Woensdag 21/10/2020

De 'First Cat' deed niet alleen Cherie Blair blozen

Humphrey lijkt een gewone kater, maar voor de diergekke Britten was hij een symbool als huiskat van de premier

Humphrey

(1988-2006)

'De politieke wereld rouwt om een legende', kopte The Sun afgelopen dinsdag. Was de al enige tijd zieke Margaret Thatcher op tachtigjarige leeftijd overleden? Nee, al was ook de Iron Lady wellicht aangedaan. Want zij was het die anno 1989 zwerfkater Humphrey promoveerde tot 'chef-muizenvanger' van Downing Street 10, mét ambtenarenstatuut. Waarna de beroemdste kat van het Verenigd Koninkrijk aan een turbulent leven begon dat hem in politiek vaarwater en op de cover van de Britse media bracht.

Peter Goris

'Ik vrees dat Humphrey valselijk beschuldigd is", sprak de Britse premier John Major de pers toe in juni 1994 na een rel over de 'moord' op vier roodborstjes, waarvan zijn huiskater beschuldigd werd. Een 'schandaal' dat dagenlang de Britse media en de publieke opinie in de ban hield. Het zegt veel over de impact van Humphrey, een doodgewone zwart-witte kater maar voor de diergekke Britten een symbool als huiskat van Downing Street 10.

Het was Margaret Thatcher die anno 1989 de toen één jaar oude Humphrey promoveerde tot First Cat. De Iron Lady had iets met katten. Voor Wilberforce, de kater die voor Humphrey veertien jaar lang in de ambtswoning van de Britse eerste minister resideerde, bracht ze volgens de overlevering ooit zelfs een blikje sardienen mee van een staatsbezoek in Moskou. Toen Wilberforce op 3 april 1987 officieel op pensioen ging als huiskat van Downing Street 10 was ze daar volgens de overlevering behoorlijk van aangedaan.

Maar nog geen twee jaar later stapte vanuit het niets een zwart-witte straatkat haar kantoren binnen. Thatcher adopteerde de kater en promoveerde hem tot 'chef-muizenvanger'. Hij kreeg de naam Humphrey, naar het personage Sir Humphrey Appleby uit de populaire Britse sitcom Yes, Minister. Jawel, de secretaris-generaal van het (fictieve) ministerie voor Bestuurlijke Zaken die zijn minister James Hacker het liefst bombardeerde met technisch jargon en ingewikkelde volzinnen om toch maar niets te moeten veranderen. Het Britse synoniem voor 'ambtenaar'.

Humphrey de kat had ook officieel het statuut van ambtenaar. Zo bleek althans uit een memo die de Britse regering in september 1995 verspreidde. Humphrey was net terug opgedoken na drie maanden mysterieuze verdwijning (lees: heimwee naar zijn vroegere zwerversbestaan). Het sein voor tal van reclamlebureaus om Downing Street te vragen of de kat mocht figureren in een spot over kattenvoer. Nee, dat kon niet, liet woordvoerster Celine McGrath van de toenmalige premier Major weten in een officiële mededeling. "Humphrey is als huiskat van de premier onderworpen aan de regels van het openbare ambt en mag geen aanbiedingen van de privésector aanvaarden. Natuurlijk krijgt hij geen loon, maar zijn voedsel wordt betaald via de begroting van het kabinet, hij is dus een ambtenaar."

De Britse pers vroeg en kreeg na die mededeling nog meer details: de kat hapte elk jaar letterlijk de ronde som van 100 pond uit de Britse begroting, grotendeels voor voeding. "Dat is goedkoper dan de 4.000 pond die we aan een firma voor de bestrijding van ongedierte zouden moeten betalen. Bovendien is Humphrey veel efficiënter in het vangen van muizen en ratten."

Zijn verdwijning in 1995 was maandenlang groot nieuws, nadat de mascotte van de Britse regering in juli de benen had genomen. Eind september 1995 kwam het verlossende bericht: Humphrey was gevonden.

Een regeringswoordvoerder verspreidde prompt een verklaring van de premier: "Hij is nog altijd even dik en werd vermoedelijk goed verzorgd. Momenteel krijgt hij eten en hij geniet van de extra aandacht."

Major had de verdwijning van zijn kat overigens politiek 'misbruikt' in de strijd tegen zijn opposant Blair. Op een Torycongres sprak de premier in zijn slotspeech: "Ik vroeg hem of hij dacht dat Labour een markteconomie kan beheren. Nog nooit heb ik een kater er zo vlug vandoor zien gaan." Blair sloeg een jaar later terug. In oktober 1996 kreeg Humphrey een rol toebedeeld in een televisiespot van Labour, met een Spitting Image-pop van Major in de hoofdrol. In de laatste scène klopt een Humphreypop op de deur van het kantoor van een grijnzende Blair. Die zegt: "Na jaren van gebroken beloften, genoeg is genoeg, kom thuis bij Labour." Waarna Humphrey naar binnen glipt.

Het grote publieke optreden van Humphrey kwam er pas in 1997, onder zijn nieuwe baas Blair. Plots was de kat verdwenen uit Downing Street: op pensioen gestuurd. Volgens regeringsfunctionarissen was dat te wijten aan nierklachten, waardoor Humphrey behoefte had aan een rustiger omgeving, bij een kabinetsmedewerker thuis in een buitenwijk van Londen. Maar volgens de geruchten moest Humphrey ophoepelen omdat Cherie Blair, echtgenote van, een hekel had aan katten. Iets wat ze al had proberen te ontkrachten door krampachtig glimlachend met Humphrey te poseren, als bewijs dat ze geen kattenhaatster was. De Britse media sloegen niettemin tilt: de First Cat werd geliquideerd!

De heisa ging zover dat het conservatieve parlementslid Alan Clark in het parlement eiste dat Humphrey aan het volk getoond zou worden, om te bewijzen dat mevrouw Blair geen poezenbloed aan haar handen had. Blair beval zijn persdienst een missie te organiseren, die enkele journalisten naar een geheime plek zou brengen om Humphrey te ontmoeten. Waarna de kat de dag erna alle voorpagina's sierde, poserend naast een krant als ultiem bewijs dat hij nog leefde.

Maar de beslissing was onherroepelijk: op 13 november 1997 verhuisde Humphrey definitief naar zijn nieuwe verblijf, waar hij vorige week stierf. Maandag werd de laatste regeringsmededeling over zijn 'persoon' naar de Britse pers verstuurd: "We bevestigen dat Humphrey op achttienjarige leeftijd van ouderdom gestorven is."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234