Donderdag 14/11/2019

De mythes van een bergdorp

Presidenten, toppolitici, bedrijfsleiders, financiers en prominenten blazen verzamelen op een Zwitserse bergflank. Vanaf vandaag is Davos weer even het centrum van de wereld. Maar dat er in het dorp beslissingen genomen worden, is een mythe.

Davos 2009: Michael Dell, topman van het gelijknamige technologiebedrijf grijpt zijn kans en vraagt aan de Russische premier Vladimir Poetin hoe de IT-sector Rusland kan helpen in zijn verdere ontwikkeling. Poetin verrast vriend en vijand met een even bits als onverwacht antwoord: "Wij hebben uw hulp niet nodig. Wij zijn geen invaliden. Wij hebben heus geen beperkte mentale capaciteit. Rusland is een ontwikkelde natie."

Herman Daems, voorzitter van BNP Paribas Fortis, moet nog steeds glimlachen als hij terugdenkt aan dat memorabele moment. "Het voorval getuigde uiteraard van een zekere arrogantie, van beide kanten. Maar het bewijst voor mij vooral twee zaken die zo typerend zijn voor Davos. Je hebt er de kans om verschillende prominenten te ontmoeten én aan te spreken. En de discussiefora zijn daarbij heel open, en ja, soms ook wel heel fel."

De bevolking van Davos zal tot 25 januari weer spontaan met een kwart aangroeien. Zowat 2.500 prominenten van over de hele wereld ontmoeten elkaar op het jaarlijkse World Economic Forum. Op de bergflanken van een skidorp kunnen de talloze presidenten, CEO's en andere beleidsmakers elkaar moeilijk ontlopen. En laat dat net de bedoeling zijn van professor Klaus Schwab die in 1971 het evenement een eerste keer opzette. Vanuit een onverdroten optimisme in de maakbaarheid van de wereld, enkele dagen in afzondering discussiëren met de top van de wereld.

Zo'n kransje prominenten die vanop hun berg neerkijken op de wereld, dat moet verdacht zijn. Andersglobalisten en critici genoeg die het een kapitalistische hoogmis van de arrogantie noemen. Een geheim genootschap dat beslist over de wereld voor de een. Een veredelde praatbarak zonder enige relevantie voor de ander.

Historisch belang

Nochtans kan Davos enkele historische verwezenlijkingen op zijn conto schrijven. In 1992 schudden Nelson Mandela en Frederik Willem De Klerk er elkaar de hand. Twee jaar later sloten Shimon Peres en Yasser Arafat er een overeenkomst. De perestrojka van Michael Gorbatsjov werd er geruggensteund, en luidde het einde in van de Koude Oorlog. Milieu en klimaatverandering, of de armoedeproblematiek, het zijn alle thema's die op de agenda stonden. Vaak vooraleer ze echt op de politieke besluitvorming wogen.

Ook vandaag staan er potentieel belangrijke ontmoetingen in het verschiet. De Iraanse president Hassan Rouhani en de Israëlische premier Benjamin Netanyahu strijken er neer. Iran en Israël zijn sinds de Islamitische Revolutie in Iran in 1979 bittere vijanden. Rouhani zoekt toenadering tot het Westen. Er wordt achter de schermen uitgekeken naar mogelijke gesprekken in de marge over Syrië.

Herman Daems: "Ik denk niet dat Davos op enige manier de agenda bepaalt, hoe zou het ook kunnen. Davos is eigenlijk een workshop van verschillende mensen die nadenken en discussiëren. Davos beslist niks, het is een confrontatie van ideeën." Ook baron Paul Buysse, die voor de 14de keer present tekent, looft de gedachtenwisselingen die Davos mogelijk maakt. "Zowat 30 procent van je tijd bestaat uit contacten die je hebt met mensen die je normaal heel moeilijk kan benaderen zoals internationale CEO's en investeerders."

Voor Buysse zelf is Davos een toetssteen, een persoonlijke benchmark. "Is de strategie die ik als voorzitter van Bekaert hanteer de juiste voor de lange termijn? Davos heeft me de gelegenheid om op korte tijd met tal van internationale verantwoordelijken van gedachten te wisselen."

Was Davos initieel een puur economisch geïnspireerde gebeurtenis, Schwab zag snel in dat de meerwaarde in een breder perspectief lag. Ngo's werden erbij betrokken, andere continenten. Dat die andere continenten vandaag ook de snel ontwikkelende economieën zijn vergeleken met de gevestigde naties zal daar ook een rol in spelen, uiteraard (zie grafiek).

Di Rupo en Peeters

"Vandaag is de hele wereld vertegenwoordigd", merkt Herman Daems op. "Ik ken de kritiek, maar die weerspiegelt helemaal niet de agenda van Davos. Ook de samenstelling van het publiek is voortdurend aan het evolueren. Ik zie vandaag veel meer vertegenwoordigers van ngo's, jongeren of mensen uit andere werelddelen." Greenpeace, Oxfam, het zijn maar enkele van die genodigden uit het middenveld. In het directiecomité van het WEF zorgt Saadia Zahidi, als hoofd van de gendergelijkheid en Human Capital, voor de vertegenwoordiging van het maatschappelijk middenveld.

Onze premier Elio Di Rupo en Vlaams minister-president Kris Peeters tekenen ook present en hebben er tal van ontmoetingen op de agenda staan. Tijdens het zogeheten 'power breakfast' zet België zichzelf in de kijker van al wie het wil horen. "Belangrijk voor het langetermijnperspectief van internationale investeerders", zegt Paul Buysse, die in een niet zo ver verleden met lede ogen moest toezien hoe onze politici Davos links lieten liggen. "Ons land verzorgt zijn pr onvoldoende. Alsof we enkel kunnen bogen op bier, friet en pralines."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234