Dinsdag 04/10/2022

De ontzagwekkende wreedheid van een gedoemd volk

'We beseffen niet hoe gehaat Amerika geworden is in het Midden-Oosten'

The Independent

Robert Fisk

En zo gebeurde het. De hele moderne geschiedenis van het Midden-Oosten: de val van het Ottomaanse Rijk, de 'Balfour Declaration', de leugens in Lawrence of Arabia, de Arabische revolte, de stichting van de staat Israël, vier Arabisch-Israëlische oorlogen en de 34 jaar durende brutale bezetting van Arabisch grondgebied door Israël. Allemaal weggeveegd in de uren waarin zij die beweren een vertrappelde, vernederde bevolking te vertegenwoordigen, terugsloegen met de boosaardigheid en ontzagwekkende gruwel van een gedoemd volk. Is het eerlijk, is het moreel, om dit zo snel te schrijven zonder het minste bewijs, wanneer de laatste barbaarse daad in Oklahoma het werk bleek van Amerikanen van eigen bodem? Ik vrees van wel. Amerika is in staat van oorlog en tenzij ik me ongelooflijk vergis, zullen verscheidene duizenden anderen in het Midden-Oosten, en misschien ook in Amerika, binnenkort sterven. Sommigen onder ons waarschuwden voor de "ontploffing die er stond aan te komen". Maar deze nachtmerrie hadden we in onze ergste dromen niet verwacht.

En ja, we denken aan Osama bin Laden, zijn geld, zijn geloofsovertuiging, zijn angstaanjagende toewijding om Amerikaanse macht te breken. Ik zat recht tegenover Bin Laden toen hij beschreef hoe zijn mannen hielpen het Russische leger in Afghanistan, en op die manier de Sovjet-Unie, te vernietigen. Hun onbegrensde vertrouwen stelde hen in staat de oorlog te verklaren aan Amerika. Maar dit is niet de oorlog van democratie versus terreur, zoals men de wereld de komende uren en dagen zal vragen te geloven. Dit gaat om Amerikaanse raketten die inslaan op Palestijnse huizen en helikopters van de VS die raketten afvuren op een Libanese ambulance in 1996. Om Amerikaanse granaten die enkele dagen later inslaan op het dorpje Qana en om een Libanese militie, betaald en geüniformeerd door Amerika's Israëlische geallieerde, die zijn weg door de vluchtelingenkampen hakte, verkrachtte en moordde.

Nee, er is geen mogelijke twijfel over het absolute en onbeschrijflijke kwaad in wat er gebeurde in de Verenigde Staten. Dat Palestijnen de dood van 20.000, misschien wel 35.000 onschuldige mensen vieren, is niet alleen een teken van hun wanhoop maar ook van hun politieke onvolwassenheid, van hun falen om datgene te vatten waarvan ze hun Israëlische vijanden altijd beschuldigden: buitensporige daden. Maar we waren gewaarschuwd. Al die jaren van retoriek, al die beloften om te zullen toeslaan in het hart van Amerika, om de kop van de "Amerikaanse slang" af te hakken, zagen we als loze dreigementen. Hoe konden achtergestelde, conservatieve, ondemocratische en corrupte regimes en kleine gewelddadige organisaties zulke idiote beloften doen? Nu weten we het.

In de uren die volgden op de vernietiging van gisteren, begon ik me de andere uitzonderlijke, ongelooflijke aanslagen tegen de VS en zijn geallieerden te herinneren, die nu in het niets verzinken in vergelijking met de slachtofferaantallen van gisteren. Planden de zelfmoordcommando's die op 23 oktober 1983 241 Amerikaanse militairen en 100 Franse paracommando's doodden hun aanvallen niet met uiterste precisie? Er lagen niet meer dan zeven seconden tussen het bombardement op de marine en de vernietiging van de Fransen, drie mijl verderop. Dan waren er de aanvallen op basis van de VS in Saoedi-Arabië en vorig jaar de poging - die bijna succesvol was, zo blijkt nu - om de USS Cole tot zinken te brengen in Aden. En hoe gemakkelijk faalden we niet om het nieuwe wapen van het Midden-Oosten te erkennen, een wapen dat Amerikanen noch Europeanen konden evenaren: het door wanhoop gedreven, radeloze zelfmoordcommando.

