Woensdag 28/07/2021

De kiwi-appellaties

Knoop ze in uw zakdoek:

* Northland

* Auckland

* Walkato

* Bay of Plenty

* Gisborne

* Hawke's Bay

* Wellington

* Nelson

* Marlborough

* Canterbury

* Central Otago

De coole kiwi's

Vooral het laatste decennium heeft Nieuw-Zeeland zich op de wereldwijnkaart weten vast te pinnen. Ook in België.

Dat Nieuw-Zeeland altijd geassocieerd wordt met kiwi (de vogel, maar vooral het fruit), is eigenlijk gek als je via Google Earth dit land bekijkt: het lijkt namelijk eerder een smalle bananenschil dan een rijpe kiwi, want nergens breder dan 200 maar wel 1.600 kilometer lang, en van kop tot teen omsingeld door water. Op wijngebied heeft Nieuw-Zeeland, ondanks zijn geografisch isolement, echter een solide reputatie opgebouwd. Waarom? Het land bestrijkt een ongelooflijke waaier aan landschaps - en klimaatvariaties. Puur qua ligging is het land trouwens vergelijkbaar met het uitgestrekte wijngebied van Bordeaux tot Zuid-Spanje, met een over het algemeen warmer Noordereiland en een koeler Zuidereiland. Los van deze unieke variatie - altijd al een troef als het om wijncultuur draait - is het bovendien nog een milieuzuivere biotoop. Hier geen fijne stofdeeltjes uit het Ruhrgebied of smogalarm, want water en lucht zijn hier vaak, letterlijk en figuurlijk, van een haast vooroorlogse schoonheid. De wijngaarden profiteren hier automatisch van een zeeklimaat en de koude golfstroom, zodat de rijpende druiventrossen altijd voldoende kunnen afkoelen én noodzakelijke fraîcheur plus aroma's opbouwen. Dramatische droogtecrisissen of bosbranden zoals 'buur' Australië, zijn hier nagenoeg onbestaand. Op een aardbeving na dan, die onlangs voor wat rock-'n-roll zorgde in Nieuw-Zeeland.

Nieuw-Zeeland bezit ook een relatief jonge wijnindustrie, die nog véél kan evolueren. Tenslotte is hier officieel maar pas sinds 1819 - toen de eerste wijngaard werd aangelegd op het Noordereiland - sprake van een wijnbusiness en de ontwikkeling verliep veel trager dan in Australië, omdat lange tijd louter werd gefocust op de binnenlandse consumptie. Pas met de immigratiestromen van Duitsers en Oostenrijkers einde 19de eeuw kreeg de wijnindustrie vers bloed. Dat gebeurde nog eens na Wereldoorlog II, met de nieuwe immigratiegolf uit West-Europa, en in de jaren vijftig staken Australische groepen à la Penfolds een handje toe, onder meer met kapitaal en knowhow. Op het Zuidereiland werd pas in 1973 de allereerste wijngaard geïnstalleerd. Het dubbeltje kan raar rollen, want nu is bijvoorbeeld Marlborough uit dat zuiden één van de uithangborden voor gans Nieuw-Zeeland, ook qua productievolume. Ondertussen telt Nieuw-Zeeland reeds een tiental gevestigde appellaties en nog zo'n 40 kleinere wijngebieden. Ook de overheid spant zich in. Sinds 2004 heeft Nieuw-Zeeland een gemoderniseerd wijnwettenpakket, dat zaken als productienormen, identiteit van de wijn, voedselveiligheid en exportaangelegenheden reguleert. Uiteraard speelt de factor 'afstand' telkens een hoofdrol, want tussen de meest noordelijke en de meest zuidelijke wijngaarden ligt toch makkelijk zowat 1.500 kilometer. Wat betekent dat de groei- en oogstcyclus enorm kan verschillen.

Nieuw-Zeeland kent een belangrijke flessenhals, die op termijn zelfs zuur kan opbreken: de wijnindustrie kan de globale vraag nauwelijks bijbenen. Nieuw-Zeeland blijft kwantitatief een pygmee op wijnvlak, met zelfs minder dan 25.000 hectare wingerd. Daarom precies heeft de belangengroep New Zealand Winegrowers een ambitieus exportprogramma opgezet: tegen 2010 moet er namelijk voor zeker 1 miljard NZ dollar worden uitgevoerd, terwijl dit in 2007 nog 'maar' zo'n 700 miljoen was. Tegen 2015 hoopt men zelfs de kaap van 2 miljard NZ dollar te ronden. Mooie plannen, maar er zijn massale investeringen en aanplant vereist om dit doel te bereiken, want alleen al om aan de toenemende vraag te voldoen zouden er tegen 2010 zo'n 10.000 hectare extra moeten aangeplant worden.

Nieuw-Zeeland bezit veel troefkaarten, zoals een wijncultuur die zwaar steunt op de klassiekers qua druiven: sauvignon blanc (circa 10.500 ha) en chardonnay (4.000 ha) in wit en pinot noir en (steeds vaker) merlot in rood. Maar dat legt meteen ook een hypotheek op verdere ontwikkeling. Vooral de rode variëteiten en de 'nieuwe' witte rassen (gewürztraminer, pinot gris en riesling) moeten dringend beter gepositioneerd worden. Want hoeveel Belgen weten dat ook Nieuw-Zeeland op dat vlak sterk scoort? Nu bestaat ruim de helft van de jaaroutput uit sauvignon blanc, die overigens voortreffelijk is en qua stijl de perfecte brugfunctie vervult tussen de wat zwoelere Australische stijl en de meer koele Europese variant. Dat is trouwens momenteel het marketingcredo van de Nieuw-Zeelandse wijnindustrie: sappige, op frisheid drijvende witte en rode wijnen afleveren, die het prima doen als maaltijdwijn en vaak nog heel betaalbaar blijven. Maar als blijkt dat één op de drie flessen van elke oogst een sauvignon blanc-label draagt, is het hoogtijd voor diversificatie.

Om écht door te stoten tot de absolute wijntop, moet Nieuw-Zeeland toch eerst een aantal handicaps overwinnen. Het relatief koele klimaat kan namelijk ook een nadeel vormen, want vorst (en dus een slechte bloemzetting) verstoren vooral de kwantiteit van veel oogsten, zoals gebeurde in 2003 en 2005. Een internationale troef voor de toekomst is zeker ook het 'groene imago' waarmee de Nieuw-Zeelandse wijneconomie nog steeds wordt geïdentificeerd. Natuurlijk is de 'carbon footprint' van naar Europa uitgevoerde wijn verschrikkelijk hoog, maar Nieuw-Zeeland koketteert wel met zijn milieubewust en duurzaam wijnbeleid. Dat gaat van hernieuwbare energie of recyclage van water bij de domeinen, tot de introductie van biovriendelijke bestrijdingsmiddelen. De lat ligt in ieder geval heel hoog: momenteel is amper 1% van alle Nieuw-Zeelandse wijnmakers gecertificeerd 'organisch', 'duurzaam' of 'biodynamisch'. Via het overheidsprogramma 'Sustainable Winegrowing New Zealand' wil men dit tot 100% opkrikken tegen 2012. Als wij onze duurzame kiwiwijn ondertussen maar niet té duur moeten betalen... n

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234