Donderdag 01/10/2020

De beste voetballers van Scandinavië

Op een uitgestrekt grindveld lopen jongetjes van verschillend formaat achter ballen. In de geïmproviseerde doelen staan kleine meisjes, een turf hoog. Hier komt Club Brugge-trainer Trond Sollied vandaan. Rosenborg, de club van Trondheim, is de beste voetbalploeg van Scandinavië. Op deze warme zomerdag wordt hier aan de nieuwe lichting gewerkt, terwijl de luiere jeugd picknickt aan het fort.

We passeren toevallig het voetbalveld, onderweg naar het witte fort, de Kristiansten festning, die waakt over de derde stad van Noorwegen. Vanmiddag zijn we met het Wiederø-toestel in Trondheim geland, de zon straalt aan de blauwe hemel en na een bezoek aan de imposante en terecht beroemde Nidaros-kathedraal, gaan we nu al zwervend de stad verder verkennen.

Sinds de stad in 1152 kerkelijke autonomie verwierf, is ze de grote rivaal geworden van Bergen; beide streden om het culturele en economisch overwicht. Door de handel werd Bergen de rijkste, maar Trondheim bleef het culturele en religieuze zwaargewicht. Hier werden tot het begin van de vorige eeuw alle koningen van Noorwegen gekroond. Dat gebeurt nu niet meer, een nieuwe koning wordt enkel nog gezalfd, maar ook die plechtigheid speelt zich nog af in de grote gotische Nidaros-kerk.

Het Noorse koningshuis houdt trouwens niet zo van dikdoen en grote rituelen. Als we even later voorbij de koninklijke residentie, de Stiftsgården komen, zien we een houten landhuis van weliswaar kloeke afmetingen, maar bemeubeld, zo vertelt onze gids, met Ikea-meubelen. Hier logeerde de zoon toen hij studeerde aan de universiteit van Trondheim, maar als de familie er niet resideert, kan het houten paleis worden bezocht. Het parkje is permanent open voor het publiek, jonge moeders duwen er hun kinderwagens tussen de rozenstruiken.

Natuurlijk gaat de vergelijking niet helemaal op, maar als we Bergen vergelijken met Brugge (zie DM van vorig weekend), dan is Trondheim Gent. Minder toeristen, meer jongelui. Overal fietsers en jonge moeders met peuters en baby's. In de oude houten opslagplaatsen langs het water zijn lofts en cafés gemaakt, de terrassen zijn goed bevolkt met nonchalant-modieus geklede mensen. En alom fietsers, veel meer dan auto's. In Trondheim komen liefhebbers van kerken aan hun trekken, en er zijn ook verschuillende interessante musea, zoals het Sjøfart-museum, (zeevaart), het Folk-museum (ook leuk voor kinderen), het Noorse Telecom-museum of het Ringve-museum, een van de belangrijkste instrumentenmusea van de wereld, met een historisch gedeelte maar ook een nieuwe permanente tentoonstelling over jazz, rock en fanfares.

Maar het mooie weer houdt ons buiten en naar het fort willen we. Zo'n hoger gelegen punt heeft altijd een grote aantrekkingskracht, omdat je een onbekende stad meteen kunt overzien en min of meer in je geheugen opslaan. Verlekkerd kijk ik tijdens de klim naar de aantrekkelijke houten huizen met erkers en terrassen, geverfd in okergeel, lavendelblauw of ossenbloedrood. De kleuren hebben geen speciale betekenis en er zijn ook geen regels voor, hebben we onthouden van Inalena, onze gids. "De Noren hebben wel de neiging om zich van hun buur te onderscheiden, vandaar de verschillende kleuren door elkaar. Eigenlijk is de enige afspraak dat je geen verf kiest die de ander kan storen. Nu is dat geen probleem, maar in de jaren tachtig, toen dieppaars en hardroze mode waren, gaf dat wel eens aanstoot." Wat we nu zien is enkel als lieflijk te omschrijven. Losstaande woningen als de kleurenkaart van een verfwinkel, met tuinen waarin seringen en gouden regen uitbundig bloeien.

allen naar buiten

Het fort, een witte kubus tussen groen, werd gebouwd na de grote stadsbrand van 1681 en bewees zijn nut als vesting tijdens een aanval van de Zweden in 1718. Als de vlag wappert, staan de poorten van het fort open, maar het gebouw zelf is enkel in de zomermaanden tot 15 uur open. We lopen het weggetje verder op en belanden tot onze verrassing midden in wat een grote stadsbarbecue lijkt. Dekens zijn uitgespreid, bloesjes uitgetrokken, overal in de schaduw van het fort zitten jongelui met picknickmanden, geïmproviseerde vuurtjes en blonde kindertjes. Daartussen lopen enkele toeristen die genieten van het spectaculaire uitzicht op het fjord, de stad en de omringende heuvels.

