Zaterdag 19/06/2021

Daar is de kameleon weer

'I've got scars that can't be seen', zingt David Bowie op Blackstar. Op zijn 25ste soloplaat pulkt de man aan diezelfde oude littekens. Het gevolg? Een totaal andere Bowie staat vandaag voor je. Een die rock-'n-roll te allen tijde wil mijden.

Wat deed David Bowie toen hij zo oud was als jij? De website supbowie.com wil de goedgevulde carrière van Bowie in de kijker zetten. Maar ze slaagt er vooral in om jezelf waardeloos te doen voelen over je eigen armtierige artistieke leven.

Het begint allemaal vrij onschuldig in het schoolkoor, maar op zijn vijftien jaar richt de Britse superheld al zijn eerste bandje op. En vijf jaar later brengt hij zijn debuut uit. Vanaf dat ogenblik wordt het moeilijk om als eenvoudige sterveling Bowie bij te benen. Vooral zijn grote hang naar experiment valt op. Die drang om nieuwe zaken uit te proberen, is indrukwekkend. De comfortzone, die is zonevreemd aan Bowie.

Dat is trouwens niet anders op Blackstar. De artistieke meervoudige persoonlijkheidsstoornis waarmee David Bowie kampt, speelt ook nu weer in zijn voordeel. Blackstar is misschien niet zo'n verrassend spektakelstuk als The Next Day, maar de manier waarop Bowie zijn eigen verleden en vertrouwde persoonlijkheid naast zich neerlegt, ze zelfs negeert, is ronduit spectaculair.

Een graad van mysterie speelt bovendien mee in de release. In oktober bracht een Britse krant verslag uit over de nieuwe plaat, die onmiddellijk gepareerd werd door Bowie op Facebook. Niets bleek waar volgens de insiders, die de release nog geheimzinniger deden lijken. De promotie voor de plaat wordt dan ook exclusief gevoerd door bevoorrechte omstanders: zijn producer Tony Visconti en grafisch ontwerper Jonathan Barnbrook die een nieuw lettertype bedacht dat geheel is opgebouwd uit onderdelen van de zwarte ster die dient als albumtitel.

Ook de muzikanten komen al eens aan het woord: de New Yorkse saxofonist Donny McCaslin, die eerder al zijn opwachting mocht maken in de single 'Sue (or in a Season of Crime)'. Het kwartet dat je op Blackstar hoort, is overigens voornamelijk bekend voor zijn covers van Boards of Canada en Aphex Twin. Het legt de nadruk op het feit dat Bowie zichzelf alweer wilde heruitvinden. Dat de Britse superster voor het eerst niet op de platenhoes verschijnt, zegt mogelijk ook veel over die gedaanteverwisseling.

Dat laatste is nauwelijks te bevatten, voor een artiest die al zeker sinds 1962 tekeningen van zichzelf maakt. Toen was Bowie nog student aan de Technical High School for Boys. "Ik snoof alle invloeden op", hoor je hem tijdens de expositie David Bowie Is zeggen over die periode. "Ik probeerde een eenmansrevolutie te veroorzaken."

Die revolutie is opnieuw een feit op Blackstar, waarop Bowie zich minder liet leiden door het eigen verleden, dan wel door het heden van Kendrick Lamar. Jazz en moderne ritmes - van hiphop tot drum-'n-bass - domineren de plaat.

The dark side

In de tien minuten durende titeltrack waarmee de plaat opent, merk je dan weer opnieuw dat Bowie geen enkele agenda bijhoudt: een streepje strijkers, een samengeplooide beat en het onheilspellende mantra "On the day of execution, only women kneel and smile" doen je verhuizen naar een andere dimensie. Heeft Bowie gekozen voor the dark side?

Acteur Michael C. Hall, die bekend werd dankzij Dexter en Six Feet Under, weet die duistere zijde perfect te belichamen in 'Lazarus'. Voor de gelijknamige musical, waarin Hall de hoofdrol speelt, ging Bowie in zee met toneelschrijver Enda Walsh en regisseur Ivo Van Hove. The Man who Fell to Earth staat daarmee weer op eigen benen.

Maar niets is duidelijk afgelijnd in de wereld van Bowie: "Saying no but meaning yes, that is all I ever meant, that's the message that I sent", zingt hij dan ook. Voor de jazzminnende Bowie-lover: nee betekende nooit zo mooi ja.

Blackstar verschijnt op 8 januari bij Sony Er is een exclusieve luistersessie van de plaat op 7 januari in Huis 23, Ancienne Belgique.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234