Alle macht van Amerika, de rijkdom - en de arrogantie, zullen de Arabieren zeggen - kon de grootste macht die de wereld ooit gekend heeft niet sparen van deze vernietiging. Voor journalisten, zelfs voor hen die letterlijk door het bloed van het Midden-Oosten stapten, drogen woorden hier op. Ontzagwekkend, verschrikkelijk, onuitsprekelijk, onvergeeflijk; de komende dagen zullen deze woorden klinken als water in de woestijn. En natuurlijk zal er een onvermijdelijke maar immorele poging ondernomen worden om de historische fouten, het bloed en het onrecht die achter de vuurstormen van gisteren liggen te verdoezelen. We zullen horen over 'stompzinnig terrorisme', waarin het 'stompzinnig' deel essentieel is als we niet beseffen hoe gehaat Amerika geworden is in het land waar drie grote religies geboren zijn.

Vraag een Arabier hoe hij reageert op 20.000 of 30.000 onschuldige doden en hij of zij zal antwoorden, zoals deugdzame en fatsoenlijke mensen doen, dat het een onbeschrijflijke misdaad is. Maar zij zullen vragen waarom we zulke woorden niet gebruikten bij de sancties die het leven verwoestten van mogelijk een half miljoen kinderen in Irak. Waarom we niet tekeergingen over de 17.500 burgers die gedood werden toen Israël Libanon binnenviel in 1982, en toestonden dat één land in het Midden-Oosten de resoluties van de VN Veiligheidsraad negeerde, terwijl we de andere, die wel reageerden, bombardeerden en bestraften.

En de hoofdredenen waarom het Midden-Oosten in brand vloog in september: de Israëlische bezetting van Arabisch grondgebied, de verdrijving van Palestijnen, de bombardementen en executies gesponsord door de staat, de Israëlische martelingen, dit alles moet verduisterd worden voor het geval ze de minste reden waren voor de wreedheid van gisteren.

Nee, Israël tref geen schuld - we kunnen er zeker van zijn dat Saddam Hoessein en de andere groteske dictators dat zullen beweren - maar de verderfelijke invloed van de geschiedenis en ons aandeel in de last ervan staan samen in het duister met de zelfmoordcommando's. Onze gebroken beloftes, misschien zelfs onze vernietiging van het Ottomaanse Rijk, leidden onvermijdelijk tot deze tragedie. Amerika heeft de oorlogen van Israël gedurende zovele jaren gefinancierd dat het dacht hier kostenloos vanaf te komen. Maar dat is niet langer zo. Het zou getuigen van een uitzonderlijke moed en wijsheid als de Verenigde Staten even zouden pauzeren en denken aan hun rol in de wereld, de onverschilligheid van hun overheid tegenover het lijden van de Arabieren en de sloomheid van hun huidige president.

De Verenigde Staten zullen natuurlijk willen terugslaan tegen de 'wereldterreur' en wie kan hen dat kwalijk nemen? Wie zal Amerikanen nu met de vinger nawijzen omdat ze het pejoratieve en soms racistische woord 'terrorisme' gebruiken? Er zullen er snel genoeg zijn om elke suggestie te veroordelen dat we naar historische redenen moeten zoeken voor de verklaring van een gewelddaad op deze wereldwijde schaal. Maar tenzij we dat doen, staan we tegenover een conflict zoals we niet meer gezien hebben sinds Hitlers dood en de overgave van Japan. Korea en Vietnam beginnen te vervagen.

Acht jaar geleden werkte ik mee aan een televisieserie die uitlegde waarom zovele moslims het Westen zijn gaan haten. Gisteravond herinnerde ik me enkele van die moslims in de film, wier families verbrand waren door bommen en wapens van Amerikaanse makelij. Ze vertelden over hoe niemand hen hielp, behalve God. Theologie versus technologie, zelfmoordcommando tegenover nucleaire macht. Nu hebben we geleerd wat dat betekent.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234