Donderdag 08/12/2022

De denker en de hersenschim

'L'ennui' van scenarist-regisseur Cédric Kahn

Verveling is de diepste ondergrond van droefenis waarop wanhoop geeuwt, wist Victor Hugo. Ook Alberto Moravia kon er een fiks boompje over opzetten in zijn roman La noia, waaruit bleek dat zijn houding tegenover de vrouw balanceerde tussen idolatrie en misogynie. Scenarist-regisseur Cédric Kahn bewerkte, in samenwerking met Laurence Ferreira Barbosa, de roman op een manier die het gegeven filmischer en toegankelijker maakt, hoewel het voor veel kijkers toch nog een droge bedoening kan lijken.

Het hoofdpersonage Martin is iets minder marginaal geworden, maar deze filosofieleraar blijft de wereld vergeefs aan stukken denken. De ervaren Charles Berling zet een onderkoeld personage neer dat alles en iedereen ter discussie stelt. Terwijl hij voortdurend als een hond in zijn eigen staart loopt te bijten, botst hij op Cécilia, rol van Sophie Guillemin. Zij vormt in haar concreetheid een haast abstract contrapunt van de stereotiepe denker. Ze gaat naar bed met wie ze wil en wanneer het haar uitkomt. Ze komt en gaat wanneer het haar schikt. Ze leeft zo volledig in het nu dat ze een animale verwerkelijking van de vrouwelijkheid lijkt. En als zodanig kan men haar ervan verdenken een wazig droombeeld van de hopeloos depressieve Martin te zijn.

Sophie Guillemin, die op instructie van Kahn zoveel mogelijk zichzelf blijft in haar rol, is niets minder dan een vondst. Deze jonge dame had op haar curriculum baantjes als babysitter, in een fastfoodketen en in Euro Disney staan maar nog geen enkele filmrol. Ze is een lichaam dat het leven van Martin binnenwandelt maar haar fysiek - eerder geschikt voor schilders van de vorige eeuw dan voor Baywatch - straalt meer natuurlijkheid dan Spice Power uit. Martin probeert steeds meer dat lichaam te bezitten, in een poging ook haar geest te kennen. Er valt echter niets te kennen: er zijn geen antwoorden als de vragen niet eens gesteld worden. Martin komt dan ook meer dan eens uithuilen bij zijn ex-vrouw, die daar hoegenaamd geen boodschap aan heeft. Arielle Dombasle vertolkt haar om onduidelijke redenen met een zwarte pruik en zonnebril. Zij lijkt immers niet half zo ongrijpbaar als de halve hersenschim Cécilia.

Dat alles levert een vruchtbaar uitgangspunt dat in een vaardige montage aaneengeschakeld wordt. Toch laat deze vrij leuke film de kijker een beetje onbevredigd achter, op een manier die gelijkenissen vertoont met de seksuele uitspattingen van Martin en Cécilia. De leegheid die Martin achteraf ervaart, komt op rekening van zijn eigen oncontroleerbaar verlangen om zich Cécilia toe te eigenen. Ook de kijker kan zich geamuseerd op sleeptouw laten nemen om achteraf de zaal te verlaten met het gevoel dat het iets meer had mogen zijn. Door de afstandelijke manier van vertellen blijft het een eerder cerebrale bedoening en wordt men zelden echt geraakt. (LW)

TITEL: L'ennui. REGIE: Cédric Kahn. SCENARIO: Cédric Kahn en Laurence Ferreira Barbosa naar de gelijknamige roman van Alberto Moravia. FOTOGRAFIE: Pascal Marti. PRODUCTIE: Paulo Branco. VERTOLKING: Charles Berling, Sophie Guillemin, Arielle Dombasle, Robert Kramer, Alice Grey, e.a. Frankrijk, 1998, kleur. Gedistribueerd door Eliza.

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234