Zaterdag 24/07/2021

De line-up

Zweers: 'Als grappige vrouw kom je ofwel bedreigend over voor een man ofwel word je in het vakje geduwd van het 'unieke specimen''

Mira Bertels zingt in half-Antwerps dialect over wc's, liefde en klein gevaarlijk afval en heeft een cd in eigen beheer uit. Vindt grappig: French & Saunders, Sien Eggers, Tania van der Sanden. www.mira-online.be.

Bubblicious: het meisjesduo Griet Desutter en Barbara Callewaert haalde de finale van Humorologie 2005 met de cabareteske theatervoorstelling Maybe Yes. Vindt grappig: Smack the Pony, de Koe, Kassys. www.bubbliciousvzw.be.

An Nelissen: theaterdame die Vlaanderen vertrouwd maakte met De vaginamonologen, speelt momenteel F*** You, een monoloog over de menopauze. Vindt grappig: Bette Midler, Whoopie Goldberg, Goldie Hawn, Diane Keaton.

Kristel Zweers: een van de weinige stand-up comédiennes die Nederland rijk is. Vindt grappig: Youp van 't Hek. www.kristelzweers.nl.

Dames voor na Vieren: het cabaretduo Hanneke Drenth en Anne van Rijn won de jury- en publieksprijs van het Amsterdams Kleinkunst Festival 2004. www.damesvoornavieren.nl

Vanavond in de Arenbergschouwburg, Antwerpen. Kaarten: 070/22.21.92 of 03/232.14.69.

Vijf 'comédiennes' in een mannenwereld

Vrouwen met kloten

Vrouwen hebben geen gevoel voor humor, luidt het cliché. Het 10 Days of Comedy- festival bewijst het tegendeel met Meisjes van plezier. De Morgen poneerde vijf stellingen over vrouwen en humor. Aan het cabaretduo Bubblicious (Barbara Callewaert en Griet Desutter), stand-up comédienne Kristel Zweers, zangeres Mira Bertels en actrice An Nelissen om misverstanden uit de wereld te helpen én clichés te bevestigen.

"De oorzaak is niet dat vrouwen liever naar vrouwen gaan maar eerder dat mannen liever niet naar vrouwen gaan. Want humor betekent macht om de andere te doen lachen en mannen houden niet zo van vrouwen met macht." (te lezen op het discussieforum van de Nederlandse cabaretsite Zwarte Kat)

Zweers: "Naar mijn show komen overwegend vrouwen. Een verklaring heb ik niet: misschien omdat mannen denken dat een vrouw het nog altijd heeft over die 'vierkantemeterproblematiek' van de huiskamer en het gezeul met luiers en maandverbanden. Die thema's zijn bij de vrouwelijke comedians in Nederland weggeëbd, alleen hebben de mannen dat nog niet door."

Nelissen: "Mannen denken vaak: 'Oei, een stuk over de menopauze: wat heb ik daaraan?', maar gaan toch mee om het vrouwtje te plezieren. Achteraf zijn ze blij want het gaat natuurlijk over veel meer, zoals scheidingen en ouder worden."

Callewaert: "Mannen die naar vrouwenhumor gaan kijken doen het vaak uit nieuwsgierigheid, om eventjes in de kop van een vrouw te gluren. Ik heb er zelfs een werkwoord voor: 'het pretparken'. Een pretpark is de max maar je doet het niet elke dag."

Nelissen: "Als vrouwen in groep komen zonder hun man zijn ze openhartig. Brengen ze hun man mee, dan zijn ze terughoudender. Ik heb eens een vraag gesteld aan een toeschouwster en haar man legde zijn hand op haar dij met de intentie dat ze moest zwijgen. Ik zei: 'Kan uw vrouw zelf niet spreken?' Hij antwoordde: 'Het is mijn vrouw en ze doet wat ik wil.' Dat was geen grap, na de pauze waren ze verdwenen."

"Da zijn ier zo'n voal weecees doar placeer 'k m'n kont nie op." (Mira Bertels zingt 'Voal weecees')

Bertels: "Ik vertel mijn diepste zielenroerselen, maar altijd met zelfrelativering. Ik zing over de problemen die elke goed doorvoede Belg heeft. Ik heb een nummer over vuile toiletten: vrouwen herkennen zich daarin, ze hebben allemaal weleens zo (heft zich op, steun zoekend aan een imaginaire muur, LiLa) op een wc gezeten."

Callewaert: "We hebben geen 'vrouwelijke' voorstelling willen maken. Als je voor de eerste maal een stuk maakt, wil je vooral jezelf profileren. We zijn jonge twintigers en dus nog vooral met onszelf bezig. Onze voorstelling Maybe Yes gaat over de liefde. Vroeger was het gemakkelijk: je koos iemand, trouwde en daar bleef je heel je leven bij. Nu heb je zoveel mogelijkheden. Dus zijn we de straat opgetrokken met een enquête over de liefde."

Desutter: "We werden geraakt door de onverwachte poëzie en humor in die interviews. Aan een tachtigjarige man in de bibliotheek vroegen we: 'Welk aspect van de liefde zou je graag overboord gooien?' Hij leunde dicht bij de micro en fluisterde: de trouw."

