Zondag 22/09/2019

Voetbal

De grote druk op de schouders van de videoref: "Er is geen ruimte voor fouten"

Een videoscheidsrechter bedient de schermen vanuit een 'VAR room' in de buurt van Moskou. Beeld EPA

Toen de video assistant referee (VAR) werd ingevoerd op het wereldkampioenschap in Rusland slaakte de hele voetbalwereld een zucht van opluchting: eindelijk. Toch is de videoscheidsrechter niet zonder kritiek gebleven. Hoe is het om met al deze druk om te gaan?

Australië kwam terug in de wedstrijd tegen de Denen na een penalty, gegeven door de VAR. Het werd 1-1 en verrassend genoeg eindigde de wedstrijd ook zo. Nadat Neymar zich in de wedstrijd tegen Costa Rica vol bravoure in het strafschopgebied op de grasmat liet vallen, dacht de scheidsrechter direct aan een penalty. De videoref besliste anders. Volgens de beelden gebeurde er weinig. De Brazilianen wonnen de wedstrijd uiteindelijk toch met 2-0.

Er ligt enorm veel druk op de schouders van een videoscheidsrechter. "Ik heb in dat hok meer stress dan op het veld", vertelt de Nederlander Danny Makkelie, VAR op het WK in Rusland, in NRC. "Als ik het bij een lezing over videoscheidsrechters heb, zeggen mensen vaak: 'Oh, beetje achter je monitortje zitten, voeten op tafel, chips erbij.'" Uit ervaring blijkt dat de job van VAR verre van ontspannen is. De videoscheidsrechter is de laatste man.

Dat beaamt ook Kris Bellon, manager van de scheidsrechters bij de Koninklijke Belgische Voetbalbond (KBVB) en zelf ook VAR. De taak van een videoref is meer zwart of wit, ja of nee, penalty of geen penalty. "Er is geen ruimte voor fouten in het busje", volgens Bellon. "Uiteindelijk maak jij niet de beslissingen als VAR. Je faciliteert alleen de beslissing voor de scheidsrechter op het veld."

Makkelie zegt ook deze verantwoordelijkheid te voelen. Als VAR maak je een keuze voor iemand anders, waardoor de spanning groter wordt.

"Voor en tijdens de wedstrijd voel ik geen stress", vertelt Bellon. "Maar de nacht na de wedstrijd slaap ik wel slechter. Dan ga ik elke beslissing nog eens na, als een soort reboot van mijn referentiekader."

Is de VAR de heilige graal van het hedendaags voetbal? Als het ligt aan de enorm hoge verwachtingen die gesteld worden aan de scheidsrechter achter de schermen, dan zeker wel. De VAR grijpt echter alleen in bij penaltysituaties, rode kaarten, overtredingen die kunnen leiden tot een doelpunt, zoals buitenspel en onterechte gele kaarten. Makkelie vindt het soms moeilijk om zich op andere momenten in te houden, bijvoorbeeld bij een onterechte corner die tot een doelpunt leidt. "Dan zit ik daar met gekromde tenen."

Bellon kan zich inleven in Makkelie, maar ervaart de onrust zelf minder. Bellon staat al elf jaar niet meer op het veld als scheidsrechter, terwijl Makkelie nog zelf wedstrijden fluit. "Een scheidsrechter wil beslissingen maken, maar dat mag niet." Soms wil hij een jonge scheids op het veld wel helpen als hij achter de schermen zit, maar ook dan moet hij zich inhouden. In het busje worden geen knopen doorgehakt.

Goede hoek kiezen

"Dit had de videoscheidsrechter toch echt moeten zien!" Het is een zin die meermaals uit de monden van verschillende analytici en commentatoren is gekomen. Momenten van twijfel zijn nog minder geoorloofd achter de schermen dan op het veld, volgens velen. Er zijn toch 64 camera's, hoe kan hij het dan niet zien?

Bellon staat nog volledig achter de VAR, maar ziet ook ruimte voor verbetering. "Moet je je voorstellen dat je een schroef wilt aandraaien en dat er ineens 47 schroevendraaiers voor je liggen", vertelt Bellon. Hij is het ermee eens dat het niet altijd zo loopt zoals het zou moeten lopen op het WK. Het ontbreekt scheidsrechters vaak aan ervaring bij het omgaan met alle technische snufjes die het WK biedt. Dat is de kern van het probleem, volgens Bellon. "In België zijn we gegroeid in het proces van de VAR. In Rusland is alles anders. Je kunt iets wel vanuit 64 hoeken bekijken, maar je moet wel nog steeds de goede kiezen."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234