Woensdag 27/10/2021

De drie grootste problemen van jongeren

Ego pedagogie l E�n op de vijf jongeren krijgt ooit een depressie

"Angststoornissen, zoals paniekaanvallen of verlatingsangst, komen nog vaker voor dan depressie", zegt Braet. "Maar ze zijn minder ingrijpend dan depressies, en duren meestal ook minder lang."

Uit Europese en Amerikaanse studies blijkt dat bij kinderen onder de twaalf jaar ongeveer 2 procent depressief is. Vanaf de adolescentie stijgt dat tot 8 procent, of iets minder dan één op de tien. In totaal kampt maar liefst één op de vijf mensen in zijn jeugd ooit met een inzinking. Slechts 3 procent van hen vindt de weg naar professionele hulpverlening. "Al is het soms moeilijk de signalen te herkennen", zegt Caroline Braet, medewerkster van het Psychologisch Centrum Kind en Adolescent aan de Gentse Universiteit. "Zo zien lang niet alle depressieve jongeren er moedeloos en neerslachtig uit. Spijbelen kan een teken van depressie zijn, net zoals prikkelbaarheid of lastig gedrag. Ouders pikken die signalen meestal niet op en maken zich boos op hun kind omdat het zo'n lastpak is."

Gedragsproblemen, van opstandigheid en ongehoorzaamheid tot zelfs lichte vormen van vandalisme, vervolledigen de topdrie. "Vooral kinderen onder de twaalf gaan hun boosheid of angst niet opkroppen, maar gooien het er allemaal uit", zegt Braet. Om de problemen aan te pakken, vraagt Braet ook de actieve medewerking van de ouders. "Soms moeten ouders gewoon bereid zijn de gezinsorganisatie te veranderen. Zo bespraken we gisteren nog een kleuter van vijf die heel lastig en moeilijk doet, maar dagelijks ook tien uur op school blijkt door te brengen, van acht uur 's morgens tot zes uur 's avonds. In zo'n geval moeten de ouders gewoon bereid zijn hun levensstijl aan te passen, zodat ze meer tijd kunnen doorbrengen met hun kind."

Als je kind in de knel zit

Naar aanleiding van de Internationale Dag van het Gezin, nu zondag 15 mei, organiseren het Hoger Instituut voor Gezinswetenschappen en het Vlaams Centrum voor Kinderen en Gezinnen vandaag de forumdag Jongeren in de knel, over psychische problemen bij kinderen en jongeren. Die problemen moeten dringend bespreekbaar gemaakt worden, vinden de organisatoren. 'Eén op de vijf mensen maakt in zijn jeugd een depressie door en voor angststoornissen ligt het cijfer nog hoger', zegt psychologe Caroline Braet (U Gent), een van de sprekers op de studiedag. Door Sara De Sloover

olwassenen denken vaak dat jongeren helemaal geen zorgen hebben, maar dat beeld van de onbezonnen, vrolijke jeugd klopt niet", zegt gastspreekster Hilde Heughebaert, directrice van In Petto, de Jeugddienst Informatie en Preventie. "Ze mogen dan geen ernstige relatie- of geldproblemen kennen, jongeren voelen zich vaak niet al te best in hun vel. Ze vragen zich af wat ze willen aanvangen met hun leven, hebben liefdesverdriet of problemen op school."

"In 2001 hebben wij 1.300 jongeren vragen gesteld over geluk, en daaruit bleek toch dat ze zich niet altijd even kiplekker voelen. Als leerkrachten klasgesprekken over dat thema organiseren, ontdekken de jongeren wel dat ook hun klasgenoten zich wel eens ongelukkig voelen en daar putten ze hopelijk moed uit."

"Vrienden zijn heel belangrijk", vindt Heughebaert. "Op het gevaar af al te wollig te klinken: een goede vriendenkring is cruciaal voor tieners. Als ze in de rats zitten, gaan ze misschien naar hun ouders toe, maar even vaak of zelfs vaker naar hun beste vriend of vriendin. Af en toe zegt een ouder wel eens: 'Foute vrienden hebben mijn zoon op het slechte pad gebracht', maar even vaak zijn het de vrienden die een jongere uit de put hebben gehaald."

Soms is er echt iets ernstigs aan de hand en dan hebben jongeren meer nodig dan de steun van hun vrienden. "Net zoals jongeren niet voor elk wissewasje naar de hulpverlening hoeven, moeten ze anderzijds wel weten waar ze terechtkunnen mocht het nodig zijn", zegt Heughebaert. "Als ze zware psychische problemen hebben, moet je naar de dokter stappen. Vrienden kunnen ook niet alles oplossen. Al denken ouders en jongeren jammer genoeg nog al te vaak: 'Professionele hulp? Dat is voor zotten', en van dat clichébeeld moeten we dringend af, want hoe sneller een probleem aangepakt wordt, hoe beter het in de kiem gesmoord kan worden."

"Als je kind af en toe eens in een dipje zit, moet je dat zeker niet dramatiseren", besluit Heughebaert. "Als ouder, leerkracht of familielid hou je best gewoon een oogje in het zeil."

Info: Studiedag Jongeren in de knel, vandaag van 9 tot 13 uur in de Factorij in Schaarbeek, 02/240.68.40, info@hig.be, www.hig.be.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234