Maandag 24/06/2019

Technologie

"De liefde voor Apple vervaagt"

Twee grote Apple-aandeelhouders vragen om het smartphonegebruik door kinderen beter te monitoren en te verminderen. Beeld AP

Zorg dat kinderen niet verslaafd raken aan hun smartphone en geef ouders meer mogelijkheden om dit te voorkomen. Twee grote aandeelhouders, die zich zorgen maken over de geestelijke gezondheid van kinderen, vragen Apple om hiervan werk te maken. "Steeds meer mensen krijgen een haat-liefdeverhouding met Apple."

“Leg het gebruik van de iPhone door kinderen deels aan banden.” Die opmerkelijke boodschap wordt in een open brief gelanceerd door twee aandeelhouders, Jana Partners en California State Teacher’s Retirement System (CSTRS), van Apple. Het activistische hefboomfonds en het grote pensioenfonds wijzen op verschillende wetenschappelijke bevindingen, die zouden aantonen dat veelvuldig gebruik van de iPhone schadelijk is, en willen dat de technologiereus zijn verantwoordelijkheid neemt.

De beide aandeelhouders, die voor 2 miljard dollar (zo’n 1,67 miljard euro) aan aandelen in handen hebben, stellen dat intens gebruik van smartphones een negatieve impact heeft op de geestelijke gezondheid van kinderen. Een iPhone-verslaving zou voor meer afleiding in de klas zorgen, voor een hoger risico op depressie of suïcide en zou het empathisch vermogen verminderen. Zo vreemd is die boodschap niet. Verschillende techpioniers legden het technologiegebruik van hun kinderen aan banden. Apple-oprichter Steve Jobs wilde bijvoorbeeld niet dat zijn kinderen een tablet gebruikten.

Angsten

De academische drijvende kracht achter de open brief is de Amerikaanse psycholoog Jean Twenge (San Diego State University). Zij publiceerde vorig jaar een veelbesproken boek waarin zij het heeft over de Apple-generatie of de iGen. Zij geeft daarin aan dat tussen 2010 en 2016 het aantal kinderen dat te maken krijgt met angsten of een zelfmoordpoging doet fors is gestegen. Twenge brengt de beide evoluties in verband met de opkomst van de smartphone en concludeert dat tieners die het toestel vaker gebruiken meer risico lopen op depressieve klachten.

“Er bestaan zeker risico’s voor kinderen, maar ik heb hier toch de nodige reserves bij”, zegt Peter Nikken, een autoriteit op vlak van mediaopvoeding aan de Erasmus Universiteit Rotterdam en eveneens verbonden aan de hogeschool Windesheim en het Nederlands Jeugdinstituut. “We weten niet zeker of hier sprake is van een causaal verband, want je kunt die vaststellingen ook omdraaien. Wie last heeft van een depressie gaat misschien vaker de smartphone gebruiken. We weten wel dat de smartphone over het algemeen een versterkend effect heeft. Een kind dat al niet lekker in zijn vel zit en vaak de smartphone oppakt, kan in een negatieve spiraal belanden. Ik vind het daarom zeker goed dat de discussie wordt gevoerd."

Opmerkelijk genoeg geven zowel Twenge als de aandeelhouders aan dat er vraagtekens bij de verschillende studies kunnen worden geplaatst. Tegelijk is het in hun ogen ondenkbaar dat het massale smartphonegebruik door kinderen geen effect heeft. Zo staat inderdaad vast dat smartphones (en de bijbehorende sociale media) bijzonder verslavend werken. Mediaprofessor Lieven De Marez (UGent/Imec) verduidelijkte recent nog dat makers inspelen op ons beloningshormoon dopamine. Haast elke eigenschap van een applicatie, denk maar aan de fototags op Instagram, is zorgvuldig gebouwd om ons opnieuw naar het toestel te doen grijpen.

Goodwill

Jana Partners en CSTRS vragen daarom dat Apple een expertencomité aanstelt dat de impact op kinderen nagaat. Ook zou er werk moeten worden gemaakt van meer onderzoek en zouden smartphones, en de mogelijkheden ervan, moeten worden aangepast naar de leeftijd van de gebruikers zodat kinderen minder tijd ermee doorbrengen. Als het bedrijf daarmee aan de slag gaat, zou dit op lange termijn vruchten moeten afwerpen en voor een meerwaarde voor de aandeelhouders moeten zorgen. “Stel je eens voor welke goodwill Apple genereert als ouders meer opties krijgen om de gezondheid van hun kinderen te beschermen”, klinkt het in de open brief.

Apple heeft nog niet gereageerd. Maar volgens De Marez zal de technologiereus, net als Facebook en Google, in de toekomst wel degelijk maatregelen nemen. “Zij zitten allemaal in hetzelfde schuitje. Ze zijn van love brands uitgegroeid tot een big bad brand. Steeds meer mensen krijgen een haat-liefdeverhouding met Apple. Ze doen er voorlopig nog niets aan, maar vinden wel van zichzelf dat ze hun iPhone te vaak vastpakken. De relatie en liefde voor het merk vervaagt, terwijl dat juist de unique selling proposition van Apple was. Zij moeten het vertrouwen terugwinnen en dit is inderdaad een mooie kans.”

Wie met vragen zit over zelfdoding, kan terecht bij de Zelfmoordlijn op het gratis nummer 1813 en op de site www.zelfmoord1813.be.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
© 2019 MEDIALAAN nv - alle rechten voorbehouden