Van hier zien we ook het 'monnikeneiland' Munksholmen liggen. Ook daar kleeft bloed aan: Vikingen plachten er hun geschillen uit te vechten op een vrij rudimentaire manier: wie met een zwaard het eerst het hoofd van de tegenstander kon afhakken, was de winnaar. Vroeg in de 11de eeuw bouwden benidictijnermonniken er een van de eerste kloosters van Noorwegen, vandaar de naam van het eiland. Later werd het een gevangenis, een fort en een tolhuis, maar vandaag nemen Trondheimers de overzet om er te gaan zwemmen en zonnebaden. Zwemmen kan overigens ook in het moderne zwembad aan de haven. Door de hoge glazen wanden lijkt het of je in de fjord zwemt, zij het in gezuiverd en verwarmd zeewater.

licht om middernacht

Via een slingerend pad en een kasseistraatje lopen we terug naar beneden.Onderweg passeren ons vele fietsers, jong en oud, meestal bergafwaarts, want wie de helling te steil vindt, kan gebruikmaken van een unieke fietsenlift. Trondheim heeft trouwens een soort 'wittefietsenplan': de City bicycles staan in het stadscentrum geparkeerd en mits 20 kronen (ca. 2,5 euro) te betalen mag je er vrij mee rondrijden in de stad. Als je de fiets stalt in een van de vaste plekken, krijg je je muntstuk terug. Automobilisten moeten dan weer 15 kronen (ca. 2 euro) betalen om de stad binnen te mogen.

We zijn, puur op intuïtie, pal tegenover ons hotel, de SAS Royal Garden, uitgekomen en kunnen de ligging nu volop waarderen. Uitkijkend over het water is het ondergebracht in naast elkaar gelegen houten huizen met puntdaken, gebouwd in de stijl van de oude stapelhuizen, iets waarvoor het overigens een architectuurprijs kreeg. Geen architectuur of cultuur die evenwel kan opboksen tegen de ervaring van de lange zomerdagen.

Na het avondmaal, omstreeks 22.30 uur, is het nog even klaar als ervoor, en een gek die dan gaat slapen, laat staan in een donkere bar gaat zitten. Ik loop de brug terug over, links langs een mix van nieuw- en vernieuwbouw en kom uit op een open plek waar een tentoonstelling loopt van de spectaculaire luchtfoto's van Yann Arthus-Bertrand. Dwalend tussen katoenvelden, vliegtuigwrakken, atols en zelfs fjorden genieten we ten volle van deze combinatie van echte en afgebeelde natuur. En als we uitgekeken zijn, lokken de terrassen, waar een pint bier weliswaar 5 euro kost, maar in de middernachtschemering is ons humeur niet meer stuk te krijgen.

Als ik uiteindelijk toch onder de wol kruipt, is het nog steeds niet donker, en ik weet dat het binnen twee uur alweer ochtendlijk klaar zal zijn. Wie de slaap enkel kan vatten als het pikdonker is, moet een masker meebrengen in deze periode van het jaar. Mij kan het kiertje zon niet uit mijn slaap houden, en compleet uitgerust ben ik de volgende morgen klaar voor het inschepen op de Hurtigruten. (zie hiernaast).

* Het toerismebureau van Trondheim heeft een overzichtelijk, beknopt gratis gidsje voor de stad en omgeving uit. Het bureau ligt aan de markt, Torget, PB 2102, N 7001 Trondheim.

e-mail touristinfo@taas.no

www.trondheim.com

www.visit-trondheim.com.

* Radisson-SAS hotel Trondheim, Kjøpmannsgatan 73, Trondheim. Tel 0047-73/80.30.00

* SAS vliegt dagelijks via Oslo naar Bergen. Kijk op de website voor voordelige tarieven. www.Scandinavian.net. Info en reserveringen Scandinavian Airlines, Troonstraat 130, 1050 Brussel. Tel. 02/643.69.00. Fax 02/643.69.09.

* Noorwegen heeft geen toeristische dienst in ons land. Voor reizen naar Trondheim en verder kun je in België terecht bij Bureau Skandinavia Meirplein 9, 1070 Brussel. tel 02/521.77.70. Fax 02/527.10.66.

Verplicht onthaasten op de Hurtigruten

'Velkommen ombord MS Trollfjord' staat er op de omslag waarin de sleutel van mijn cabine nr. 667 zit. Lichtjes daas sta ik in de marmeren hal, zie de twee liften die in glazen kokers op en neer suizen, en realiseer me dat ik hier, in de buik van het schip, op verdieping 4 sta en naar 6 moet voor mijn slaapplaats. Of naar 9, als ik op het zonnedek wil. Ik had altijd gelezen dat de Hurtigruten, de postboot die de kust van Noorwegen afvaart, geen cruiseschip is, maar een lijndienst, te vergelijken met een autobus, in landen waar meer water is dan vaste bodem. Dus verwachtte ik me geenszins aan luxe. Maar de schepen van de nieuwe lichting zijn duidelijk berekend op wat tegenwoordig het gros van hun klanten uitmaakt: toeristen.

