Woensdag 25/11/2020

De beste band van de wereld

ane Birkin neemt overal haar bulldog mee. Braaf beest, alleen laat hij voortdurend stinkende scheten. Eddy Merckx kan ervan meespreken. De hond was onder zijn tafel gekropen en had daar een offensief ontketend. Merckx wist niet wat er aan de hand was, maar Birkin lag in een deuk

Erik Raspoet

Foto's Jimmy Kets

Vergaderingen hoeven niet per se saai te zijn. Neem nu de meeting waarmee De Laatste Showband een nieuwe werkweek begint. De ambiance waait me tegemoet als ik maandagmiddag het vergaderlokaal binnenstap. "Casanova", klinkt het meerstemmig, "kun je niet wachten tot we zijn getrouwd? Casanova, je handen thuis en volg je hart." Bandleider Patrick Riguelle klopt ritmisch met de hand op de tafel. Het tempo zit al goed, tot de onverbiddelijke outro eraan komt. Dat dekselse paperapapajapaja, paperapapajapaja, telkens weer krijgen ze er de slappe lach van.

Op de tafel ligt de menukaart voor vanavond. Als aperitief serveert het huisorkest vier opkomertjes, songfragmenten op maat gesneden van de aangekondigde praatgasten. Voor regisseur en kersverse papa Jan Verheyen werd 'Daddy Cool' van Boney M. afgeborsteld. 'Weight of the World' van Ringo Starr is de vaste opkomer van Luc De Vos, periodiek verschijnsel in De laatste show. Over Elena Simons, een jonge Nederlandse die met marketingstunts de samenleving wil verbeteren, hoefde men niet lang te piekeren. 'Wonder Woman' van Lee Dorsey paste als gegoten, want Simons heeft een eigen reclamebureau, Wonder. Even vanzelfsprekend was 'Laura' van de Scissor Sisters, de tune waarop de gastzangeres van dienst haar entree zal maken. Laura Lynn, zij is verantwoordelijk voor de hilariteit aan de repetitietafel. Of moeten we de schuld in de schoenen van Pierre Kartner alias Vader Abraham schuiven? Inderdaad, de baardige toondichter van 'Het Smurfenlied' is de auteur van de smartlap die straks als hoofdschotel wordt opgediend. "Eigenlijk wilde Laura Lynn een ander nummer brengen", zegt Riguelle. "'Stille dromen', of haar nieuwe singel, 'Je doet de wolken verdwijnen'. Ik heb ernaar geluisterd, maar het deed me niks. Pas toen ik de openingszin van 'Casanova' hoorde, was ik meteen verkocht. Dit is tenminste pure camp".

Die openingszin heeft in menige Vlaamse discotheek stilaan een cultstatus bereikt. "Jij denkt alleen nog maar aan seks", zingt de rondborstige blondine uit Ardooie die furore maakt in de Vlaamse showbizz. Haar verhaal is bij de almaar groter wordende schare fans genoegzaam bekend. Laura Lynn werd aanvankelijk geboycot door Radio 2, tot nader order de referentie in het vederlichte muziekgenre. Te plat, oordeelden de behoeders van de goede smaak aan de Reyerslaan. Tot ze door de verkoopcijfers werden teruggefloten. Een debuut-cd die zestigduizend keer over de toonbank gaat, kun je niet straffeloos uit de playlist weren. "Laura Lynn is een fenomeen", zegt een enthousiaste Tim Coenen, muziekprogrammator van De laatste show. "We zochten al langer naar een aanleiding om haar te vragen en die heeft zich nu aangediend. Ze heeft pas een limited edition van haar debuut uit. Stel je voor, in één week tijd werden er vijftienduizend exemplaren van verkocht."

Onder de muzikanten klinkt iets meer voorbehoud. "We hebben al wel Jo Vally en Willy Sommers gehad", zegt bassist Bert Embrechts. "Maar dit moet toch wel het platste zijn dat we ooit hebben gespeeld." Behalve Riguelle en Embrechts zitten ook gitarist Chris Peeters en drummer Joost Vandenbroeck aan de tafel. Het is wachten op toetsenman Jan Hautekiet, die als Radio 1-directeur nooit om een excuus verlegen zit. Een uitgelopen vergadering, hoe vaak hebben de anderen het al niet gehoord? "Vergadering, vergadering", maakt Riguelle een inside joke, "het zal wel weer in dat restaurant in Vilvoorde zijn, waar ze die sappige paardenbiefstuk serveren." Zijn woorden zijn nog niet koud of de boomlange pianist waait in zijn bekende no-nonsensestijl binnen. Eén beluistering volstaat ruimschoots om het akkoordenschema van 'Casanova' te doorgronden. Hautekiet, die voor ieder optreden in De laatste show verlof neemt bij de VRT, fluit waarderend tussen de tanden. "Prachtig", zegt hij. "Vooral die paperapapaja. Net carnaval".

