Zaterdag 31/10/2020

De Britse coalitiescenario’s Con-Lib: coalitie tussen conservatieven en Liberal Democrats

De slaagkansen voor zo’n coalitie liggen volgens politoloog Patrick Dunleavy van de London School of Economics moeilijk, omdat de conservatieve Tory’s vooralsnog geen toegevingen willen doen over de staatshervorming die de Liberaal Democraten willen doorvoeren: een Senaat, verkozen via een proportioneel kiesstelsel, die de House of Lords moet vervangen. “De twee partijen zijn het eens over de afschaffing van de nationale identiteitskaarten en bezuinigingen op de overheidsuitgaven om het overheidstekort terug te brengen”, zegt Dunleavy. “Maar op elk ander gebied zijn ze het compleet oneens en worden ze door de kiezers als tegenpolen gezien.” Bovendien heeft Toryleider David Cameron al een zwakke positie binnen zijn eigen partij en staat hij onder druk van de rechtervleugel. “Als hij geen overgrote meerderheid behaalt, zou de situatie voor hem uit de hand kunnen lopen”, zegt Dunleavy. “Elke Tory-LibDem-samenwerking zal naar verwachting een korte zijn en traumatisch voor beide partijen.” Een mogelijke uitweg voor Cameron is dat hij een coalitie met LibDem-boegbeeld Nick Clegg vormt in ruil voor een referendum over de hervorming van het kiessysteem. Ook een minderheidskabinet kan, met occasionele steun van de LibDems in ruil voor een referendum over de staatshervorming.

Lab-Lib: coalitie tussen groter Labour en Liberal Democrats

Een coalitie tussen Labour en Liberal Democrats is mogelijk als Labour van beide de grootste partij wordt. In theorie kan Labour-chief Gordon Brown dan premier blijven en met Nick Clegg een coalitie sluiten. Hij zou zes LibDems in het kabinet kunnen toelaten, met Clegg als vicepremier en bijvoorbeeld minister van Binnenlandse Zaken, Vince Cable als minister van Financiën en Chris Huhn als minister van Milieu. Maar omdat Clegg al aangaf niet met Brown te willen samenwerken is het mogelijk dat Labour een nieuwe kandidaat-premier naar voor schuift: huidig minister van Buitenlandse zaken David Miliband, industrieminister en campagneleider Peter Mandelson of minister van Binnenlandse zaken Alan Johnson. Een Labour-LibDem-samenwerking is volgens Dunleavy “de meest logische”, omdat beide partijen de hervorming van het kiesstelsel onderschrijven. Evenredige kiesstelsels worden zeker al ingevoerd worden voor gemeenteraadsverkiezingen in Engeland en Wales, gezien de succesvolle invoering daarvan in Schotland.

Lib-Lab: coalitie tussen grotere Liberal Democrats en Labour

Als Labour pas de derde partij wordt en een Tory-LibDem-samenwerking uitgesloten is of op de klippen loopt, mag Nick Clegg mogelijk het initiatief nemen om zelf een coalitie met de sociaaldemocraten te vormen. Dan wordt Clegg kandidaat-premier en zal Labour vrede moeten nemen met enkele belangrijke portefeuilles. Dat zou een historische primeur zijn in de Britse geschiedenis.

Coalities met gematigde nationalisten uit Schotland, Wales of Noord-Ierland

Tory’s of Labour kunnen ook proberen een coalitie te vormen met gematigde nationalisten. Het meest waarschijnlijke samenwerkingsverband is tussen de Tory’s en de gematigde protestantse Ulster Unionist Party (UUP) uit Noord-Ierland. Beiden sloten al een pact voor deze verkiezingen. De samenwerking met de ultraconservatieve Democratic Unionist Party uit Noord-Ierland ligt moeilijker omdat hun electoraat bestaat uit een arbeidersbevolking die Torybezuinigingen vreest. Labour sluit dan weer ideologisch dichter aan bij de gematigde nationalisten uit Schotland, de Scottish National Party (SNP) van Alex Salmond, of die uit Wales, Plaid Cymru van Ieuan Wyn Jones. Al deze partijen zetten een grotere decentralisatie op hun verkiezingsagenda en zouden in ruil voor samenwerking dan ook daarover eisen stellen. (MR)

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234