Maandag 26/09/2022

De gouden raad van schrijfsters Aaf Brandt Corstius en Machteld van Gelder

Een praktische ironische vriendin

Schoonmaak- én onderhandelingstips, hoe je een toespraak houdt, waarom elke vrouw een homo als vriend kan gebruiken. Of nog: hoe je mooi op de foto staat en voorkomt dat je vriendin alleen over haar kind praat. En ook: hoe omgaan met je stiefmoeder, en hoe je de favoriete oma wordt. Zit de Moderne Vrouw met een vraag, dan weet Het handboek voor de moderne vrouw wel een antwoord.

door Nathalie Le Blanc / Foto Merlijn Doomernik

De Baedeker-encyclopedie van de vrouw bestaat uit 25 delen. De in wit nepleer gebonden uitgaven met gouden letters op de kaft bevatten informatie over alles, van soufflés en kinderziektes tot een rist tips over hoe je er appetijtelijk kunt (blijven) uitzien. Dat kreeg mijn moeder toen ze trouwde. Kwestie van onderbouwd aan een leven als vrouw-van te beginnen.

Wie door de boekhandel struint, vindt ook vandaag veel how to-boeken. Niet zo allesomvattend als een encyclopedie, maar ze pretenderen je houvast te geven over relatie, opvoeding, interieur of kledingstijl. Een nieuweling in het genre heeft ook gouden letters op de kaft, maar steekt gelukkig niet in nepleer. In Het handboek voor de moderne vrouw, van de Nederlandse schrijfster Aaf Brandt Corstius (33) en kinderprogrammamaakster Machteld van Gelder (43), behandelen de auteurs thema's als liefde, familie, geld, gezin, gezondheid, werk, huis en thuis, stijl en etiquette. U vraagt, zij draaien.

Vraag is, hebben wij Moderne Vrouwen zo'n handboek nodig? "Wij vonden van wel", zegt Machteld. "We wilden een boek dat het advies zou geven dat we zelf hadden willen horen, van moeders, zussen en vriendinnen. We moesten allebei al jong voor onszelf zorgen, en hebben daarbij veel gehad aan boeken en lieve mensen. Misschien idealiseren we het fenomeen van de wijze oudere zus of tante, maar dat willen we met dit boek zijn. Iemand die zegt: 'Liefje, dit is een hopeloze situatie, stap er uit. Of, je hebt nu een huis gekocht, koop niet meteen een dure bank.'"

En die informatie vind ik tot nu toe in geen enkel ander boek of op geen enkele site?

Machteld: "Er is vandaag een overvloed aan informatie, maar hoe weet je wat voor jou nu goed advies is? Het internet weet niet wie jij bent."

Aaf: "We hebben het boek nadrukkelijk vanuit onze ervaring geschreven. We zijn niet waanzinnig deskundig, we hebben gewoon geleefd en geleerd. Hoe we over het leven denken, hebben we zo leuk mogelijk opgeschreven. Dat maakt het verschil tussen ons boek en het internet. Wij zijn de bron, het is persoonlijk."

De onderwerpen zijn soms verrassend. Wat als je niet van seks houdt, een lieve stiefmoeder zijn of koopverslaving, ze kwamen in de Baedeker niet aan bod.

Aaf: "De wereld is veranderd en de waaier aan mogelijkheden is vandaag zo breed. Je kunt een werkende vrouw zijn met drie kinderen, of een niet-werkende vrouw zonder. We richten ons op alle vrouwen."

Machteld: "We kozen ook voor een mix. We wilden zware onderwerpen met een luchtige touch brengen om ze verteerbaar te maken, en we hebben lichtere onderwerpen wat serieuzer benaderd. Hoe je omgaat met je oma, bijvoorbeeld. Dat je geduld moet hebben, en haar aandacht moet geven ook als ze steeds hetzelfde zegt en je haar koffie vies vindt. Luchtig, maar het is ons pleidooi voor een fijne familieband."

Aaf: "Onze toon is praktisch-ironisch. De adviezen moeten nuttig zijn, maar je moet kunnen glimlachen terwijl je het leest. We geven geen regels die voorschrijven hoe het moet en hoe niet, maar we wilden ook niet vrijblijvend zijn. Vandaag hoor je vaak 'doe maar wat je zelf wilt', maar wij zijn eerder voor standpunten. Een beetje streng zijn is leuk. Zoals tv-mode-experts Trinny en Susannah. Soms streng, altijd grappig, en ze hebben het beste met je voor."

Dus zeggen jullie heel ferm: wat er ook gebeurt, ga nooit terug bij je ouders wonen.

Machteld: "Omdat we vinden dat je niet te snel moet opgeven. Het leven is veel gedoe, en het ís ook niet eerlijk. Maar leg je daarbij neer en modder door. Aan dat advies hebben we zelf allebei veel gehad."

'Het leven is niet altijd eerlijk', dat druist in tegen de vloedgolf van bijna manisch-optimistische zelfhulpboeken die stellen dat je alles kunt, als je maar genoeg je best doet.

Machteld: "Omdat we het daar niet mee eens zijn. We willen de dingen niet rooskleuriger tonen dan ze zijn. Kijk, er zijn vrouwen die lachend een kind baren, maar de meerderheid ligt te gillen van wanhoop. Dus hebben we dat heel grafisch opgeschreven. En er bij gezegd dat die pijn uiteraard ook weer over gaat."

