Donderdag 25/02/2021

De jongen van 9, alleen in België

Saleh uit 'The art of becoming'. Beeld Clin d'oeil films
Saleh uit 'The art of becoming'.Beeld Clin d'oeil films

Op 8 september gaat 'The art of becoming' in première op het filmfestival van Oostende. De film is een samenwerking tussen De Morgen-buitenlandjournaliste Catherine Vuylsteke en Hanne Phlypo en vertelt het verhaal van drie minderjarige vluchtelingen uit Afghanistan, Syrië en Guinee, met alledrie hetzelfde verlangen: een stabiele toekomst in Europa. In aanloop naar de première schetst Catherine drie weken lang al kort het verhaal van een van de drie hoofdpersonages. Vandaag is dat Saleh.

Een jongetje van negen. Een jongetje zonder. Zonder vader, moeder, broers of taal. Zonder reden ook. Niemand zei dat Saleh eind 2009 alleen in België zou stranden. Wegens aan de Griekse grens gescheiden van zijn familie die om politieke redenen uit Syrië wegvluchtte. Hij glipte als enige voorbij de douane. Aan de hand van een hem onbekende mensensmokkelaar.

In de 38 maanden die volgden, vond het kind zichzelf opnieuw uit. Als Brusselse Nederlandstalige, als lieveling van de juffrouw en als graag geziene klasgenoot. Als niet-begeleide minderjarige ook, die in het centrum door erg welwillende begeleiders wordt omringd. Alles van vroeger is niets, zei hij, toen we elkaar pas kenden en hij een van de acht personages werd uit mijn boek 'Vroeger is een ander land' (2011). Hij haalde zijn schouders op. De deur naar Syrisch Koerdistan was dicht geslagen door de winden van het lot en Saleh beschikte over de kracht noch de ervaring om ze terug open te wrikken.

Vader en moeder waren een stem aan de telefoon geworden, om de paar weken. Of hij zijn best deed op school, wilden ze weten, of hij gehoorzaamde en of er nieuws was over een eventuele verblijfsvergunning. Veelal waren hun vragen veel langer dan zijn antwoorden.

Van thuis restte Saleh alleen zijn liefde voor voetbal. Dribbelen, passen, de tegenstander te snel af zijn. Hij had er altijd in uitgeblonken. 'Als ik groot ben, speel ik internationaal', zei hij als kleine jongen al.

Dat was in die andere wereld, met een thuis en al die dingen waar kinderen nooit bij stilstaan. Tot ze die verliezen. En dan nog. Saleh zweeg bovenal. Zelfs toen hij weer een taal had, wilden de woorden niet komen. Hij wist het niet, mompelde wat of staarde somber in de verte. De maanden werden jaren maar het gemis ging niet weg. Waarom kon hij niet zijn als alle andere kinderen, zelfs als dat betekent dat moeders foeteren, vaders in hun eigen gedachten zijn verzonken en broertjes eindeloos jengelen?

Ach, misschien gebeurt het wel. Volgende maand, volgend jaar, als hij achttien is geworden. Ooit, maar als houvast is dat heel weinig. En toen brak die dag aan. Ergens in de nazomer van 2012. Het goede nieuws was van het soort dat je eerst niet kan geloven. Papieren voor hem, en een vliegtuigticket voor de rest van de familie. Ze zouden weer samen zijn. Meer dan drie jaar nadat ze elkaar hadden verloren.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234