Maandag 24/06/2019

De Denderstreek is de nieuwe 'banlieue'

Bij de rellen in Brussel zaterdagavond ging het niet enkel om Brusselse 'gamins'. Ongeveer een derde van de relschoppers komt uit Vlaanderen. Alles lijkt te wijzen naar de Denderstreek. En dat verbaast experten niet. 'De Denderstreek is de nieuwe 'banlieue' van Brussel.'

De identificatie van de gearresteerden is nog volop bezig, maar nu al is duidelijk dat het niet enkel om Brusselse jongeren gaat. Ongeveer een derde van de relschoppers is afkomstig uit Vlaanderen, al wil het Brusselse parket geen informatie geven over hun exacte woonplaats. Van één minderjarige laat het parket wel weten dat hij ter beschikking is gesteld van het parket van Dendermonde, wat erop wijst dat hij in die streek woont. Ook andere, weliswaar onbevestigde, bronnen hebben het over jonge daders tijdens de rellen afgelopen zaterdag in Brussel uit onder andere Aalst, Denderleeuw en Liedekerke.

Een situatie die experten niet erg verbaast. Aalst, Denderleeuw en bij uitbreiding de rest van de Denderstreek ontpopten zich de voorbije jaren tot de nieuwe 'banlieue' van Brussel. "De uitdeinende olievlek van Brussel", noemt Jo Fonck, sp.a-burgemeester van Denderleeuw het. Zijn gemeente heeft altijd al nieuwe mensen zien binnenkomen, voornamelijk omwille van de goede bereikbaarheid van Brussel. Denderleeuw heeft het grootste treinstation van Vlaanderen en ziet elke dag 9.000 mensen op de trein stappen. De woningprijzen liggen er ook een stuk lager dan in Brussel zelf of haar directe rand. En er zijn meer sociale woningen voorhanden dan in Brussel.

"Vroeger waren het vooral West-Vlamingen die hier kwamen wonen. De jongste tien jaar zijn het vooral mensen van vreemde origine die vanuit Brussel hier terechtkomen", zegt burgemeester Fonck. "Het is een maatschappelijk fenomeen, waar je als lokaal bestuur weinig aan kunt doen, behalve het ondergaan. En er je beleid op afstemmen. We zetten veel meer in op integratie en hebben ons personeelsbestand erop afgestemd. Er zijn nu extra mensen bezig met integratie, buddywerking en peter- en meterschap."

Fictieve gewestgrens

Dat jongeren vanuit Denderleeuw en Aalst de trein opstappen om in Brussel keet te schoppen, bewijst dat de institutionele grenzen fictief zijn en dat we maar beter uit dat besef naar oplossingen kunnen zoeken, meent Mattias De Backer, postdoctoraal onderzoeker aan de KU Leuven.

"Er is wel degelijk een duidelijke evolutie bezig. Migranten die oorspronkelijk aankwamen in Brussel, vertrekken naar de rand en gaan vandaar nog verder naar stadjes zoals Aalst en Denderleeuw. Soms gaat dat snel, soms pas na één of twee generaties. De jongeren uit die gezinnen wonen vaak in de buurt van Aalst of Denderleeuw, maar lopen school in Brussel en hebben daar vrienden. Ze zien het allemaal als een groot metropolitaan gebied. Waardoor je dus een grootstedelijke problematiek krijgt in stadjes waar we dat tot nu toe niet verwachtten."

En het werkt bovendien in beide richtingen, want ook in Aalst en Denderleeuw zijn al incidenten geweest met jongeren uit onder andere Brussel. In juni van dit jaar waren er een aantal vechtpartijen in de stationsbuurten van Aalst, Denderleeuw en Ninove. De jongeren opereerden telkens op dezelfde manier. Ze verlieten de trein, kozen zorgvuldig een slachtoffer uit, gingen er samen op af en probeerden iets te stelen. De jongerenbende die daarvoor verantwoordelijk was, bleek afkomstig uit 'het Brusselse'.

Alleenstaand feit?

Zowel in Aalst als in Denderleeuw benadrukken ze dat de situatie in de stationsbuurten nu onder controle is. Dat het om alleenstaande feiten ging van jongeren, die onderling slaags geraakt waren. Maar mogelijk bestaat er een link tussen de problemen in de stationsbuurten en de rellen in Brussel. Dat is het Brusselse parket nu aan het onderzoeken.

"Dat zou me niet verbazen", stelt Mattias De Backer. "Aalst is een deel van Brussel geworden en er is verkeer tussen de beide locaties, in beide richtingen. Via Facebook-berichten en whatsapps staan de jongeren met elkaar in verbinding. Is dat een netwerk, zoals minister van Binnenlandse Zaken Jan Jambon zegt? Niet echt. Het is eerder te vergelijken met hooligangroepen die met elkaar afspreken om eens goed te vechten."

Blijft nog de hoofdvraag: wat bezielt die jongeren om te doen wat ze doen? Niemand die daar een zinnig antwoord op kan geven. Al doet Mattias De Backer een poging. "Ik ben ervan overtuigd dat de straffeloosheid na de eerste rellen in Brussel hen aangemoedigd heeft. Dat blijkt uit boodschappen die verspreid zijn via YouTubefilmpjes. Het idee was: wie wil keet schoppen, kan dat in Brussel."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
© 2019 MEDIALAAN nv - alle rechten voorbehouden