Donderdag 01/10/2020

Verkiezingen VS

De grote winnaar van de eerste Democratische voorverkiezingen? Dat is Trump

Aanhangers van de Democratische kandidaat Pete Buttigieg in de staat New Hampshire.Beeld AFP

De eerste voorverkiezingen om de race naar het Witte Huis zijn voor de Democraten een gênante vertoning geworden. In Iowa zouden partijleden voor het eerst aangeven welke kandidaat volgens hen de beste kansen heeft om Trump te verslaan, maar bijna een dag later was er nog steeds geen definitieve winnaar bekend.

Pas om elf uur ’s avonds (Belgische tijd) kwam de Democratische Partij met een voorlopige uitslag, gebaseerd op 62 procent van de stemmen. Volgens deze cijfers staat Pete Buttigieg met 26,9 procent van de stemmen aan kop, gevolgd door Bernie Sanders met 25,1 procent. Elizabeth Warren (18,3 procent) is derde, en de nummer vier, Joe Biden, zal teleurgesteld zijn met slechts 15,6 procent. Het is onduidelijk hoe representatief deze tussentijdse uitslag is voor het uiteindelijke resultaat: op het platteland van Iowa wordt bijvoorbeeld anders gestemd dan in de steden. 

De chaos bij deze stemming, veroorzaakt door een programmeerfout in een app waarmee de uitslagen moesten worden doorgegeven, is koren op de molen van president Trump. “De Democratische voorverkiezing is een onherstelbare ramp”, twitterde hij. “Niets werkt bij hen, net zoals toen zij het land leidden.” Zijn campagnemanager Brad Parscale greep de gebeurtenis aan om twijfel te zaaien en zei dat kiezers alle reden hebben om het Democratische kiesproces te wantrouwen.

Vol spanning hadden Democraten in Iowa zich toegewerkt naar dat ene moment waarop alle schijnwerpers op hen zijn gericht. Hier, in deze kleine staat, geldt de symbolische waarde van de eerste overwinning en die is enorm: de winnaar wordt voortgestuwd op een golf van aandacht en krijgt daarmee de vrijwilligers en geldschieters achter zich die nodig zijn om verder te komen. Tegelijkertijd geldt doorgaans voor de verliezers (degenen die op de vijfde plaats of lager eindigen) dat de campagne binnen een paar weken wordt gestaakt.

De stemvergaderingen (het ‘caucus’-systeem) waarop in Iowa wordt gekozen, zijn een omslachtige aangelegenheid. De kiezers kwamen maandag samen in 1.681 schooltjes, buurtcentra en gymzaaltjes, en daar moesten zij letterlijk bij het groepje gaan staan dat een bepaalde kandidaat steunt. Krijgt iemand minder dan 15 procent van de mensen achter zich, dan is de kiesdrempel niet gehaald en kunnen kiezers overlopen naar de groep van hun tweede of derde keuze.

Technische fout

Bij de telling van de resultaten werden echter inconsistenties ontdekt. Enkele uren later bleek de boosdoener een nieuwe app te zijn, waarmee vrijwilligers van al die schooltjes en buurthuizen de uitslag moesten doorgeven aan het hoofdkantoor. Het was een technische fout, zo werd benadrukt door de partij. Van een hack of andere sabotage zou geen sprake zijn. Maar de uitslagen moesten worden gecontroleerd aan de hand van foto’s van de papiertjes waarop de tellingen zijn bijgehouden. En dat kost veel tijd.

De Republikeinen in Iowa brachten maandag ook hun stem uit, en deze voorverkiezing verliep niet alleen vlekkeloos, maar leverde Trump met 97 procent van de stemmen ook een overweldigende overwinning op. ‘Veel meer dan het vorige record van Obama!’, twitterde Trump.

Lees ook: 

Welke kandidaat kan Trump verslaan? Dit zijn de kanshebbers.

‘We nemen het op tegen het hele politieke establishment!’, roept Bernie Sanders. De 78-jarige presidentskandidaat heeft al een halve eeuw dezelfde idealen.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234