Donderdag 18/07/2019

Daar gaat ze...

Olivier Mouton is politiek journalist bij Le Vif/ L'Express en auteur van Charles Michel, portret van een jeune premier (Lannoo).

Joëlle Milquet heeft haar ontslag ingediend. Na haar inbeschuldigingstelling in de zaak van de kabinetsmedewerkers die ze in 2014 als vicepremier en minister van Binnenlandse Zaken aanwierf om campagne voor haar te voeren, zet ze een stap opzij om zich beter te verdedigen. De Franstalige politiek slaat een belangrijke bladzijde om. Het is immers onwaarschijnlijk dat Milquet in een prominente functie zal terugkeren. De vrouw die de PSC redde door cdH te stichten, heeft beetje bij beetje haar krediet verloren, eerst bij haar rivalen en later ook in haar eigen partij.

Nadat Gérard Deprez haar in 1999 aan het hoofd van de zieltogende christendemocratische PSC bracht, maakte Joëlle Milquet zich verdienstelijk door er een 'humanistische partij' (cdH) van te maken en een duurzaam verbond met de PS van Elio Di Rupo te sluiten. Haar obsessie? Het overleven van haar partij, die door de liberalen van Louis Michel opgeslokt dreigde te worden.

Milquet werd het symbool van de Franstaligen die de Vlaamse institutionele eisen afwijzen. Ze kreeg haar bijnaam 'Madame Non' tijdens de onderhandelingen van 2007-2008. Terecht: in de zuiverste belgicistische traditie van haar partij vlooide de vicepremier de teksten uit, vitte ze over elke komma, maakte ze de onderhandelaars gek. De Vlaams-nationalisten zien de kwelgeest van Bart De Wever nu met plezier vertrekken.

Milquet belichaamde een Franstalige politieke wereld die zich vastklampt aan België als vector van de solidariteit tussen de gemeenschappen. Maar dat is niet de reden waarom ze van haar voetstuk is gevallen.

Stemmenkanon

De afgelopen jaren kreeg haar houding - autoritair en chaotisch tegelijk - meer en meer kritiek. Ze beging zoveel communicatieblunders dat op sociale media de hashtag #c'estJoëlle verscheen. Vooral de rechtervleugel van de cdH maakte zich zorgen over haar communautaristische neigingen in Brussel. "Wij hebben verkozenen verwelkomd die onze waarden niet deelden", zei een tenor van de partij onlangs.

Toen Mahinur Özdemir, een Brusselse gedeputeerde van Turkse afkomst die de Armeense genocide weigerde te erkennen, in mei 2015 uit de partij werd gezet, was dat een illustratie van die malaise. Milquets huidige problemen met het gerecht houden daar eveneens verband mee: ze was tot alles bereid om allochtone stemmen te winnen om haar dierbare partij te redden. Milquet ging voor de strategie van onder meer Philippe Moureaux. Een ongelukkige keuze, nu de terroristische dreiging het multiculturele debat besmet.

Haar ontslag is een aardschok voor de cdH van Benoît Lutgen. De partij heeft in de peilingen een dieptepunt bereikt en krijgt nu op de koop toe een smet op haar blazoen. Ze verliest een groot stemmenkanon in de hoofdstad, waar ze eigenlijk niemand heeft die Milquet kan aflossen. Anderzijds kan dat paradoxaal genoeg in het voordeel van de nieuwe partijvoorzitter spelen. Hij is de cdH immers aan het hervormen en krijgt nu de kans om jonge mensen de Waalse en Brusselse arena in te sturen.

De verdwijning van dit boegbeeld werpt ook een nieuwe schaduw over de politieke wereld. Door kabinetsmedewerkers af te leiden van hun eerste taak, de zorg voor het algemeen belang, heeft Milquet de rampzalige indruk versterkt dat politici vooral aan hun eigen loopbaan denken. Het toont dat het cliëntelisme nog lang niet heeft afgedaan. En het roept een vraag op: moeten de ministerkabinetten verdwijnen? Na het terrorisme en de Panama Papers zal dit de woede van de burgers nog groter maken.

Maar er is er één die stilletjes moet glunderen. Premier Charles Michel zal blij zijn dat de Franstalige PS-cdH-meerderheid opeens in de schijnwerpers staat, net nu de Franstalige oppositie zo fel tekeergaat tegen zijn laatste begrotingscontrole. Wraak is een gerecht dat koud wordt geserveerd... De kopman van de MR zal niet treuren om het afscheid van de vrouw die zijn partij vijftien jaar lang van de macht heeft geweerd in Franstalig België .

Het vertrek van 'Madame Non' zou het begin kunnen zijn van een Brussels-Waalse revolutie...

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
© 2019 MEDIALAAN nv - alle rechten voorbehouden