Nelissen: "Ik begrijp de kritiek dat vrouwen op een podium altijd een punt maken van hun vrouwzijn. Momenteel werk ik aan een stuk dat het slot vormt van mijn vrouwelijke zoektocht. Samen met Nigel Williams (comedian die De penismonoloog bracht, LiLa) maak ik een voorstelling over de clash tussen de seksen."

"Jennifer Saunders is degene die iets weg heeft van een vrouw en Dawn French geeft uitstekend een babyolifantje weer." (Sunday Express over het vrouwenduo French & Saunders in 1987)

Nelissen: "Ik beschouw het als een groot compliment als iemand mij een goede comédienne noemt. Ik heb het nooit erg gevonden om met een rosse pruik en scheve tanden op de scène te staan."

Bertels: "Dat verklaart volgens mij waarom zo weinig vrouwen humor op het podium durven te brengen: ze zijn bang om lelijk te zijn."

Callewaert: "Het gebeurt vaak dat een man na de show zegt: 'Amai, ge ziet er beter uit in 't echt dan op het podium.' Ik weet niet of ik dat als een compliment moet beschouwen. (lacht)"

Nelissen: "Ik heb er ooit met schrijver Herman Brusselmans op café over gediscussieerd of een grappige vrouw sexy is. Brusselmans vindt een grappige madame bijzonder aantrekkelijk, maar daarmee is hij een uitzondering bij de mannen."

Zweers: "Ik zag onlangs een reportage op Discovery Channel waaruit bleek dat vrouwen bij de keuze van een partner een man selecteren op basis van humor. Wanneer de mannen ook nog eens status genieten door op een podium te staan, moet dat enorm erotiserend zijn voor een toeschouwster. Ik vrees dat het bij mij andersom werkt. Als grappige vrouw kom je ofwel bedreigend over voor een man ofwel word je in het vakje geduwd van het 'unieke specimen'. Zo krijg ik nog vaak recensies in de trant van 'eindelijk een vrouw die wel grappig is'."

Hoe omschrijf je de tepel van een radicale feministe? Het topje van een ijsberg.

Desutter: "Vooroordelen tegenover vrouwen werken in twee richtingen: er is ook de positieve discriminatie waarbij je als uitzondering wordt behandeld. Dat we dit interview krijgen bijvoorbeeld hangt af van onze sekse."

Nelissen: "Ik krijg elke maand wel enkele haatmails. Het feit dat ik vrijelijk woorden in de mond neem zoals 'vagina' ervaren sommigen als 'vies'. Onlangs schreef een vrouw me dat ze zo'n vulgariteit niet had verwacht van een welopgevoede dame als ik. Er heerst nog altijd het starre idee dat een meisje 'bevallig' hoort te zijn. Ik noem dat het Maria-syndroom, het onbevlekt ontvangen schepsel dat elke avond braaf het eten op tafel zet."

Zweers: "Mijn show gaat nogal, nou ja, veel over seks en het feit dat seks een statussymbool is geworden waaraan iedereen zich moet conformeren. Een vrouw zei me achteraf dat ik de vrouwen had verraden. Maar het omgekeerde gebeurt even vaak: je hoeft het woord 'mannen' nog maar uit te spreken en je hoort ze al zuchten: daar gaan we weer, weer een feministe op de barricaden!"

"In de dierenwereld is het altijd het mannetje dat pronkt en zich wil laten zien. Misschien is dat typisch aan komieken: het podium opklauteren om zich te manifesteren met de lach." (10 Days of Comedy-programmator Jeroen Van Dyck op de vraag waarom comedy nog altijd een mannenwereldje is)

Zweers: "Ik ben de uitzondering die de regel bevestigt: in Nederland heb je veel cabaretières maar ik ben een van de enige vrouwelijke stand-uppers. Volgens mij zijn vrouwen van nature meer gevoelsmensen en dat neem je mee het podium op. Daarmee wil ik niet zeggen dat vrouwen niet grof kunnen zijn, alleen ligt het bij ons niet vooraan op de tong."

Callewaert: "Met 'gevatte humor' wordt bedoeld rad van tong zijn. Bij Bubblicious ligt de lach in de visuele choreografie. Bestaat er zoiets als 'bewegingsgevatheid'?

Nelissen: "In Nederland heb je vaak veel cabaretiers die het publiek uitschelden vanuit een machtspositie. Onze Vlaamse mannen zoals Wim Helsen spelen liever de underdog."

Callewaert: "Bij de mannen draait het om scoren, wij willen ook punten verdienen maar hanteren andere wapens."

Desutter: "Wij doen het om graag gezien te worden."

Bertels: "Een vriend van mij had een 'aparte' theorie waarom meer mannen dan vrouwen op een podium te zien zijn: mannen hebben de behoefte om via het podium contact met de aarde te zoeken en iets te creëren dat hun bestaan bevestigt. Een vrouw heeft binding met de aarde omdat ze kinderen kan voortbrengen en die schepping is al het hoogste goed."

Liv Laveyne

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234