De band is volledig. Vijf rasmuzikanten die hun talent gebruiken om een Vlaamse schlager op te poetsen. Zonde? "Niks is ons te min", antwoordt Riguelle. "We behandelen alle gastzangers op dezelfde manier. Of ze nu Moby, Axelle Red of Laura Lynn heten, we proberen er samen het beste van te maken." Moby en Laura Lynn, het moeten zowat de krijtstrepen zijn waarbinnen het repertoire van De Laatste Showband valt te situeren. Schlagers, pop, metal, blues, country, chanson, reggae, hiphop: ze draaien voor geen enkel genre hun hand om. Zeven televisieseizoenen gaat de band nu al mee, even lang als de talkshow waarvan het de naam draagt. Maar eigenlijk is het verhaal al een paar jaar eerder begonnen, in de coulissen van Radio 1. Het waren de hoogdagen van Het vrije westen, het alom bejubelde middagmagazine van Geertje De Ceuleneer en Bruno Wyndaele. Op gezette tijdstippen werden de luisteraars op een cover getrakteerd, instant herkenbaar maar voorzien van een Nederlandse tekst waarin een vrolijk loopje met de actualiteit werd genomen. Uit dat gouden idee is overigens het Nieuwe Wereld Orkest gegroeid, een gelegenheidsorkest dat tot vandaag standhoudt. Maar wie waren ook weer de vertolkers van het eerste uur? Patrick Riguelle en Jan Hautekiet, niet toevallig het duo dat aan de wieg van De Laatste Showband stond. "Er is een link", legt Riguelle uit, "laat ons zeggen dat Bruno het idee van die satirische covers bij zijn overstap van Radio 1 naar Woestijnvis heeft geleend. Zo doken Jan en ik in Wijlen de week op, het eerste televisieprogramma dat hij ooit heeft gepresenteerd. Dat programma werd snel afgevoerd en vervangen door De laatste show, het allereerste televisieprogramma met een eigen rockband. We zouden geen pastiche brengen zoals in Wijlen de week, maar echte covers of nummers van muzikale gasten die door ons werden begeleid. In feite is er aan de formule niets veranderd, zelfs de opkomertjes waren er al in aflevering één."

Ook de line-up is nauwelijks gewijzigd. Riguelle, Hautekiet, Embrechts en Vandenbroeck waren er die eerste keer bij, alleen Chris Peeters heeft het van horen zeggen. Die begenadigde studiogitarist kwam pas in het tweede seizoen de rangen versterken. Toch is er geen type elftal, want dat laten de drukke agenda's niet toe. Iedereen heeft een vervanger, behalve zanger-gitarist Riguelle, die met veel flair de frontman van de band speelt. Riguelle, in een vorig leven onder meer zanger van Kadril, blijft vriend en vijand verbazen met zijn vocale capaciteiten. Enkele weken geleden vervelde hij zowaar tot Charles Aznavour met een enig mooie versie van 'Comme ils disent'. Tim Coenen heeft niks dan lof voor band en frontman. "Ik zit in een zetel", zegt de muziekprogrammator. "Ik kan vragen wie ik wil, want deze band kan alle genres aan. We hebben hier Bettye LaVette op bezoek gehad, een zwarte soulmadame uit Detroit met een schuurpapieren stem. Ze bracht een bluesnummer, niet evident om een luchtig programma te besluiten. Moeilijk ook, want zulke muziek speel je niet van een partituur, die moet je aanvoelen. Wel, dat kunnen onze jongens als niemand anders. Inderdaad, Patrick is de onbetwiste draaischijf. Zijn muzikale bagage is fenomenaal en bovendien is hij de gedroomde gastheer. Zie je, buitenlandse vedetten zijn vaak een tikje zenuwachtig als ze hier binnenkomen. Spelen met een onbekende band in de rug, het is altijd een sprong in het duister. Maar met één kwinkslag van Patrick is het ijs meestal gebroken. Aan die jongen is ook een puike cafébaas verloren gegaan."

