Donderdag 13/08/2020

De legerbussen moeten naar Buchenwald blijven rijden

De busdiensten naar de kampen waren geen overdreven uitgaven die de minister nu wil terugschroeven, maar essentiële middelen om onze jongeren te confronteren met datgene wat niemand nog ooit wil meemaken

Mathias De Clercq veegt de besparingsmaatregel van Pieter De Crem van tafel

@5 INFO Opinie:Mathias De Clercq (Open Vld) is Gents schepen van Economie, Jeugd, Werk en Middenstand.@4 DROP 2 OPINIE:'Ik schrok van deze verschrikkelijke kracht van de mens, de wens en het vermogen om te vergeten. Ik zag in dat ik in staat was alles te vergeten en twintig jaar van mijn leven uit te wissen.' Het is een citaat van Varlam Sjalamov en staat in zijn tekst De trein waarin hij terugblikt op zijn gevangenisschap in Kolyma, een onderdeel van de Goelag. Ondanks de toegang die we via internet hebben tot archieven, lijkt de kracht van het vergeten mij één van de gevaarlijkste tendensen van onze tijd. Vraag aan scholieren wat Auschwitz en Goelag betekent en je krijgt een onthutsend gebrek aan kennis. Die gebrekkige kennis over een van de meeste gruwelijke gebeurtenissen van de twintigste eeuw valt samen met het langzaam maar zeker verdwijnen van 'de laatste getuigen', de laatste overlevenden van een generatie die de gruwel zelf heeft meegemaakt, zowel in de Sovjet-Unie als in de Duitse concentratiekampen.

Tegen het vergeten bestaat er maar één middel en dat is het in stand houden van de herinnering, het bezoeken van die plekken die de stille getuigen zijn van de gruwelijkheden die in het verleden begaan werden zoals het museum Flanders Fields in Ieper over de gruwelijkheden van de Eerste Wereldoorlog, het fort van Breendonk bij Antwerpen waar heel wat verzetsmensen werden gemarteld en vermoord, en de Dossinkazerne in Mechelen waar duizenden Belgische Joden en anderen werden verzameld alvorens ze in veewagens afgevoerd werden naar het vernietigingskamp in Auschwitz. Het zijn stuk voor stuk ijkpunten die onze kinderen moeten zien zodat ze zich een beeld kunnen vormen van de waanzin van elke vorm van totalitarisme en zich kunnen wapenen tegen elke vorm van extremisme en uitsluiting. Deze musea dragen bij tot de herinnering en zijn noodzakelijk om de kennis over de gevolgen van de terreur van extremisten door te geven en aan te scherpen.

Vorige vrijdag besloot onze nieuwe minister van Defensie Pieter De Crem om niet langer bussen van het leger ter beschikking te stellen voor schoolreizen naar het vroegere uitroeiingskamp van Buchenwald. Elk jaar brachten ongeveer 400 jongeren uit het hele land een bezoek aan de kampen van Buchenwald en Dora waarbij ze gebruik konden maken van de diensten van de bussen van Defensie. Zijn argument is dat dit een vervalsing van de concurrentie betekent voor de private bussen én dat men nu eenmaal moet bezuinigen. Dit is een schande. De kost om ongeveer vijf bussen in te leggen om jongeren naar de betreffende kampen te voeren, weegt in het geheel niet op tegen één enkel PR-bezoek van de minister aan een of andere lokatie waarbij hij de Belgische militairen 'een hart onder de riem gaat steken'. Nog erger is dat de minister hiermee in feite verhindert dat scholen, met hun beperkte budgetten, nog reizen gaan organiseren naar plaatsen die omwille van de historische gebeurtenissen een bijzondere waarde hebben. Geen enkel leerboek kan immers op tegen de confrontatie met een plaats of gebouw waar mensen omwille van een afwijkende mening of afkomst vervolgd en vermoord werden.

In plaats van te knibbelen op een uitgavepost die jongeren net veel kan bijbrengen, zou de minister van Defensie beter nagaan of al de bestellingen voor nieuw militair materiaal noodzakelijk zijn. Het is nuttig om jongeren aan te werven voor het leger, maar met notie van het verleden. Scholieren informeren over de gruwelijkheden die élke oorlog met zich meebrengt is wezenlijk. De busdiensten naar het kamp van Buchenwald waren in dit zicht geen overdreven uitgaven die de minister nu wil terugschroeven, maar essentiële middelen om onze jongeren te confronteren met datgene wat niemand nog ooit wil meemaken. Als een overheid één taak heeft, dan is het wel haar burgers, in het bijzonder haar jongeren, op de hoogte te houden van wantoestanden die kunnen voortvloeien uit totalitaire systemen. De afschaffing van de bussen naar de kampen van Buchenwald en Dora zijn een schande. Ik pleit voor het behoud van de gratis bussen. Niet ter ere van mij of de minister, maar ter herinnering van al wie de concentratiekampen heeft meegemaakt.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234