Zondag 05/12/2021

De ingenieur op het strand

Op 27 februari staat een Nederlander op het strand bij Sirte, Libië. Hij wacht, tot er aan de horizon een helikopter zal verschijnen die hem komt evacueren. Het is kwart voor vijf in de middag. Zijn mobiele telefoon gaat. Het is iemand van het ministerie van Defensie in Den Haag.

“Alles is hier rustig”, zegt de man die geëvacueerd moet worden. “Niemand te bekennen.” Goed nieuws, dat wordt doorgegeven aan Hare Majesteits fregat Tromp, voor de kust van Libië. Van dat schip is de helikopter afkomstig.

De man is een ingenieur van Royal Haskoning, een van die Nederlandse bedrijven die over de hele wereld bruggen bouwen, dijken ophogen, rivieren uitdiepen, eilanden aanleggen en havens graven; wateringenieurs, architecten en baggeraars, de trots van het land.

Eigenlijk wil de ingenieur op het strand helemaal niet geëvacueerd worden, maar na aandringen van zijn werkgever en het ministerie van Defensie is hij eerder die middag toch akkoord gegaan. De situatie in Libië wordt er niet rustiger op en bij Royal Haskoning zijn ze bang dat werknemers gegijzeld zullen worden door de aanhangers van dictator Kadhafi. Dat is althans het verhaal.

Vanuit Den Haag is die dag geprobeerd contact te krijgen met de Libiërs, om toestemming te krijgen voor het ophalen van een landgenoot. Maar in Tripoli neemt niemand de telefoon op.

Dan, besluiten ze in Den Haag, gaan we het zonder toestemming doen. De Nederlandse Leeuw brult ook zonder vergunning. Hebben we in 1600 de Spanjolen niet op het strand verslagen in de Slag bij Nieuwpoort? Nou dan. Er is sprake van een logistieke ‘window of opportunity’: er is een fregat, er is een helikopter en er is een man op het strand die eraf moet: wat kan daar zo moeilijk aan wezen?

Het is drie kwartier vliegen van de Tromp naar het strand.

Om dertien minuten over vijf ontvangt de Tromp een noodsignaal van de helikopter. Twaalf minuten later meldt de kapitein van de Tromp het noodsignaal aan het ministerie van Defensie in Den Haag. Om half zes belt het ministerie met de ingenieur op het strand.

“Er is iets misgegaan’, zegt de ingenieur. ‘Er kwamen ineens 30 gewapende mannen op de heli af.”

Iemand heeft de ruiten ingegooid van het window of opportunity. De helikopterbemanning wordt gearresteerd en de Lynx-helicopter zijn we ook kwijt. Behalve de ingenieur wordt nog een Zweedse vrouw aangehouden, die ook van plan was mee te vliegen. Ze had van haar zoon gehoord dat er een Nederlandse helikopter aankwam en dat ze vast wel een lift kon krijgen.

In de weken na de flop doen de vreemdste geruchten de ronde. Het meest bizarre: het was geen ingenieur, daar op het strand, maar Mabel Wisse Smid, schoondochter van de koningin en echtgenoot van Prins Johan Friso, naar verluidt bevriend met een van de zonen van Kadhafi. Het meest vileine: Hans Hillen, behalve minister ook politiek strateeg van de christen-democraten, wilde voor de Statenverkiezingen van woensdag 2 maart nog even een leuk electoraal klappertje maken op de voorpagina van De Telegraaf: kabinet redt landgenoot uit Libische hel.

Wie was de ingenieur? Waarom mocht een passagiersvliegtuig uit Bosnië dezelfde dag gewoon landen in Sirte om mensen te repatriëren en maakte Nederland er een geflipte Bondfilm van? Waarom deed het kabinet zo geheimzinnig over de identiteit van de ingenieur? Vanwaar de haast? Hoe wisten ze, ondanks het beoogde ‘verrassingseffect’, zelfs in Zweden hoe laat de helikopter kwam? Waarom werd de miskleun pas een dag ná de verkiezingen gelekt naar De Telegraaf? Wie nam de beslissingen?

Hoe wisten de dekselse Libiërs van onze Geheime Plannen?

Maandag kwam er een brief van het kabinet over de kwestie. Er stond geen enkel antwoord in op de vele vragen in. De brief bevatte, tussen de regels, maar één duidelijke vaststelling: minister van Buitenlandse Zaken Uri Rosenthal en zijn maat van Defensie Hans Hillen zijn een clownsduo en incompetent bovendien. Kunnen nog geen ingenieur van een verlaten strand halen zonder het zaakje te verknallen en zetten ons internationaal voor joker.

Was getekend, Uri Rosenthal en Hans Hillen.

Wie de ingenieur is, weten we overigens nog steeds niet.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234