Donderdag 28/05/2020

De achterstallige bijdrage van het grootkapitaal

Johan Seynaeve, An Snoeckx, Peter Veltmans, Carine Meerschaut, Alfons Brys, Katelijne Meulebroeck, Hubert Eerdekens en Jakke Jacobs, ACOD- vakbonds-afgevaardigden bij de FOD Financiën

Het maatschappelijk verzet tegen het besparingsbeleid heeft het thema van de 'tax shift' op de agenda gezet. Daarbij wordt wel veel mist gespuid. Zo wordt geen onderscheid gemaakt tussen een vermogensbelasting en een vermogenswinstbelasting.

Een vermogenswinstbelasting belast het inkomen dat een vermogen oplevert. De bevrijdende roerende voorheffing, de vennootschapsbelasting, de onroerende voorheffing enz. zijn bestaande vormen ervan. Deze belastingen op inkomen uit vermogen liggen gevoelig lager dan de belasting op inkomen uit arbeid. Ze zijn ook onrechtvaardig. Zo wordt iedereen belast die eigenaar is van een onroerend goed. Ook diegenen die geen inkomen uit het onroerend goed halen, omdat ze zelf in dat goed wonen. Gerealiseerde meerwaarden bij de verkoop van aandelen worden dan weer niet belast.

Een vermogensbelasting belast dan weer rechtstreeks het bezit van vermogen. Ook hier is het nuttig om de zaken duidelijk te stellen. Niet iedereen met een 'vermogen' is ook vermogend. Een arbeider, eigenaar van zijn gezinswoning, moet nog steeds gaan werken om te kunnen leven. In tegenstelling tot rijke kapitaalbezitters. Zij halen hun inkomen uit kapitaal. Ze beschikken over miljarden die ze inzetten voor eigen profijt. Het zijn ook deze mensen die er - kijk maar naar Lux Leaks - in slagen om belastingen te ontwijken.

In mei 2014 stelde het Centrum voor Sociaal Beleid vast dat de top 10 procent van de vermogenden 44 procent van het nettovermogen bezitten. Dit is meer dan wat 80 procent van de rest van de bevolking samen bezit.

Het is enkel bij deze 10 procent (gemiddeld gezinsvermogen van + 2 miljoen euro) dat een vermogensbelasting zich opdringt. Dikwijls heeft deze groep nooit of slechts heel weinig belastingen betaald bij het vergaren van dit kapitaal, ook door gunstige fiscale voorwaarden.

Een vermogensbelasting voor de rijkste 10 procent moet dan ook gezien worden als een achterstallige bijdrage van het grootkapitaal aan de samenleving. Wat meer dan gerechtvaardigd en nodig is.

Een eenmalige substantiële vermogensbelasting op de 10 procent rijkste Belgen - en dan nog vooral ten laste van de 1 procent rijksten (gemiddeld vermogen van + 8 miljoen euro) - kan de overheidsschuld met 20 procent van het bbp doen dalen. Waarmee ruimte gecreëerd wordt voor verantwoorde overheidsinvesteringen (huisvesting, onderwijs, kinderopvang, mobiliteit enz.), zonder miljoenen gewone mensen op te zadelen met de lasten.

Een jaarlijkse vermogensbelasting voor de rijkste Belgen verbetert dan weer de structurele fiscale rechtvaardigheid (de sterkste schouders dragen de zwaarste lasten).

Is een vermogensbelasting technisch mogelijk? Ongetwijfeld, mits de fiscus toegang krijgt tot de nodige gegevens. Net zoals ze vandaag toegang heeft tot alle inkomensgegevens van de loon- en weddetrekkenden, gepensioneerden, werklozen, zieken, invaliden enz. Dankzij de vergevorderde digitalisering kunnen vandaag alle kapitaalstromen makkelijk gevolgd worden. Bovendien zijn de aandelen, obligaties, opties, warrants... vandaag bij wet verplicht op naam. Het feitelijk bankgeheim bestaat nog steeds, maar... het staat onder toenemende druk. Ook het aanleggen van een vermogenskadaster is nodig. Met gebruik van de bestaande informaticatechnologie is dit relatief eenvoudig.

Het enige wat ontbreekt voor een vermogensbelasting op de rijkste Belgen is de politieke wil.

Het is aan de vakbonden en de andere middenveldorganisaties om de krachtsverhoudingen op te bouwen die kunnen zorgen voor een voldoende groot maatschappelijk en politiek draagvlak voor de volledige opheffing van het bankgeheim, het invoeren van een vermogenskadaster en een belasting op het grootkapitaal.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234