Dinsdag 21/01/2020
Beeld Geert Joostens

Column

De afgelopen weken bleek maar weer eens hoe de jungle die social media en internet heet ons allemaal doet verdwalen

Halina Reijn is actrice bij Toneelgroep Amsterdam en schrijft wekelijks over wat haar bezighoudt.

Een jongetje van 14 ziet een naaktfoto van zichzelf online en springt van een flat. Zijn laatste woorden, in een chat: “Ik ga. Doei. Sorry voor alles. Ik doe internet uit dus je kan sturen wat je wil.” Een beroemde Nederlandse tv-persoonlijkheid die een zeer intiem, seksueel moment van zichzelf terugvindt op de walgelijke website geenstijl.nl bekent in een van de meest vooraanstaande talkshows dat ze zelfmoordgedachten heeft. De afgelopen weken bleek maar weer eens hoe de jungle die social media en internet heet ons allemaal doet verdwalen. Er zijn geen duidelijke regels, geen beleefdheidsvormen en er is geen strikt toezicht.

In New York klinkt er bij een theaterbezoek een intimiderende stem voor aanvang van de voorstelling, die de toeschouwers erop wijst dat filmen, fotograferen maar ook sms’en strafbaar zijn. Zelfs het lichtje van het scherm kan de acteurs ­af­leiden of andere toeschouwers uit hun concentratie halen. In Nederland moet je niet verbaasd opkijken als de helft van de toeschouwers zo nu en dan vrolijk de smartphone tevoorschijn tovert om de boel eens lekker vast te leggen, bij het applaus pakt men massaal de camera en kwakt de hele zaak linea recta online.

Ik ben zelf ook een fanatiek gebruiker van Facebook, Twitter en Instagram, dus ik pleit mezelf absoluut niet vrij als het gaat om het cultiveren van die ondoordringbare jungle. Er moet een nieuwe ­etiquette komen waar we ons met zijn allen aan houden. Nu is deze secundaire werkelijkheid nog altijd een vrijplaats voor woest-, wild- en wangedrag.

Mijn kleine nichtje van 11 heeft tot mijn grote ­verbijstering een Instagram-account aangemaakt en ik open elke dag bevend de app om te kijken wat ze erop zet. Tot op heden blijft mij een nachtmerrie bespaard, maar ik heb al moeite met een getuite lip of een te modellerige smile op deze fragiele leeftijd. Wat is de impact op het vormen van een karakter als een jonge vrouw opgroeit in een tijd waarin een sexy selfie honderden likes oplevert, en een foto van een goed boek nul? Een schoolplein is op zich al een lastig ­gegeven maar wat als de virtuele versie compleet openbaar is, wat als elke mening over je in sneltempo geverbaliseerd wordt, als iedere stap die je zet van commentaar voorzien wordt?

Ik heb zelf al heel wat vuil over me heen gekregen middels allerlei online­kanalen, maar bedenk me dan elke keer weer dat het samengaat met een publiek beroep. Als opgroeiend kind kies je er niet voor, je kunt eenvoudigweg niet meer goed met je leeftijdsgenoten communiceren als je ­weigert een profiel te ­hebben op een of ander socialmediakanaal.

Ik ben blij dat mijn schooltijd zich beperkte tot de veilige hekken van onze speelplaats, waar heus ook gepest werd maar waar mijn grootste trauma was dat ik nooit voor een volleybalteam werd gekozen of geen uitnodiging ontving voor de verjaardag van de knappe Annelie. Van likes en volgers hadden wij nog nooit gehoord. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234