Zaterdag 18/01/2020

De charme van opeenvolgende ideeën

'Trage Kogels in concert' biedt elk wat wils

Kortrijk

Van onze medewerker

Peter Anthonissen

Een playlist krijg je niet bij elke theatervoorstelling in de handen gestopt. Trage Kogels in concert is dan ook niet in één woord te vangen. Het project van Theater Antigone, Theater Zuidpool en Nieuwpoorttheater verzamelt een deel van de fine fleur van de Vlaamse toneelwereld. De opbouw en de sfeer zijn die van een concert. Ondanks de uitstekende muziek van Peter Vermeersch zijn de theatermomenten echter het meest gedenkwaardig.

De initiatiefnemers zelf noemen Trage Kogels in concert een "platform voor 7 theatermakers, 1 componist en 6 muzikanten". Dat is zo gek nog niet, want het geheel staat inderdaad in het teken van de ontmoeting. Het resultaat is niet de unieke symbiose tussen theater en muziek die Josse De Pauws weg was, een productie waarin Peter Vermeersch eveneens de muzikale hoofdrol speelde, maar heeft iets ondeugends, iets kwajongensachtigs. Wat gebeurt er als theatermakers met een muzikaal hart als Johan Dehollander, Koen De Sutter, Wim Opbrouck, Tine Reymer, Ryszard Turbiasz, Jos Verbist en Wim Willaert een gezamenlijk bezoek brengen aan de wereld van de muziek? Trage Kogels in concert is het antwoord.

In de muziek is een all-star-formatie zelden meer dan de som van de delen. Ook Trage Kogels in concert lijdt onder dat fenomeen. Het heeft een zekere charme dat de opeenvolgende ideeën in de productie terug te brengen zijn tot de persoon aan wie ze ontsproten zijn, maar dit komt de samenhang en de vaart niet altijd ten goede. Trage Kogels in concert wordt zo een soort grabbelton waaruit ieder toeschouwer kan opdiepen wat hem of haar het meest aanspreekt. De meer cabaretgetinte nummers vallen dan wat mij betreft uit de boot. De muzikale gekte van Opbrouck en Willaert (alias De Dolfijntjes) krijgt, in combinatie met de filosofisch geschraagde anarchie van Dehollander, te veel pretenties, ook omdat Voltaires boek Candide, het oorspronkelijke uitgangspunt van de voorstelling, hier nog te veel doorschijnt. Dehollanders 'DogBlues' is dan weer halfbakken, omdat het als parodie op Josse De Pauws weg niet ver genoeg gaat: Peter Vermeersch kan moeilijk zijn eigen muziek ridiculiseren.

De muzikale lijn die Vermeersch voorts uitzet, is in al haar grilligheid verbazend consequent. Zonder zichzelf ontrouw te worden, neemt hij zijn septet mee op een muzikale reis die eindigt bij de swing en de rumba van de jaren dertig en veertig, tot de koperklank van trompettist Luc Van Lieshout en trombonist Stefaan Blancke toe. Alleen het opgaan van de acteurs in het orkest, zoals aan het begin en het eind van de voorstelling, had meer mogen worden uitgebuit.

Ook met het inhoudelijke leidmotief, 'de dictatuur van het secundaire', zoals Günter Grass het ooit noemde, slaan De Sutter en co. de spijker op de kop. De voorstelling begint met een fantastisch verhaal van Roland Topor, met liefde gebracht door Verbist. In een verlaten kroeg wordt een man gebeten door een jazzmicrobe. De passie laait hoog op, want vanaf dat moment waant hij zich dag in dag uit vergezeld van een jazzband. Hij weet wat genieten van muziek is, wat volgens de makers niet kan worden gezegd van de commentatoren van de Koningin Elisabethwedstrijd. Zij worden als spelbedervers opgevoerd in een hilarische parodie, met onder meer Opbrouck als Fred Brouwers, Verbist als Jan Michiels en Reymer als Eliane Rodrigues. De sketch hekelt de stuntelige betweterij van de kritiek op een schitterende manier, maar is te lang uitgesponnen.

De productie eindigt ten slotte op een moment van bezinning. Terwijl de band van jetje geeft, verschijnt Turbiasz als lid van de censuurpolitie. Stap voor stap beveelt hij de muziek af te romen, tot er van de oorspronkelijk swingende melodie niets anders overblijft dan enkele metalige klankstoten. De historische precedenten bestaan: onder het nazi-regime mochten jazzklarinettisten enkel de hogere registers van hun instrument bespelen, omdat de lagere geassocieerd werden met zwarte musici. Binnen de voorstelling mondt de kritiek van de kritiek uit in een vlijmscherpe politieke commentaar. Na alle lachsalvo's werd ik daar even stil van.

Trage Kogels in concert tot en met zaterdag 6 november, telkens om 20.15, in Limelight, Kortrijk (tel. 056/22.10.01) en van woensdag 10 tot en met zaterdag 13 november, telkens om 20.00, in Theater Zuidpool, Antwerpen (tel. 03/231.57.58). Op tournee tot en met 15 december.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234