Donderdag 27/01/2022

De groensteshowop aardeVanaf vandaag zijn twee weken lang alle ogen gericht op Kopenhagen, waar de VN-klimaatconferentie plaatsvindt.In de zoektocht naar een opvolger voor het Kyotoprotocol krijgt de Deense hoofdstad een plejade aan regeringsleiders, staatshoofden en wetenschappers over de vloer. Wie? Wat? Waar? Door matthias declercq

193 landen, 98 regeringsleiders en staatshoofden, 17.000 gezanten, activisten en journalisten. Grootste namen: de Amerikaanse president Barack Obama, de Franse president Nicolas Sarkozy, Duits bondskanselier Angela Merkel en de Britse premier Gordon Brown. De wereldleiders zullen vooral op 17 en 18 december prominent aanwezig zijn, wanneer de klimaatdebatten worden aangescherpt en de conferentie haar eindpunt nadert. Obama, in wezen de belangrijkste gast op de VN-top, zal enkel op de laatste dag van de top aanwezig zijn, in plaats van de eerder aangekondigde 9 december. "Er blijven dan nog belangrijke vragen waarover onderhandeld moet worden om tot een akkoord te komen, maar deze beslissing illustreert het engagement van de president om alles te doen wat hij kan om een positief resultaat te bekomen”, klinkt het bij Robert Gibbs, de woordvoerder van het Witte Huis.Ons land stuurt een uitgebreide delegatie van zowat 120 mensen naar Denemarken, dat zullen er wellicht meer zijn dan China. Nieuwbakken Europees president Herman Van Rompuy gaat “op persoonlijke uitnodiging van de Deense premier Rasmussen.” Ook premier Leterme, de federale minister van Klimaat Paul Magnette en de ministers van Milieu van de drie gewesten, gaan een woordje meespreken in het mondiale klimaatdebat. De Vlamingen in de delegatie richten hun pijlen op de dossiers rond havens, luchthavens en tropische ontbossing. Hoofdonderhandelaar van de Belgische ploeg is Peter Wittoeck, hoofd van de dienst klimaatverandering bij de Federale Overheidsdienst Volksgezondheid en Leefmilieu.

Tot voor enkele weken leek het welslagen van de Klimaattop aan een zijden draadje te hangen en haakten heel wat hoge pieten af. Maar nu er een kentering in de maak is lijken ook de voorheen overtuigde nee-knikkers alsnog overstag te gaan. Zo hebben de premiers van Nieuw-Zeeland én Canada toch nog snel een retourtje Kopenhagen besteld. Groot vraagteken is de komst van de Russische president Dmitri Medvedev en diens Boliviaanse ambtgenoot Evo Morales. De grootste afwezige in Kopenhagen is ongetwijfeld Al Gore. De zelfverklaarde klimaatgoeroe kreeg in 2007 samen met het VN-Klimaatpanel de Nobelprijs voor de Vrede, onder meer “voor het vergroten van de kennis over de door de mens veroorzaakte klimaatverandering .” Helaas, de klimaatprofeet stuurt zijn kat naar Kopenhagen door “onvoorziene wijzigingen in zijn agenda.” Slecht nieuws voor de 3.000 Denen die een kaartje kochten voor de speech van Gore. Zij krijgen hun geld terug.