"De Hurtigruten bestaat 110 jaar, en we zijn daarmee een instituut in Noorwegen", vertelt de kapitein, als we een kijkje mogen nemen op de brug, "maar we worden steeds meer een cruiselijn. In de zomer zijn 80 procent van de opvarenden cruisepassagiers, in de winter worden die grotendeels vervangen door congresgangers."

Wat wel onveranderd blijft, is de vaste uurregeling en dat je in elke aanlegplaats aan wal kunt gaan en al dan niet de volgende dag of twee dagen later weer opstapt en mee verder vaart. Post vervoert het schip niet meer, dat gaat nu door de lucht, maar voor goederen is het nog steeds handig en goedkoop, en voor de kleine eilanden is het de beste manier om te worden bevoorraad. Ook auto's kunnen mee en... gevangenen. Elk schip heeft een gevangenis, voor het geval er gedetineerden van de ene naar de stad moeten worden vervoerd of, zegt de kapitein, voor het geval er iemand aan boord wat veel drinkt en lastig wordt. We zijn gewaarschuwd!

Nu is de kans dat we ons laveloos drinken bijzonder klein, gezien de prijzen van de alcohol in Noorwegen. Rondjes geven is hier niet aan de orde, niet op de boot en niet aan land. De kans dat je na enkele dagen aan boord enkele kilo's aangekomen bent, is dan weer wel reëel. Zowel 's morgens als 's middags is er een zeer uitgebreid buffet met koud en warm, met haring en krabben, met rendierworst en slagroompudding, en vermits je voor de rest vooral op het dek zit of ligt, om naar de voorbijtrekkende natuur te kijken, tikt dat gauw aan op de weegschaal.

zachtjes deinen

In zeven dagen legt de Hurtigruten de afstand af van Bergen in het zuiden tot Kirkenes in het uiterste noorden, met een gemiddelde snelheid van 15 knopen of ongeveer 28 kilometer per uur. Een reis met de Hurtigruten is dus verplicht onthaasten. Het is lui liggen op het dek en je ogen uitkijken op de machtige natuur die voorbijglijdt. Het is, als je verzadigd bent van groen en grijs, aangenaam luieren in een van de lounges met een goed boek, of het is - als je zo'n nieuw schip treft als het onze - in de sauna zitten zweten met uitzicht op de veranderende kleuren van de zee. Een bijzondere ervaring. "De mensen komen vooral voor het landschap en de ontspannen sfeer", zegt mevrouw Larsen, die de uitstappen organiseert. Want dat kan ook: in elke stopplaats wordt wel iets georganiseerd, een stadswandeling, een bustrip of een boottocht naar een gletsjer.

Ook de kapitein zit er hoogst relaxed bij. Sturen moet hij eigenlijk niet meer doen, enkel bij het het aanleggen in de haven neemt de mens over. "De route van het schip ligt vast", legt hij uit, "neen, ik moet niet opletten voor ijsbergen. De Golfstroom komt hierlangs, waardoor de zee nooit bevriest. Alleen voor andere schepen moeten we een beetje uitkijken." De kapitein vaart drie weken en is dan drie weken thuis. Het ziet er me geen hondenbaan uit. Tenzij, zeeziekte? "We varen zelden in open zee", antwoordt de kapitein, "bij storm kun je het natuurlijk wel voelen, maar 80 procent van het rollen van het schip wordt opgevangen door stabilisatoren". Dat zijn een soort vinnen die kunnen uitgeschoven worden om de beweging tegen te gaan. Maar dat kost dan wel veel brandstof, zodat het niet onnodig wordt gebruikt.

Toch worden enkele van mijn medepassagiers 's nachts wakker wanneer het schip een beetje begint te deinen op de golven. Ik slaap er wiegend door en word pas wakker als we de volgende ochtend stilligen in de haven.

Hurtigruten praktisch:

Dagelijks vaart de Hurtigruten van Bergen naar Kirkenes en vice versa. De nieuwe schepen zijn uiterst luxueus, met verschillende categorieën van hutten, salons, zonnedek, cafetaria, fitness en sauna (in de onze met een raam op zee!) liften en aparte voorzieningen voor rolstoelgebruikers. Geen disco, geen avondanimatie, de natuur is het theater.

Je kunt een boottocht combineren met een terugreis met huurwagen, met openbaar vervoer, of terugvliegen met een van de dochtermaatschappijen van SAS.

De Belgische reisorganisator Bureau Skandinavia heeft een combinatiereis

Hurtigruten-autobus uitgewerkt. Heen op het water, terug over land.

Inlichtingen bij Bureau Skandinavia, Meirplein 9, 1070 Brussel. tel 02/521.77.70. Fax 02/527.10.66. www.hurtigruten.com

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234