Een enkele keer bleek de ijslaag te dik. Met lichte huiver denken ze terug aan de passage van Heather Nova, die voor hun part Etter Nova mag heten. "Verwaand mens", zegt Riguelle. "Zelfs tijdens de repetitie zag ze ons niet staan, ze communiceerde alleen met haar persoonlijke klankman. Ach ja, voor ons viel de schade nog mee. Ik had vooral medelijden met de twee Engelse muzikanten die La Nova op haar Europese tournee vergezelden. Balen dat die gasten hier deden. Ze mochten niks van die tang, niet roken en zelfs geen vlees eten." Toch gaat de titel van meest gezwollen ego niet naar de blonde sirene uit Hawaï. "Het ergste was Chris Isaak", zegt Riguelle onder algemene instemming. "Ik zie hem hier nog binnenkomen. 'Hey guys', riep hij naar zijn entourage, 'we're among primitives.' Leuk als je met zo iemand op een podium moet kruipen. Ach, die man loopt compleet naast zijn schoenen. In Europa is zijn ster al lang verbleekt, maar in de States is hij wereldberoemd. Niet als zanger, maar als presentator van een filmprogramma in Hollywood. Hij is trouwens zelf een eersteklas acteur. De hele namiddag hangt hij de klootzak uit. Maar zodra hij bij Marc in de zetel zit en het rode lichtje van de camera gaat branden verandert hij in een sympathiekste peer. What a great band you have, Marc!" Ook tussen Hautekiet en Isaak komt het nooit meer goed. Soberheid moet zowat de huisstijl zijn van de scherp gebekte radiomaker. Laat een kind Jan Hautekiet tekenen en je krijgt een zwarte jeans met een zwart jasje en een zwarte T-shirt. Maar uitgerekend die dag had hij zich een vestimentaire frivoliteit gepermitteerd. "Een hemd met een motiefje", zegt Hautekiet. "Kon niet voor Chris Isaak. 'My dress code is black', foeterde hij, en ik mocht mij een ander hemd gaan uitzoeken."

Gelukkig zijn dergelijke assholes dun gezaaid, veruit de meeste gastvedetten laten zich van hun zonnige zijde kennen. Rapper Coolio van 'Gangsta's Paradise' keerde een dag na zijn optreden zelfs terug om een cadeautje te overhandigen. "Zes petjes uit zijn promopak", preciseert Riguelle. "Daarvoor kwam hij helemaal met de trein en de bus uit Antwerpen, waar hij op de Proms stond. Pas op, hij deed het niet alleen voor ons, maar ook omdat hij graag naar de meisjes op de trein keek." Onvergetelijk was de intrede van André Hazes. "Die kwam met een reusachtige tourbus voorrijden", vertelt Chris Peeters. "Hij liep de trap op met in iedere hand een Heineken. Een aangebroken blikje, en een blikje als reserve. Als het over drankbevoorrading ging, nam Hazes geen enkel risico, zijn tourbus stak vol Heineken. Hazes was een bijzondere man. Geen faker, maar een echte bluesmens die alles meende wat hij zong." Net als Bram Vermeulen hoort André Hazes thuis in het rijtje van gastzangers die het niet meer kunnen navertellen. Ze verkeren in het goede gezelschap van Warren Zevon, een artiest die bij leven en welzijn een reputatie van moeilijke mens genoot. "We waren er wat bang voor", geeft Riguelle toe. "Maar hij bleek gewoon een aardige kerel. Het was een half jaar voor zijn dood, hij was al ziek en had de grootste moeite om zijn eigen teksten te onthouden. Na de opname heeft hij ons bedankt. 'Thank you', zei hij, 'for teaching me my own song.'"

Hun grootste voldoening: de scepsis van beroemde buitenlandse vedetten weg spelen. Tori Amos ging pas na een uitgebreide studieronde overstag. "Het was net een auditie", zegt Bert Embrechts. "Ze bleef eerst aan de kant staan luisteren terwijl wij haar nummer speelden. Een vreemde ervaring zonder piano, want Amos bouwt haar nummers volledig rond haar instrument op. Ze was gerustgesteld en we zijn samen beginnen te oefenen. Je zou denken dat een optreden in een Belgische talkshow voor buitenlandse vedetten maar bijkomstig is. Maar zo redeneren echte muzikanten niet, die gaan altijd voor kwaliteit. Het professionalisme van Tori Amos sloeg werkelijk alles, die bleef maar sleutelen tot alle punten en komma's op hun plaats vielen. Blijkbaar was het resultaat dik in orde, want ze is hier tevreden vertrokken." En dan was er de glimlach van countrylegende Emmylou Harris, een herinnering die de hormonenspiegel van Patrick Riguelle en Chris Peeters blijft beroeren. "Aanvankelijk was ze erg gereserveerd", zegt Riguelle. "Maar dan klommen we op het podium voor de eerste doorloop. Zodra ze onze sound hoorde, vielen al haar reserves weg. Ze draaide zich om en schonk ons een glimlach waar we allemaal slappe knieën van kregen. Ach, Emmylou Harris. 57 was ze, maar wat een mooie vrouw."

