Zaterdag 31/10/2020

Langdurig zieken

De Block: "Kentering bij langdurig zieken"

Minister van Volksgezondheid Maggie De Block (Open Vld).Beeld BELGA

Na een jarenlange stijging van het aantal langdurig zieken, is er een kentering op til. Dat zegt minister van Volksgezondheid Maggie De Block (Open Vld) op basis van cijfers van het Riziv.

Jaarlijks stijgt het aantal langdurig zieken in ons land. Niet alleen wordt de beroepsbevolking steeds ouder, ook zijn er steeds meer burn-outs. Al sinds haar aantreden zoekt de regering-Michel naar oplossingen. Voor het eerst tekent zich een verbetering af, zo blijkt uit cijfers van Riziv.

De evolutie is het duidelijkst bij wie tussen de een en de twaalf maanden ziek is. Daar daalde het totale aantal aangegeven ziektedagen in 2016 voor het eerst, met 4,5 procent. Uit de eerste cijfers van 2017 komt een gelijkaardige daling naar voren.

Bij de mensen die langer dan een jaar ziek thuis zitten, stagneert de groei dan weer. Terwijl er in de eerste drie maanden van 2015 nog bijna 14.000 langdurig zieken bijkwamen, daalde dat in dezelfde periode vorig jaar naar 7.400 extra zieken, tot iets meer dan 3.000 dit jaar. Nog steeds een stijging dus, maar veel minder sterk.

De kentering leverde een meevaller op in de begrotingstabellen. Terwijl traditioneel de ziekte-uitkeringen meer kosten opleverden dan verwacht, zal de overheid nu 40 miljoen euro minder moeten uitgeven dan eerst geraamd, zo is gebleken bij het afsluiten van het zomerakkoord van de regering-Michel. 

Minister van Volksgezondheid Maggie De Block reageert tevreden. "We blijven voorzichtig, maar in de cijfers is de kentering alvast duidelijk zichtbaar", zegt ze. "Dat betekent dat we nu moeten voortwerken om dit resultaat nog te verbeteren.” Er zijn nog steeds bijna 370.000 mensen langer dan een jaar ziek in ons land. 

De Block wijst naar de maatregelen die ze samen met minister van Werk Kris Peeters (CD&V) heeft genomen. Langdurig zieken worden al een tijdje van dichterbij opgevolgd. Sinds eind vorig jaar is het bovendien wettelijk verplicht om na overleg tussen werkgever, werknemer en arbeidsgeneesheer een zogenoemd re-integratietraject op te stellen.

Trendbreuk

Iemand met rugklachten kan een lichtere job worden aangeboden, en wie terugkeert van een burn-out kan de mogelijkheid krijgen om eerst deeltijds te beginnen werken. In maart van dit jaar besliste de regering dat de werknemers en werkgevers die hier niet aan meewerken een sanctie kunnen krijgen, maar dat moet nog verder worden uitgewerkt. 

"De cijfers tonen inderdaad de eerste tekenen van een trendbreuk", zegt Lode Godderis, professor bedrijfsgeneeskunde aan de KU Leuven. Maar dat verbinden aan het beleid van de regering-Michel is een stap te ver. De verandering is al eerder ingezet, volgens hem. 

"Sinds 2014 heeft toenmalig minister van Werk Monica De Coninck (sp.a) de bedrijfsarts een grotere, meer ondersteunende rol gegeven." Ook al bestond het re-integratietraject nog niet, hij kon toen al alternatieven formuleren voor de zieke werknemer, gaande van een geleidelijke terugkeer tot adviezen om de werkomgeving aan te passen. Maar het dwingende kader was er nog niet.

Tegelijk heeft zich een mentaliteitswijziging voorgedaan, zowel bij de huisartsen, de werknemers als de werkgevers. Tot vijf jaar geleden dacht niemand eraan om bijvoorbeeld het werk deeltijds te hervatten. Het was alles of niets. Ook bij de socialistische en christelijke mutualiteit erkent men dat er veel meer inspanningen op dat vlak worden geleverd.

Het re-integratietraject dat recent werd opgelegd, is volgens Godderis lang niet volmaakt. "Nu wordt dat traject gebruikt als juridisch laatste redmiddel. De eerste cijfers tonen aan dat het in twee op de drie gevallen leidt het tot een ontslag, meestal op vraag van de werknemer zelf. Eerder overleg werkt veel beter, zonder dat de officiële procedure moet worden opgestart."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234