Woensdag 24/07/2019

'De gamins nemen wraak'

De fysieke schade: enkele gewonden, vier etalageruiten en een vernielde camionette. De emotionele schade: een hoofdstad die met zichzelf geen blijf meer weet. Brussel werd gisterennamiddag alweer opgeschrikt door jongerenrellen. 'Ze waren 's nachts al de baas. Nu overdag ook.'

De eerste meldingen over de nieuwe rellen kwamen gisteren om even over vijf binnen via de sociale media. "Politie Brussel nergens te bespeuren, ondertussen gaan rellen ongestoord verder #Muntplein #Brussel #hellhole", schreef Steven Vollebergh, een provincieraadslid voor Vlaams Belang, die toevallig aanwezig was op het Muntplein. Kort nadien doken er online een hele reeks tweets en filmpjes op van andere getuigen. Daarin was te zien hoe honderden mensen in de buurt rondom de Muntopera liepen. Een combi werd omsingeld. Er vlogen dranghekken door de lucht. Een paar winkels en een auto werden beschadigd.

De aanleiding voor de samenscholing bleek de komst van de Franse rapper Vargasss92 te zijn. Hij kondigde via Instagram aan dat hij naar Brussel zou afzakken en vroeg zijn fans om ook massaal naar het Muntplein te komen. "Loop niet weg wanneer ik er ben", schreef hij op zijn profiel. Toen de politie Vargasss92 op het Muntplein aansprak omdat hij geen vergunning had voor de bijeenkomst op een van de drukste plaatsen van de hoofdstad, escaleerde de situatie. Er brak onrust uit en er was versterking nodig van de oproerpolitie om de situatie onder controle te krijgen. De relschoppers werden uiteengedreven.

"We waren boven aan het vergaderen toen we plots veel kabaal hoorden. We dachten eerst aan een studentenoptocht", vertelt Roel Leemans, directeur van de bibliotheek Muntpunt, 's avonds. Een vijftal van zijn medewerkers zijn een verbrijzelde ruit van hun gebouw aan het bijeenvegen met een borstel en een vuilblik. "Er waren toen nog vrij veel mensen in de bibliotheek. We hebben daarom de deuren op slot gedaan. Ik zag een groep jongeren, zeker vierhonderd mensen, die alles kort en klein sloegen." Op het Muntplein is momenteel de schaatspiste voor de Brusselse kerstmarkt in opbouw. Daar vond de meute haar 'wapens': ijzeren stangen, dranghekken. Leemans zag ook iemand met een hamer rondlopen. Daarmee ging hij een camionette te lijf.

De politie kreeg al om drie uur een telefoontje dat er op het Muntpunt iets stond te gebeuren. Daarop zijn troepen ter plekke gestuurd. Leemans: "Rond vier uur begonnen de rellen. Tegen halfvijf kwamen ze terug met versterking van de oproerpolitie. Toen kregen ze de situatie relatief snel onder controle. Maar in het begin was de politie met veel te weinig om die woeste massa in bedwang te krijgen."

Een combi moest met hoge snelheid, in achteruit, vluchten door de wandelstraat langs de Muntopera. Toen de oproertroepen opdoken, was het kwaad al geschied: vier grote ruiten van het Muntpunt waren gesneuveld. Leemans lijkt nog altijd wat van streek. "Het viel me op dat het vooral een paar dertigers waren die de jongeren aanspoorden. Zij gingen voorop in het geweld. Ik zag vreselijke dingen. Iemand die de boel wou bedaren werd aangevallen. Hij lag op de grond en ze schopten hem."

Stoutmoediger

Het kan Vincent Vangeel geweest zijn die Leemans opmerkte. Ook de presentator van Qmusic kwam toevallig langs het Muntplein toen de rellen uitbraken. "Het plein stond vol jongeren die stonden te kijken naar tien jonge gasten, niet ouder dan zestien jaar, terwijl zij de ramen van de bibliotheek aan het bekogelen waren", zo getuigde hij gisteren op Twitter. "Buiten mij was er nog een volwassene. We hebben geprobeerd om die gasten te bedaren, maar dat werkte averechts. Vijf van hen zijn op mij beginnen te schoppen en kloppen. Een andere jongen heeft me dan weggetrokken en verstopt. Daarna deden de gasten voort met vernielen." Vangeel houdt er een blessure aan de enkel en hoofdpijn aan over. Hij zegt zwaar ontgoocheld te zijn in de Brusselse burgemeester Philippe Close (PS), die volgens hem blijkbaar niets doet om het zinloze geweld te stoppen.

Waarom net deze week twee keer jongerenrellen uitbreken in de Brusselse binnenstad? Bij die vraag blijft het stil op het Muntplein. Een van de café-uitbaters wil - op voorwaarde dat hij anoniem blijft om represailles te vermijden - wel vertellen: "De gamins zijn wraak aan het nemen. Ze worden alsmaar stoutmoediger. 's Nachts was het crapuul al de baas in Brussel. Nu overdag ook. Ze leven hun frustraties uit op de politie. Ze haten die."

Johan Van den Driessche, Brusselse gemeenteraadslid van N-VA, die 's avonds de fysieke en emotionele schade komt opmeten in zijn thuiswijk, vult aan: "We moeten hier iets aan doen. We kunnen dit kat-en-muisspel met de politie niet verder laten escaleren."

Hoe het dan juist verder moet, dat is een kwestie voor het stadhuis. Volgens Youssef Kobo, voormalig medewerker van Brussels staatssecretaris Bianca Debaets (CD&V), staat het Brusselse bestuur voor een catch 22. "Er is een reden waarom ze de relschoppers niet gewoon hardhandig aanpakken en overal agenten zetten. Ze vrezen een scenario als in Parijs, waar de rellen totaal uit de hand liepen." Anderzijds kunnen ze ook niet te soft optreden: "Want dan krijgt de politie kritiek dat ze het geweld op zijn beloop laat." Er broeit wat in Brussel, is het aanvoelen van Kobo. "Het is gewoon het sfeertje. Iedereen is geprikkeld."

42 camera's

Op het Muntplein is ondertussen de rust teruggekeerd. Een viertal combi's houden de wacht. In een aanpalende straat wordt de oproerpolitie nog even met stenen bekogeld vanuit een parkeergarage. De garage wordt bestormd maar zonder resultaat. Leemans gaat naar huis met een kleine troost: "De relschoppers staan nog voor een verrassing. Aan het Muntpunt hangen in totaal 42 camera's. Op de beelden zullen veel gezichten te herkennen zijn."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
© 2019 MEDIALAAN nv - alle rechten voorbehouden