Waardig ouder worden in rock-'n-roll, daar kunnen ze onderhand een boek over schrijven. Steve Harley, The Zombies, Lionel Richie, Donna Summer, allemaal sterren op hun retour die met De Laatste Showband hebben geschitterd. Soms is het zielig, zoals The Troggs, die dertig jaar na datum nog altijd op het succes van 'Wild Thing' teren. Ontluisterend was ook de passage van Kinksgitarist Dave Davies. Hadden ze die namiddag de Duvel niet verstopt, dan was er van een optreden niks in huis gekomen. De passage van Jane Birkin staat om een andere reden in hun geheugen gegrift. "Birkin neemt overal haar bulldog mee", zegt Riguelle. "Braaf beest, daar niet van, alleen laat hij voortdurend stinkende scheten. Eddy Merckx kan er van meespreken. De hond van Birkin was onder zijn tafel gekropen en had daar een offensief ontketend. Merckx wist niet wat er aan de hand was, maar Birkin lag in een deuk." Namen die nog op hun palmares ontbreken? "Lou Reed", zegt Riguelle zonder nadenken. "En natuurlijk Bob Dylan. Ieder jaar weer proberen we het, maar tevergeefs. Als Dylan ooit komt, is het volbracht, dan mogen de boeken toe."

Laura Lynn heeft gezelschap meegebracht: haar moeder en een man met een onmiskenbaar Johan Museeuwgehalte die zich als haar manager voorstelt. Het intieme gevolg moet de zangeres door een spannende dag loodsen. Zal ze de plaagstoten van Marc Uytterhoeven kunnen pareren? En vooral: zal ze niet afgaan nu ze voor het eerst met orkest in de plaats van een geluidsband moet spelen? Gelukkig is de ontvangst door de band allerhartelijkst. Dedain voor een schlagerzangeres? Als ze die al voelen, dan valt daar niks van te merken. Patrick Riguelle doet zijn best om de onervaren zangeres op haar gemak te stellen. Voor de gelegenheid haalt hij zijn beste West-Vlaams boven, een koud kunstje voor deze tweetalige Brusselaar die in Blankenberge is opgegroeid. Dat het werkt, kunnen we even later in de studio vaststellen. Eerst staat ze er wat verkrampt bij, maar met iedere herneming groeit het zelfvertrouwen en op haar stem valt niks af te dingen. "Jij denkt alleen nog maar aan seks", het klinkt zowaar doorleefd. "Het blijft natuurlijk een plat nummer", zegt bassist Embrechts na de repetitie, "maar zingen kan ze wel." Ik zou zelfs meer zeggen. Je moet het maar doen, een protestsong tegen voorhuwelijkse seks brengen terwijl op je eigen website te lezen valt dat je zelf ongehuwd samenwoont. Als ik de zangeres in haar loge met deze ogenschijnlijke tegenspraak confronteer, valt ze uit de lucht. Nee, zo had ze het echt nog nooit bekeken.

Het loopt tegen zessen, alles is klaar voor de opname. De traiteur sleept schotels paella aan, op de gang loopt Mark Uytterhoeven zich warm. Zijn verklaringen in diverse media laten de fans nog weinig hoop. Uytterhoeven, die de talkshow van Bruno Wyndaele overnam, is aan zijn laatste seizoen bezig. Komt er een vervolg met een andere presentator? De onderhandelingen tussen de VRT en Woestijnvis zijn in volle gang, maar de kans op een verlenging wordt klein geacht. "Misschien komt er een vergelijkbaar programma", oppert Tim Coenen. "Maar geen vier keer per week meer, want dat is moordend. Waar moet je die praatgasten vandaan blijven halen? Vlaanderen is een klein gebied, na een paar seizoenen heb je iedereen wel gehad." Als op donderdag 16 maart het zevende seizoen afloopt, valt ook het doek over De Laatste Showband. Het perspectief vervult de bandleden met gemengde gevoelens. Zeven jaar onder contract, het is een zeldzame luxe in het rockwereldje. "Maar we redden ons wel", zegt drummer Vandenbroeck. "Als rockmuzikant weet je dat je van het ene project in het andere stapt." Meer dan de maandelijkse cheque zullen ze de vriendschap missen. "Natuurlijk zullen we elkaar nog tegenkomen", zegt Riguelle. "Ik heb trouwens enkele projecten lopen met Jan en Chris. Maar het zal nooit meer hetzelfde worden. Weet je, er is maar één groep waar ik langer dan zeven jaar heb gespeeld. Toen ik daarmee stopte, was ik het spuugzat, het repertoire kwam mijn oren uit. Dat heb ik met De Laatste Showband niet, hier is elke dag verschillend."