Jullie zijn niet vies van het doorbreken van moderne mythes. Over de perfecte moeder zijn, bijvoorbeeld.

Machteld: "We zijn gewoon realistisch. Opvoeden is een beetje ongrijpbaar. Soms gaat het vanzelf, soms loopt het mis, en vaak heb je geen idee waarom. Eigenlijk is het trial and error. Uiteindelijk maakt het ook niet zo veel uit. Als je je best doet, zal je kind dat voelen, zeker als het wat ouder is. In het hoofdstukje over scheiden stellen we bijvoorbeeld dat het geen schande is als je kinderen op je nieuwe appartement met twee op een kamer moeten slapen. Typisch iets waar vrouwen over tobben."

Aaf: "Misschien is ons boek anders omdat ook wij amateurs zijn. Wij zijn niet perfect en dat maakt van het boek een reality check. Iedereen heeft wel eens piekermomenten. Dan zie je alles door een soort pessimistische tunnel en mis je het grote plaatje. We hopen dat ons boek je op zo'n moment even laat stilstaan, je kan doen glimlachen en je een wat lekkerder gevoel geeft. Een hart onder de riem."

Machteld: "Het boek is ook bedoeld voor kruispunten in je leven. Als je een beslissing moet nemen, heb je informatie nodig. Maar meer nog dan dat, heb je advies nodig. Of je nu pas op kamers gaat, of stiefmoeder wordt."

Hoe moeilijk was het om geen open deuren in te trappen?

Aaf: "Moeilijk. Open deuren zijn onvermijdelijk."

Machteld: "Wat de ene een open deur vindt, is nieuw voor de ander. Neem die bevallingsbeschrijving. Vrouwen die nog geen kinderen hebben, vinden die overdreven. Terwijl moeders dat een open deur vinden. Je kunt niet voor iedereen goed doen. En we zijn zeker niet volledig. Er staat in het boek bijvoorbeeld weinig over ouder worden, de menopauze of aambeien."

Staan jonge vrouwen daar nog voor open, voor voorgekozen advies?

Aaf: "Ik ben zelf ook nog jong, en ik hou van advies. Het heeft iets geruststellends en comfortabels. Ik koop boeken over hoe ik mijn huis kan inrichten, hoe ik me het best kleed en hoe ik lekker kan koken. Maar ik ben ook kritisch, dus soms neem ik maar 1 procent mee. Ik sprak laatst een meisje van 20 dat ons boek op haar nachtkastje heeft liggen, en die had er echt wel iets aan. Terwijl het voor een vrouw die al een baan en een gezin heeft, meer entertainment is."

Jullie doen ook een oproep. Wie vindt dat er nog wat advies ontbreekt, mag suggesties doorsturen.

Aaf: "We willen ook andere ervaren amateurs aan het woord laten. Ik kreeg een mail vol tips van een vrouw die slapeloos is, en een nieuwe moeder vertelt hoe ze ervoor zorgt dat ze niet vereenzaamt. Fijn om weten dat de vrouwen die ons boek lezen intelligent en grappig zijn, én ideeën aanbrengen waar wij zelf niet op zijn gekomen."

Dat doorbreekt nog zo'n moderne mythe, die stelt dat vrouwen onsolidair zijn en elkaar het liefst de ogen zouden uitkrabben.

Machteld: "Ik heb al moeilijke periodes doorgemaakt, en het waren toen altijd vrouwen die met ovenschotels aan kwamen dragen en mijn kind naar school brachten. Ik geloof dat vrouwen net wel heel solidair zijn, het zijn je vriendinnen die je er in moeilijke dagen doorheen slepen."

Aaf: "Precies. Vrouwen accepteren bovendien makkelijker dan mannen hulp en advies. Het idee dat vrouwen elkaar altijd neersabelen vind ik raar en vrouwonvriendelijk. Tuurlijk zijn er vrouwen die naar doen, maar zo zijn er ook veel mannen."

'Aha, eindelijk een handboek voor de moderne vrouw', juichte een vriend die het boek zag. Weet hij na het lezen dan hoe die moderne vrouw in elkaar steekt?

Aaf: "Onze uitgever zei dat hij het hoofdstuk Liefde met rode oortjes heeft gelezen. En onlangs gaf ik het aan mijn nicht, maar het was haar man die er de hele avond in heeft zitten lezen. Het is een beetje zoals met vrouwenbladen. Mijn broer pakte die altijd stiekem van me af, omdat hij er zo veel uit opstak over vrouwen. Het was niet de bedoeling, maar het kan wel."

Handboek voor de moderne vrouw van Aaf Brandt Corstius en Machteld van Gelder wordt uitgegeven bij Uitgeverij Podium en kost 25 euro.

Aaf Brandt Corstius:

Wij zijn niet waanzinnig deskundig, we hebben gewoon geleefd en geleerd

Machteld van Gelder:

Het leven is veel gedoe, en het ís ook niet eerlijk. Maar leg je daarbij neer en modder door. Aan dat advies hebben we zelf allebei veel gehad

n Auteurs Aaf Brandt Corstius en Machteld van Gelder: 'Als je een beslissing moet nemen, heb je informatie nodig. Maar meer nog dan dat, heb je advies nodig.'

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234