Zondag 08/12/2019

Terrorisme

Daarom verdedigen advocaten Ozdemir en Lahlali teruggekeerde IS-vrouwen: ‘Fundament van de rechtsstaat’

Advocaten Mohamed Ozdemir (l) en Abderrahim Lahlali (r). Beeld Thomas Nolf

De IS-vrouwen Fatima B. en Rahma B. zijn vanuit Turkije uitgewezen naar gevangenissen in ons land. De advocaten Abderrahim Lahlali en Mohamed Ozdemir zullen de zussen juridisch bijstaan. ‘De komende maanden worden we onvermijdelijk geconfronteerd met tientallen returnees’, stellen zij, nadat dit weekend nog twee Belgische IS’ers in Turkije zijn opgepakt. ‘Blijft België zijn kop in het zand steken?’

Fatima B. (24) is in Antwerpen opgesloten, maar haar oudere zus Rahma (30) moest om medische redenen naar de gevangenis van Brugge. Waarom?  

Ozdemir: “Die vrouw heeft zowel fysieke verwondingen, door een bombardement waarin ze haar man en haar twee kinderen verloor, als psychische problemen. Uiteraard is ze uit eigen keuze naar dat oorlogsgebied vertrokken, maar ze heeft ernstige trauma’s. 

“Na het verlies van haar twee kinderen overleed ook haar derde kind van amper anderhalf jaar in het kamp Al-Hol. Of dat nu sympathiek klinkt voor de publieke opinie of niet, deze vrouw heeft medische bijstand nodig, al was het maar om verklaringen te kunnen afleggen.”

In welke mate zijn zij samen weggevlucht?

Ozdemir: “De eerste keer dat de twee zussen elkaar opnieuw zagen, was op het vliegtuig naar België. Ze zaten in Syrië in aparte kampen. Fatima zat in Ain Issa en kon als een van de eersten ontsnappen toen dat kamp bij de start van het Turkse offensief werd gebombardeerd. Rahma is gevlucht uit Al-Hol. De Turkse autoriteiten hebben hen samen op het vliegtuig gezet.”

Advocaat Mohamed Ozdemir. Beeld Thomas Nolf

Aangezien zo veel leden van de harde kern van Sharia4Belgium gevlucht blijken, en smokkelaars moeten worden betaald, vermoeden ingewijden dat er coördinatie vanuit ons land was.

Lahlali: “ Vooreerst zijn geen van beide vrouwen veroordeeld in het grote S4B-proces in 2014. Ik heb op dit moment geen weet van een bestaand netwerk in België dat hun vlucht zou hebben gefaciliteerd. 

“De oudste zus moet nog worden verhoord, maar het vluchtverhaal van Fatima is straf. Kijk naar hoe ze ontsnapt is bij IS. Ze vertrok niet toen het laatste stukje IS-territorium in Baghouz viel, maar meer dan een jaar eerder. Haar man is vermoord door IS omdat hij meegeholpen heeft aan de vlucht van zijn echtgenote. Vervolgens zijn er ook de omstandigheden in het kamp en de mensonterende wijze waarop ze is behandeld, ook door de andere vrouwen.

“Ze heeft duidelijk verklaard dat ze gruwelijke mishandelingen heeft meegemaakt, omdat ze toen ze eenmaal in het kamp was, zei dat ze zich bevrijd voelde. Ze voelde zich tussen twee werelden, zegt ze. De Koerdische autoriteiten zagen haar begrijpelijk als Daesh, en de IS-vrouwen zagen haar als een afvallige. Ze heeft daar effectief ernstige verwondingen aan overgehouden. Een gerechtsarts zal die inventariseren.”

Beide vrouwen zijn al veroordeeld tot vijf jaar voor lidmaatschap van een terreurgroep. Gaan jullie in verzet tegen die uitspraak?

Ozdemir: “Daarvoor moeten we eerst de vonnissen te zien krijgen en overleggen met de cliënten.”

Lahlali: “Toen we die dame voor het eerst spraken, bleek ze volledig gedesoriënteerd en gedesillusioneerd. Op dit moment zijn het nog twee personen die buiten zichzelf zijn.”

U gaat nog werk krijgen. Dit weekend zijn weer twee Belgische IS’ers opgepakt in Turkije.

Ozdemir: “Als ze zich al een tijdje in Turkije bevonden, waarom hebben ze zich al die tijd niet aangegeven? Wat waren hun intenties? Dit bewijst: als je ze niet gecontroleerd terughaalt, riskeer je dat ze verdwijnen en jaren later weer ergens opduiken. Dan moet je het OCAD (het coördinatieorgaan voor dreigingsanalyse, red.) en de federaal procureur toch gelijk geven dat het in het belang van de nationale veiligheid is ze terug te halen?”

Lahlali: “De komende weken en maanden worden we onvermijdelijk geconfronteerd met tientallen returnees. Gaat de Belgische overheid de kop in het zand blijven steken? Moet Erdogan de problemen van de West-Europese landen oplossen of voeren we een eigen veiligheidsbeleid?”

Advocaat Abderrahim Lahlali Beeld Thomas Nolf

Als ons land hen actief naar huis haalt, zo klinkt het bij critici, halen we ook de IS-ideologie binnen. En na enkele jaren zijn ze op vrije voeten.

Ozdemir: “Er zijn er al zo veel teruggekeerd en veroordeeld. Van hoeveel heb je daarna nog iets gehoord? Wat niet wil zeggen dat we geen aanklampend deradicaliserings- en opvolgingsbeleid moeten voeren.”

Om de haverklap slaan vrijgekomen terreurveroordeelden alsnog toe, zoals dit weekend in Londen.

Lahlali: “Het is kiezen tussen de pest en de cholera. Ofwel worden we geconfronteerd met returnees die we niet in de hand hebben, ofwel breng je ze op gecontroleerde wijze terug, zoals het OCAD vraagt. Ik heb vertrouwen in onze veiligheidsdiensten.”

Halen jullie door deze vrouwen te verdedigen niet de toorn van een groot deel van Vlaanderen op de hals? Zij hebben zelf de principes van de rechtsstaat verworpen. 

Lahlali: “Uiteraard. Ik ben uitgejouwd op straat en tijdens een voetbalmatch door medesupporters. Ik heb een kogel in mijn brievenbus gekregen. Mijn mailbox ontploft met mails die vinden dat ik een ‘IS-advocaat’ ben die ‘op de brandstapel moet’. Als mijn zaak op televisie komt, haal ik mijn kinderen weg van het scherm. 

“Maar wat u aanhaalt, is juist het fundament van onze rechtsstaat: eenieder heeft recht op bijstand. Dat onderscheidt ons bestel net van alle andere. Als we daaraan tornen, is dat een gevaarlijke evolutie en een hellend vlak.” 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234