Maandag 21/10/2019

'De Morgen' & de Vooruit: woelige liefdesgeschiedenis

Toen De Morgen nog Vooruit heette, werd in het Feestlokaal krantengeschiedenis geschreven. De liefde tussen de krant en het iconische Gentse gebouw bleef, al ging die niet steeds over rozen.

Even terug in de tijd, naar de Sint-Pietersnieuwstraat in Gent. Het Feestpaleis, waar het nog steeds staat, met links, waar nu de ticketdesk is, de ingang van de Coop, de coöperatieve Vooruit. Aan de overkant, in een gebouw van Fernand Brunfaut, de redactie van de krant Vooruit, voorloper van De Morgen, de drukkerij Het Licht en de boekhandel Het Licht. Het was één grote familie, onder de koepel van de (B)SP, de socialistische partij. Voormalig chef-stad Cé Van der Poel: "Bij Vooruit werken betekende lid zijn van de partij. Het lidmaatschap werd afgehouden elke 15de van de maand." Diane Vande Weghe, voormalig redactiebediende: "Onze eindejaarspremie werd uitbetaald in bonnen van de Coop, die moesten we daar gaan opkopen."

Patrick Boes, voormalig stadsredacteur, herinnert zich dat de vergaderingen van de raad van bestuur van Het Licht plaats hadden in de zogenaamde Beheerraadzaal, op dezelfde verdieping als de Majolicazaal: "Daar is in de jaren 70 geschiedenis geschreven. Memorabel was de vergadering waarop het mogelijke samengaan van Volksgazet en Vooruit werd besproken. Wij zijn er binnengedrongen met een delegatie van het personeel, Amedee De Ceulenaere heeft ons toen de huid vol gescholden. Onze slogan was 'De Vooruit in Gent'. Tv-journalist Kris Borms was er, met zijn jonge assistente Martine Tanghe, en wij hadden andere media opgetrommeld. Wij werden uitgemaakt voor anarchisten en communisten, omdat we de partij zouden saboteren. Dat moet wel de meest dramatische gebeurtenis zijn in de Vooruit, van de Vooruit."

Het wantrouwen van de partij stak nog op een ander moment de kop op. Jan Temmerman, filmredacteur: "Op een keer was er een tik- of zetfout in een artikel geslopen en werd er melding gemaakt van een vergadering van de partij 'in de boevenzaal van de Vooruit'. Dat moest natuurlijk de bovenzaal zijn, maar de partijbonzen hechtten geen geloof aan het 'ongelukje'."

Patrick Boes en Cé van der Poel van de stadsredactie weten nog van een vroegere hechte band tussen dagblad Vooruit en het Feestlokaal: "Roger Cneut, rubriekleider sport van de krant, organiseerde in de jaren zestig een jaarlijkse sport- en vedettenmorgen in de cinemazaal. Hij wist altijd de grootste vedetten te lokken, zoals Eddy Merckx of Roger De Vlaeminck en de zaal zat telkens afgeladen vol. De sportlui werden geïnterviewd en er waren optredens van de Anseele Sisters. Dat waren topmomenten van het Feestlokaal, eigenlijk een voorloper van de huidige talkshows. De opbrengst ging naar De Kollebloem, de vakantiewerking van... de partij. Toen Cneut met pensioen ging, was het ook gedaan met de vedettenmorgen."

Te voet door Vlaanderen

Bij het begin van De Morgen waren er nog nauwelijks banden. Het Feestlokaal stond te verkommeren en werd beschouwd als 'iets voor de ouden van dagen'. "Wij gingen daar nooit een pint pakken", zegt Van der Poel, "we zaten in andere cafés in de Sint-Pietersnieuwstraat, het Keetje, de Jekyll of de Wembly." Boes: "Heel uitzonderlijk gingen we er 's middags iets eten. Er werd opgediend door kolossale madammen, en als we durfden te reclameren omdat onze dagschotel te lang wegbleef was het antwoord 'ierst de menschen!' 's Avonds weren er slechts enkele biljarters te bespeuren, en op zondag kwamen de bejaarden er dansen. Voor ons was het niet aantrekkelijk."

