Dinsdag 10/12/2019

Theater

Dans- en theatervoorstelling ‘Swing’ geeft ouderen een podium: ‘Hier tellen we weer mee’

‘Swing’ Beeld rv/Tom Van Ghent

Swing is een dans- en theatervoorstelling waarin negen ouderen en twee mensen met een psychische kwetsbaarheid spelen. ‘Oud zijn betekent dat je aan de kant wordt geschoven. Maar niet bij ons.’

Het verhaal van Swing speelt zich af op een cruiseschip à la The Love Boat, waar verschillende ontmoetingen plaatsvinden in een balzaal met een rood-groene dansvloer. Elk personage heeft zijn eigen geschiedenis en die verschillende ervaringen vinden elkaar op en rond de dansvloer en de bar. 

Linda Claessens (70) speelt een van de passagiers. Het is de eerste keer in haar leven dat ze op een podium staat en ze heeft er nog geen seconde spijt van. “In het begin twijfelde ik. Mijn zoon is gestorven en als alleenstaande gepensioneerde zonder kinderen kwam ik niet zo vaak meer buiten, al deed ik wel vrijwilligerswerk. Maar Caroline (Rottier, de theatermaker en regisseur, JDR) haalde me over en toen ik eenmaal de stap had gezet, ging het bijna vanzelf. Een van de oefeningen ‘om los te komen op het podium’ ging over een lichaamsdeel waar je je ofwel voor schaamt of juist trots op bent. Nu vind ik dat mijn borsten te laag hangen, door mijn leeftijd. Dat is in het stuk gekomen. Ik sta zogezegd voor de spiegel en duw mijn boezem omhoog om te zien hoe dat staat (lacht). Op de planken ben ik niet verlegen, integendeel. Ik maak blijkbaar een sterke indruk.”

Theatermaakster en actrice Caroline Rottier is sinds 2007 met inclusief theater bezig, waarbij mensen uit de samenleving worden betrokken die normaal gesproken nooit op de voorgrond treden. Ouderen, mensen met een lichte mentale handicap, autisten, mensen met het downsyndroom – Rottier verricht er wonderen mee op het podium. Swing is haar dertiende project op dit vlak.

Voor onze afspraak heeft ze drie medewerkers van Swing meegenomen: choreografe Birgit Kersbergen, deelneemster Linda Claessens en muzikant Little Jimmy, ook bekend als Don Croissant, die met vier andere muzikanten de livemuziek op het podium verzorgt.

‘Swing’ Beeld rv/Tom Van Ghent

“Ik ben altijd actrice geweest maar de laatste dertien jaar maak ik voorstellingen waarin mensen met een beperking centraal staan”, legt Rottier uit. “Eigenlijk ben ik er toevallig in gerold en het bleek fantastisch werken met mensen met een beperking. Ik had heel snel contact met hen en vond het enorm waardevol om te zien hoe mensen zich tijdens een theaterproject ontwikkelden en een persoonlijke groei doormaakten. Ik heb met mensen gewerkt die niet konden praten. Maar op een gegeven moment stond er iemand op het podium een tekst voor te lezen. De artsen hadden dat nog nooit meegemaakt, zeiden ze. Zo zie ik telkens weer hoe mensen openbloeien, erop vooruitgaan. Daar doe ik het voor.”

Haar voorstellingen hebben ook een sociale meerwaarde, weet Rottier. De deelnemers leren samen te werken en contact te maken. Voor mensen met autisme bijvoorbeeld is dat allesbehalve gemakkelijk.

Andere beeldvorming

“Ik werk met wat we ‘stigmagevoelige bevolkingsgroepen’ noemen”, legt de theatermaakster uit. “Ook ouderen vallen daaronder. Want oud zijn betekent dat je aan de kant wordt geschoven, dat je niet meer mee mag doen. Voor mensen met een psychische beperking geldt hetzelfde. Maar niet bij ons. Met mijn voorstellingen probeer ik bij te dragen aan een andere beeldvorming. Zonder betuttelend te zijn, het is gewoon fun wat we doen.”

Rottier doet de regie voor Swing samen met choreografe en danseres Birgit Kersbergen: “Door samen te werken, werden we steeds meer een team. Caroline is erg goed om mensen te begeleiden die voor het eerst op een podium staan, ik ga daarna verder met de bewegingen.”

Al doen er negen ouderen mee, toch is Swing een voorstelling voor alle leeftijden, benadrukt Rottier. De jongste van de bende is contrabassist Otto Kint (32), de oudste is zanger en muzikant Little Jimmy (75).

“Officieel heb ik misschien de hoogste leeftijd, maar oud ben ik niet”, weerlegt de muzikant, die in 1966 in het voorprogramma van The Rolling Stones stond en nog altijd roept dat hij véél beter was dan de wereldberoemde rockband. “Het maakt voor mij ook weinig verschil of ik met jongeren of met ouderen op het podium sta. Op welke leeftijd ook, je moet evenveel je best doen.”

‘Swing’ Beeld rv/Tom Van Ghent

“Mensen die al een heel leven achter de rug hebben en op een podium staan, hebben het voordeel dat hun verschijning die jaren ook uitstraalt”, vindt Kersbergen. “Het zit allemaal in dat lichaam, en dat is fascinerend. Met jongeren heb je dat natuurlijk minder. Ik kan Little Jimmy volgen als hij zegt dat hij niet oud is. Zeker als je muziek of theater maakt. Ik werk zowel met heel jonge mensen als met ouderen. In zekere zin maakt het niet veel uit. Als ik aan het einde van de voorbereidingen van een voorstelling opmerkingen maak tegen de dansers, maakt het geen verschil of ik met professionele mensen werk of met niet-professionele ouderen zoals nu. Het is exact dezelfde procedure.”

Een voorstelling als Swing haalt ouderen uit hun isolement, daar zijn ze het allemaal over eens. “Er zijn zoveel ouderen die zich bijna ‘te veel’ voelen als ze ergens naar toe gaan”, vindt Linda Claessens. “Zo van: ‘Wat doet die ouwe daar nu nog?’ Het gevolg is dat veel ouderen zich terugtrekken. Maar bij Swing draait het nu net om ouderen, tellen we wel mee. Dat is denk ik waar het over gaat: wij ouderen moeten buiten blijven komen. Niet bang thuis blijven zitten en denken dat niemand nog op je zit te wachten. Dat is niet waar. Er valt nog van alles te beleven buiten.”

Swing is op 13 oktober te zien in cultuurcentrum De Grote Post in Oostende.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234