Niet dat er geen sleur bij komt kijken. Lege uren tussen repetities en opnames zijn dagelijkse kost. Hele reeksen van The Soprano's en The Office hebben ze al door de dvd-speler gejaagd. "Wij hebben de Pointer Sisters Fawlty Towers leren kennen", zegt Riguelle trots. "Dat was een schot in de roos, ze hebben tranen met tuiten gelachen." Vandaag geen fratsen van Basil of Manuel maar een biografische film over Billy Scruggs, een legendarische banjovirtuoos die nog met Bob Dylan en Joan Baez heeft gespeeld. Patrick Riguelle en Chris Peeters zijn verwikkeld in een duel: zoveel mogelijk namen noemen van obscure gitaristen uit de jaren zestig. Het is mooi om ze samen te zien, twee handen op één buik. Alles wat snaren heeft, kan op hun gemeenschappelijke passie rekenen. "Je had ons moeten zien toen Chris Spedding hier was", zegt Riguelle. "Spedding is een fantastische gitarist maar bij het grote publiek helaas onbekend. We hebben dan ook twee jaar moeten zagen om hem in het programma te vragen. Toen het eindelijk mocht, waren we blij als kleine kinderen. De hele dag liepen we achter hem aan. Alstublieft mister Spedding, toon ons eens hoe je die ene riff speelt waar we al jarenlang onze vingers op verstuiken. Dat was pure gelukzaligheid, even sterk als de glimlach van Emmylou Harris."

Het wordt een memorabele opname. Elena Simons blijft ijskoud onder de spitsvondigheden van Uytterhoeven. Als die ten einde raad de bal naar gastcommentator Luc De Vos toespeelt, zakt de temperatuur enkele graden onder nul. De Vos, zoals altijd vermomd als schlemiel, haalt het zelfverklaarde idealisme van zijn buurvrouw genadeloos onderuit. Als hij vervolgens ook nog gaat uitweiden over de typisch Hollandse bemoeizucht, ontstaat er lichte paniek achter de schermen. Het kan weinig hebben gescheeld of Simons was boos weggelopen. Gelukkig brengt Laura Lynn de zon terug. Zonder zichzelf te forceren hangt ze in de praatstoel het domme blondje uit. Ze is tenslotte gekomen om te zingen, niet om dubbele bodems en andere subtiliteiten van presentatoren te ontrafelen. Dat zingen doet ze alweer uitstekend, al wordt ze enigszins in de steek gelaten door haar band. Want hun vrees is uitgekomen: het paperapapaja-virus heeft toegeslagen met acute aanvallen van slappe lach tot gevolg. Gelukkig gaat De laatste show niet live. Bij de tweede poging slagen Riguelle en co er wel in hun gezicht in de juiste plooi te houden.

De volgende dag bots ik op een euforische Tim Coenen. De kijkcijfers hebben zijn keuze voor Laura Lynn bekrachtigd. "Meer dan 800.000", glundert hij. "Geen twijfel mogelijk, dat is het Laura Lynneffect. Straf, want er zijn in Vlaanderen weinig artiesten die een meetbare impact de op kijkcijfers hebben. Behalve Clouseau en Sergio ken ik er geen." Bij het huisorkest heeft zich een personeelswissel voltrokken. Vandaag worden de toetsen beroerd door Paul Poelmans, ook al een oude rot met zeven seizoenen op de teller. Was het gisteren bijna carnaval, vandaag is het helemaal raak. "Er staat een Bert in de gang", wordt er gebruld, "jaja een Bert in de gang..." André van Duin heeft de band uit een lastig parket gered. Gisteren nog, na de opname, hebben ze er zich het hoofd over gebroken. Welke opkomer kiezen voor Bert Anciaux? "In principe spelen we nooit twee keer dezelfde intro", zegt Riguelle. "Niet simpel als je bedenkt dat we er de voorbije zeven jaar al zo'n zesduizend hebben doorgejaagd. Vooral bij veelgevraagde gasten is het een probleem. Wat moet je in hemelsnaam nog verzinnen bij zo'n Anciaux? Alle titels met teddybear en cry baby zijn al uitgeput. Zo zijn we bij Van Duin uitgekomen. Er staat een Bert in de gang, het is zo stom dat het weer grappig wordt."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234