De Vooruit was tot aan zijn heropstanding volledig verweven met de socialistische partij, en het was net van die verstrengeling dat de toenmalige generatie jonge redacteurs van De Morgen af wou.

Het gebouw stond te verkommeren en eind jaren zeventig was er zelfs sprake van afbraak. Gelukkig kregen Erik Temmerman (zoon van Gilbert, de latere burgemeester) en enkele kompanen in 1982 groen licht om het Feestlokaal een nieuwe bestemming te geven als cultuurcentrum. Boes: "Erik heeft vooral zijn vader moeten overtuigen, en waarschijnlijk heeft hij zijn doel enkel kunnen bereiken doordat hij hetzelfde karakter had als zijn vader. (lacht) Wat hij heeft verwezenlijkt is fantastisch. "

In 1983 verhuisde de redactie van De Morgen naar de Moutstraat, en verdween ook de fysieke band met het gebouw aan de overkant.

Toch keerde het personeel van De Morgen later nog geregeld terug, vooral dan om te feesten. Marie-Anne Devos, voormalig sportmedewerkster: "Ik weet nog goed dat ik zo onder de indruk was van die mooie tegels in de Majolicazaal. Zoiets had ik nog nooit gezien." In diezelfde zaal werd ook menig personeelsfeest georganiseerd, zoals in 2006 bij het afscheid van algemeen directeur Wim Coessens. Joke Beysens, voormalig directiesecretaresse: "De aanleiding was triest, maar wat een leuk feest! We hebben toen zo veel ex-collega's teruggezien die ondertussen elders waren gaan werken."

Memorabel waren ook de feesten voor 20 en 25 jaar De Morgen, waarbij verschillende zalen in beslag werden genomen, maar in het collectieve geheugen staan toch vooral de benefieten geprent, die in 1986, na het faillissement van De Morgen, werden georganiseerd. In het café werd onder meer een grote kunstveiling gehouden (waarbij sommige kunstenaars hun eigen werk terugkochten, bij wijze van steun). Max Borka en Jan De Zutter, redacteurs cultuur, waren de organisatoren. Borka:" Simone Vanriet (schrijfster en vrouw van kunstenaar Jan Vanriet, AG) heeft ons toen enorm geholpen. Ik heb met Jan of Simone het hele land afgereisd om werken op te halen, van atelier tot atelier, tot diep in Wallonië, want daar was de solidariteit het grootst - ze konden ons niet lezen, hè. Heerlijke tijd." De Zutter: "De veilingen - want er zijn er ook in Antwerpen en in Sint-Niklaas geweest - werden voorgezeten door Mon Bernaerts, die daardoor de 'mediaveilingmeester' bij uitstek is geworden. Hoe we het allemaal gefikst hebben, weet ik niet meer."

Maar wat al de 'oudstrijders' zich nog herinneren, is de fameuze benefietavond, na een voettocht door heel Vlaanderen om steun voor de failliete De Morgen in te zamelen. Op 30 oktober 1986 was het faillissement uitgesproken, op 6 november stond hoofdredacteur Paul Goossens op het podium, na een week onderhandelen, weinig of geen slaap, fondsen inzamelen, zoeken naar oplossingen en een krant maken. Het werd hem te veel, hij stortte in op het podium en er vloeide een traan. Wellicht is dat het meest dramatische moment uit de geschiedenis van De Morgen, in de Vooruit.

Later zijn er nog vrolijke feesten georganiseerd, maar de band is pas echt opnieuw aangehaald toen het boekenprogramma 'Uitgelezen' in gang werd gestoken door Peter Van den Eede (Vooruit) en Marianne De Baere (De Morgen). Dat is deze maand precies tien jaar geleden, en het is nog steeds springlevend, met de vaste panelleden Fien Sabbe, Anna Luyten en Jos Geysels.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234