Dinsdag 26/10/2021

AchtergrondUltrasport

De lokroep van de ultrasport: ‘Een marathon loopt iedereen tegenwoordig’

Ultraloper Astrid Van Cleef in Antwerpen. Beeld Tine Schoemaker
Ultraloper Astrid Van Cleef in Antwerpen.Beeld Tine Schoemaker

Als de ‘gewone’ Tour de France niet meer volstaat, kun je nog altijd de ultravariant rijden. Steeds meer duursporters zoeken de limieten op, zowel fysiek als mentaal. ‘Mensen verklaren mij nu al zot, maar het kan altijd nog gekker.’

Achttien dagen, 5.500 kilometer, 66.831 hoogtemeters en 225 uur op de fiets gezeten. De getalletjes van wielrenner Lachlan Morton (EF Education First) doen duizelen. Dinsdag arriveerde de Australiër om 5.30 uur ’s ochtends op de Champs-Elysées, na een huzarenstukje voor het goede doel: alle etappes van de Tour rijden, plus de verplaatsingen tussen start- en aankomst, in zijn uppie en zonder enige ondersteuning. Morton sliep in een tentje, voorzag zijn eigen eten en wisselde na drie dagen (door kniepijn) op gewone pedalen en een paar sandalen. Geen Tour de France, maar een Tour de Force – en goed voor 417.000 euro voor het World Bicycle Relief.

In het jargon heet zoiets een ‘ultra-endurance race’. In Vive le vélo vertelde Morton, die al meer dergelijke avonturen op zijn conto heeft, er het volgende over: “Soms voel je jezelf enkele uren waardeloos en haat je alles. Je voelt nog meer dat alles pijn doet. (…) Het is één grote mentale strijd.”

Tour Morton Beeld DM
Tour MortonBeeld DM

Prettig is anders, zou je denken, maar heel wat duursporters beginnen nu misschien te likkebaarden. Want het prefix ‘ultra’ duikt steeds vaker op bij lopers, zwemmers en fietsers.

In 2010 toonde Tom Waes aan meer dan een miljoen Vlamingen dat een marathon ook maar een habbekrats is in vergelijking met de Marathon des Sables, zes marathons op zes dagen in extreme omstandigheden. Sindsdien zit het aantal ultralopers alleszins sterk in de lift in ons land, met 58 events in 2019 tegenover 14 in 2010. In de database van de Deutsche Ultramarathon Vereinigung is het aantal Belgische ultralopers in tien jaar verzesvoudigd.

Lachlan Morton is bezig aan zijn tocht door Frankrijk. Beeld AFP
Lachlan Morton is bezig aan zijn tocht door Frankrijk.Beeld AFP

23 uur zwemmen

“Een marathon lopen is eigenlijk heel gewoon geworden. Iedereen doet het tegenwoordig”, zegt Joeri Schepers, voorzitter van vzw Marathon and More Belgium, die merkt dat ook steeds meer vrouwen het ultrasporten ontdekken. “Voor sommige mensen moet het simpelweg wat extra zijn.” Alles wat meer is dan die 42,195 kilometer kun je bij lopen in feite zien als ‘ultra’. In de praktijk lijkt het vooral: verder gaan dan het gewone voetjesvolk, ook wat betreft het terrein.

De meeste ultraruns verlopen namelijk niet op asfalt maar op ruw, onverhard en afgelegen terrein. En je kunt 23 uur in een zwembad gaan liggen, of in diezelfde tijd de eerste mens worden die de hele Belgische kust afzwemt. Matthieu Bonne (27) deed het vorig jaar, nadat hij even daarvoor al een Tour de Belgique fietste, goed voor 1.224,7 kilometer in vier dagen. “Sinds een paar jaar ben ik echt verslingerd. Ik heb er net weer een trainingsweek van 55 uur op zitten”, zegt Bonne vanop Fuerteventura. “Mijn volgende uitdaging gaat weer de moeite zijn, al kan ik nog niks verklappen.”

Die niet te stillen honger horen we bij ultrafanaten op elk niveau. “Eens die microbe je te pakken heeft, is het erg verslavend”, zegt Anton Vanhee (29), die zich op zijn eerste Iron Man voorbereidt. “Dat had ik tot voor een paar jaar nochtans nooit gedacht. Ik was nogal een uitgaander en liep eerder afstanden van 5 of 10 kilometer.”

Elke trede leidt opnieuw naar een volgende. “Drie jaar geleden liep ik voor het eerst de marathon van Antwerpen, en nadien vond ik nog de energie om de ten miles te lopen”, vertelt Astrid Van Cleef (28). “Ik voelde toen: ik kan nog meer.” Hetzelfde signaal kwam er na 70 kilometer, en na 85 kilometer in de Ardense natuur. “Deze zomer mik ik voor het eerst op 100 kilometer. Mensen verklaren mij nu al zot, maar het kan altijd nog gekker.”

Astrid Van Cleef:
Astrid Van Cleef: "Deze zomer mik ik voor het eerst op 100 kilometer."Beeld Tine Schoemaker

Ook sportfysioloog Rudi Frankinouille ziet het steeds vaker. Hij begeleidde al enkele lopers voor de Marathon des Sables. “Als een doel behaald is, moet het nóg gekker. Soms moet je dan als coach op de rem gaan staan.” Niet iedereen kan grenzen blijven verleggen zoals Karel Sabbe, de bekende Belgische ultraloper die momenteel een wereldrecord probeert te vestigen op de Via Alpina. Daarvoor moet hij 31 dagen lang zo’n twee marathons en 5.000 hoogtemeters per dag overwinnen.

Mentale plaatje

Vanhee droomt ervan om ooit het Kanaal over te zwemmen, maar is slim genoeg om daar geen timing op te zetten. “Zoiets bouw je traag op, met de juiste begeleiding.” Toch lijkt het de droom van elke ultrasporter: ooit eens tegen de lamp lopen en eindelijk weten waar de limiet van het persoonlijke kunnen ligt. Bonne: “Stiekem hoop ik zelfs dat ik ooit op die limiet bots. Ik vraag me af hoe mijn lichaam en vooral mijn geest dan zullen reageren.”

Volgens sportpsycholoog Inez Swinnen is dat mentale plaatje bij ultrasporten sowieso het grootste verschil met een spurt van 100 meter. “Je hebt uren en uren om na te denken. Dan borrelen er weleens negatieve gedachten op.” Wat kan helpen is een mentaal plan dat rekening houdt met pech of andere tegenslagen. “En in tegenstelling tot wat we soms aanleren, is het voor een ultrasporter belangrijk om pijn te leren accepteren.”

Die pijn is nodig, zegt Morton, om te zien welke verandering het bij jezelf teweegbrengt. Bonne beaamt dat volmondig. “Dat is deel van mijn drijfveer. Ik begeef me in een wereld waar niet veel anderen heen durven. Soms is het er pikzwart, maar als je weer naar buiten treedt, heb je zo veel lessen geleerd.”

Morton slaapt in een tentje tijdens zijn onderneming. Beeld AFP
Morton slaapt in een tentje tijdens zijn onderneming.Beeld AFP
Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234