Zondag 21/07/2019

Franse politiek

Daar is de 'anti-Sarkozy'

Jean-François Copé: kan de 'outsider' het waarmaken? Beeld Photo News

Volgens Le Monde vertelde Jean-François Copé al aan zijn vriendjes op de lagere school dat hij op een dag president van Frankrijk zou worden. Dat die droom bij de presidentsverkiezingen in 2017 bewaarheid wordt, lijkt onwaarschijnlijk: de kans dat Copé de nominatie op rechts binnensleept is minuscuul. Maar schrijf de 'anti-Sarkozy' nog niet af.

November 2012. Na de verkiezingsnederlaag van Nicolas Sarkozy worden er bij het voormalige UMP (nu Les Républicains) voorzittersverkiezingen georganiseerd. Die worden onverwacht gewonnen door Jean-François Copé; ex-premier François Fillon moet de duimen leggen. Na een slopende interne discussie komt Copé aan het hoofd van een verscheurde partij.

Het gaat de ambitieuze Copé voor de wind totdat het Franse weekblad Le Point in 2014 weet krijgt van het 'Bygmalion-schandaal'. Om bij de presidentscampagne voor Sarkozy in 2012 meer geld te kunnen uitgeven dan wettelijk is toegestaan, zou de UMP het bevriende campagnebureau Bygmalion, opgezet door twee kompanen van Copé, hebben gevraagd fictieve studiebijeenkomsten in rekening te brengen. Na een explosieve vergadering moet Copé uiteindelijk opstappen. Fin de carrière lijkt evident.

Maar dat is buiten het revanchisme van de politicus gerekend. Dit voorjaar heeft Copé zich in de strijd voor de presidentsnominatie bij Les Républicains gegooid. Met tegenstanders als de mateloos populaire burgemeester van Bordeaux Alain Juppé, 'rijzende ster' Bruno Le Maire en uiteraard Nicolas Sarkozy lijkt hij geen schijn van een kans te maken.

Copé tijdens een campagnebijeenkomst Beeld AFP

"Ik sta aan de voet van de Himalaya, maar ik ben sportief." Copé heeft niets te verliezen. Hij kan zich profileren als de outsider. In tegenstelling tot de andere kandidaten heeft hij nooit in een kabinet onder Sarkozy gezeteld en dat voordeel wendt hij gretig aan: "We hebben nooit de 35-urenweek aangepakt. Nooit hebben we het pensioensysteem hervormd. Een degelijk immigratiebeleid? Hebben we nooit aangenomen. Bref, we hebben nooit de condities gecreëerd die noodzakelijk zijn om de competitiviteit te verbeteren en de werkloosheid te doen dalen."

Ook al heeft Copé Sarkozy tijdens die bewuste speech niet bij naam vermeld, het is zonneklaar over wie hij het had.

Dat is het beste wapen van de 'politicus die nooit opgeeft': de vrijheid om alles en iedereen te bekritiseren die aan het voormalige Sarkozy-kabinet gelinkt is. "Voor de andere kandidaten is het heel moeilijk om te weerleggen dat ze niet mee verantwoordelijk zijn voor het wanbeleid van de afgelopen jaren."

Om Frankrijk "terug op het rechte pad te brengen" stelt Copé een economisch 'shockprogramma' voor, onder de ronkende campagneslogan 'We trekken ons niet meer terug'. "Door de emotionele rollercoaster waar ik me de afgelopen jaren op heb bevonden, heb ik ingezien dat ik politiek tot fundamentele kwesties wil reduceren. Geen prietpraat meer, maar krachtdadige beslissingen."

Doppelgängers

De politieke pers in Frankrijk mag dan smullen van revanchistische 'House of Cards'-plots als deze, het is nog maar de vraag of de Fransen op Copé zitten te wachten. Copé, drijvende kracht achter het Franse boerkaverbod, is nooit erg geliefd geweest. Redenen zijn legio. In de eerste plaats omdat hij bekend staat als een arrogante oud-leerling van de elitaire bestuursschool ENA.

Maar ook omdat hij in 2012 in opspraak is gekomen met zijn 'droite décomplexée' (rechts zonder remmingen, fvd). Met dat initiatief heeft hij getracht het 'racisme tegen blanken' aan de kaak te stellen: tijdens de ramadan zou je volgens Copé zelfs niet meer op straat een pain au chocolat mogen eten. Protest bleef niet uit: hij werd de risee van media en politiek, moslims deelden op straat bij wijze van protest chocoladebroodjes uit.

En tot slot is er nog zijn dubbelzinnige verhouding met Sarko. Jean Sarkozy, de zoon van de oud-president, heeft Copé ooit 'Jean-François Copié' genoemd. Waarmee hij heeft willen zeggen dat Copé met zijn rechttoe-rechtaanstijl wel heel erg op Sarkozy gelijkt.

Wie van de doppelgängers wint het pleit? We weten het in november.

Met zijn rechttoe-rechtaanstijl gelijkt Copé wel heel erg op Sarkozy Beeld Photo News
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
© 2019 MEDIALAAN nv - alle rechten voorbehouden