een startbasis van vijf maanden. Per aangevat politiek loopbaanjaar komt daar een maand uittredingsvergoeding bij. Voor de hervorming was dat twee maanden per jaar

- de maximumduur van de uittredingsvergoeding bedraagt 24 maanden, voor de hervorming van 2014 was dat 48 maanden

- de rechten die al opgebouwd werden voor 31 mei 2014, blijven onder de oude – veel voordeligere – regeling vallen

- de vergoeding wordt uitbetaald in maandelijkse schijven

Wat met het pensioen:

- de uittredingsvergoeding is niet combineerbaar met het parlementaire pensioen. Zolang de uittredingsvergoeding loopt, wordt het pensioen uitgesteld en worden er nog pensioenrechten opgebouwd. Als de uittredingsvergoeding volledig is uitbetaald, kan het pensioen aangevat worden

Wat met de andere parlementen:

- de regeling geldt zowel voor de regionale als federale parlementen, waardoor de teller blijft tikken zolang men onafgebroken zetelt in een van de halfronden

- de duur van het mandaat van een gecoöpteerde senator wordt sinds 25 mei 2014 nog voor de helft meegeteld

- mandaten in het Europees parlement na 14 juli 2009 worden niet meer meegeteld

- volgens een vergelijking van De Tijd heeft België de meest gunstige regeling in vergelijking met de buurlanden

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234