Plaats van het gebeuren is het Bella Centre, een enorm gebouw in het zuiden van Kopenhagen opgetrokken uit glas en beton. Vele miljoenen euro werden geïnvesteerd om de CO2-uitstoot van het ondoordringbare fort met een vijfde te verminderen. De komende twee weken zal het Bella Centre veel weg hebben van een treinstation in volle spitsuren. De duizenden deelnemers aan de klimaattop zullen er pendelen tussen de plenaire vergaderingen en debatten, onder het toeziend oog van de politie, die alles uit de kast haalt om de samenkomst in goede banen te leiden. Prikkeldraad, betonnen versperringen, strikte toegangscontroles, overvliegende helikopters en alom tegenwoordige agenten. Het wordt een zware kluif voor oproerkraaiers om het nieuws te halen.De VN geven evenwel toe dat de conferentie ‘goed’ is voor een CO2-uitstoot van ruim 40.000 ton, vergelijkbaar met de jaarlijkse uitstoot van Kiribati, zo becijferde de Britse krant The Independent. Als het kwik niet snel stabiliseert zal het eiland in de Stille Oceaan, in de buurt van Fiji, verzuipen. Het water staat de 93.000 inwoners van de kleine archipel nu al aan de lippen. Om het hoofd toch maar boven water te houden kijken de leiders van Kiribati al uit naar een nieuwe, veilige plek om hun bevolking te droppen.De Deense organisatie van de top doet er alles aan om hun milieuvriendelijke maatregelen in de verf te zetten: kraantjeswater in plaats van plastic waterflessen, bioafbreekbare bekertjes, gratis openbaar vervoer voor iedereen, enz. Om de CO2-uitstaat te compenseren sponsort het Deens ministerie van Buitenlandse Zaken groene projecten in Bangladesh. Al wie naar de top trekt om er ‘goodie bags’ te verzamelen is er ook aan voor de moeite.

De politieke elite blaast dan wel verzamelen op de VN-top, ook veel habitués van de rode loper trekken hun groene laarzen aan. Acteur Leonardo DiCaprio steekt de grote plas over richting Europa. Ook de Britse modeontwerpster Vivienne Westwood en supermodel Helena Christensen reppen zich naar Denemarken. Christensen is naast model ook fotografe en wil met een fotoreeks over de impact van de opwarming van de aarde op Peru, duidelijk maken dat het vijf voor twaalf is in het klimaatdossier. De Zuid-Afrikaanse aartsbisschop Desmond Tutu zal er getuigenissen declameren van mensen overal ter wereld die nu al geconfronteerd worden met de temperatuurstijging. Ook aanwezig op het appel: Prins Charles, activiste Trudie Styler (de vrouw van Sting) en Bollywood-superster Rahul Bose. Veel Belgische celebs zullen er niet te zien zijn. De bekendste is Nic Balthazar, die er zijn nieuwe clip ‘Dance for the Climate’ gaat voorstellen. Heel wat milieu-experten stellen zich wel vragen bij de aanwezigheid van de bekende koppen en vrezen voor een mediafocus op de sterren en niét op de kern van de zaak, de opwarming van de aarde.

Zoals verwacht krijgt Kopenhagen ook bezoek van flink wat actievoerders. Zo plant ‘The Camp for Climate Action’, dat ook van zich liet horen (en voelen) tijdens de G20-betogingen in Londen vorig jaar, een actie op 16 december, de eerste dag dat de ministers op het voorplan verschijnen. Vandaag, bij de start van de conferentie, staan ook vijf gereputeerde stuntlui klaar om zich in brand te steken voor het VN-gebouw in New York.Op 13 december om 15u13 zullen de Deense kerkklokken 350 keer luiden, verwijzend naar de veilige bovengrens van 350 deeltjes koolstofdioxide per miljoen deeltjes in de lucht. Op dit ogenblik zijn dat er gemiddeld 387 wereldwijd. Om de actievoerders te ontmoedigen heeft de Deense regering een lijst extra wetten ingevoerd. Wie het werk van de veiligheidsdiensten verstoort, riskeert een gevangenisstraf van 40 dagen.

Ongeacht het resultaat van de onderhandelingen zal het klimaatthema niet snel van de agenda verdwijnen. Na de conferentie in Kopenhagen staat een nieuwe meeting gepland in het Duitse Bonn. Lukt het daar niet, dan wacht Mexico volgende december. De Verenigde Naties timmeren intussen al naarstig voort aan nieuwe conferenties in 2011, vermoedelijk in Zuid-Afrika, en 2012, in een Aziatisch land. Maar de tijd dringt meer dan ooit om spijkers met koppen te slaan, dat benadrukte Yvo de Boer, uitvoerend directeur van het VN-klimaatbureau gisteren nogmaals. “Om in te spelen om de meest dringende noden van de landen die kwetsbaar zijn voor de klimaatveranderingen hebben we in 2010 tien miljard dollar nodig, volgend jaar nog eens 10 miljard dollar en in 2012 nòg eens datzelfde bedrag.”

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234