Maandag 06/07/2020

De architect als kunstenaar of charlatan

Je hoeft geen liefhebber van moderne architectuur te zijn om al een afbeelding van het Guggenheim Museum in Bilbao gezien te hebben. Dat golvende, glanzende gebouw is hét visitekaartje van de in 1929 in Canada geboren architect Frank O. Gehry. Over de man en zijn werk heeft regisseur Sydney Pollack nu een documentaire gemaakt.

door Jan Temmerman

Zeggen dat de meningen over het werk van Frank Gehry verdeeld zijn, is een understatement. Voor de enen is hij een geniale kunstenaar, voor de anderen een omhooggevallen charlatan en daar tussenin zijn er ook nog diegenen die zich wanhopig afvragen wat ze dáár nu weer moeten van vinden. Eén van de sterke punten van deze documentaire is dat de kijker de vrijheid krijgt om zich bij één van die drie groepen aan te sluiten: pro, contra of geen mening.

Dat heeft zeker te maken met de ontstaansgeschiedenis van dit project. Als evenzeer aanbeden als omstreden cultuuricoon was Gehry al vaak benaderd met de vraag om een documentaire over hem te laten maken, maar hij had die voorstellen steeds afgewimpeld. Uiteindelijk besliste hij om zelf het initiatief te nemen en aan regisseur-producent Sydney Pollack, met wie hij bevriend was, te vragen of hij die documentaire niet zou willen maken. De filmmaker wist niet wat hij hoorde. Hij had nog nooit een documentaire gedraaid! En hij kende niets van architectuur! "Juist daarom ben je perfect", was de flegmatieke reactie van Gehry.

Bij het maken van Sketches of Frank Gehry heeft Pollack enkele zeer goede beslissingen genomen. Hij wou zich niet uitgeven voor de architectuurkenner die hij toch niet was en daarom stelde hij, met de camera in de hand, vooral die vragen waarvan hij dacht dat het grote publiek de antwoorden wel zou willen kennen. Antwoorden waardoor men de architect en zijn werk beter zou begrijpen.

Een andere beslissing had te maken met het feit dat de cineast zelf nogal ambivalent stond tegenover de creaties van zijn vriend. "Ik vind niet alles even geslaagd", vertelde Pollack in een interview met De Morgen. "Ik vind wél dat Frank een buitengewoon getalenteerd, origineel en provocerend architect is. En soms zit hij met een ontwerp midden in de roos. Zoals met het Guggenheim Museum in Bilbao. Ik weet niets van architectuur, maar ik keek gewoon naar dat gebouw en ik was letterlijk sprakeloos. Maar ik keek ook naar andere gebouwen van Frank en dan begreep ik het niet zo goed." Onder meer daarom vond de regisseur het nuttig en nodig om in de documentaire ook mensen te interviewen die níét van Gehry's werk houden.

Uiteindelijk is Sketches of Frank Gehry een speelse en grappige documentaire geworden. Het zijn niet toevallig twee adjectieven die Pollack zelf ook vaak gebruikt als hij over het werk van Gehry praat. En men hoeft dus geen liefhebber van moderne architectuur te zijn, maar na het bekijken van deze film is men het misschien wel een beetje geworden.

JJJ

Regie Sydney Pollack Vertolking Frank O. Gehry, Sydney Pollack, Julian Schanbel, Dennis Hopper, Michael Ovitz, Bob Geldof, Michael Eisner Land VS Speelduur 83 minuten Voor liefhebbers van architectuur en documentaires in het algemeen en Frank O. Gehry en Sydney Pollack in het bijzonder. Te mijden door wie moderne architectuur maar niets vindt en liever niet van mening wil veranderen.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234