Donderdag 29/10/2020

Cyrille Offermans

Het licht der rede

Non-fictie

Uitgeverij Contact ISBN 90 254 9897 3

544 pagina's * 1820 frank (45,11 euro)

Een schitterend idee, deze bloemlezing van teksten van de groten uit de Verlichting. Iedereen kent de titels wel: de Encyclopédie, Candide van Voltaire, Vertoog over ongelijkheid van Rousseau, Over de norm van de smaak van Hume of De welvaart der volkeren van Adam Smith. Ook Diderot, Kant, Lichtenberg, Montesquieu,... kregen een plaats. Cyrille Offermans koos uit al deze werken de belangwekkendste passages en liet ze in het Nederlands vertalen. Het resultaat is een intrigerend leesboek dat mondjesmaat moet worden geconsumeerd. Het geeft een beeld van een uiterst opwindend tijdvak waarin de mens, na bijna 2000 jaar, opnieuw de moed kreeg om onafhankelijk te denken, wars van dogma's en achterlijk bijgeloof. In deze tijden van de Grote Twijfel is het een verademing om de fundamenten van onze beschaving, van de democratie, de ethische en morele waarden, de opvattingen over kunst en cultuur, opnieuw in alle helderheid geformuleerd te weten. Een 'leerboek' dat door het contact met de oorspronkelijke denkers en de puike inleidingen van Offermans, niets dufs of schools heeft.

Verzameld werk

Harry Mulisch

De verhalen

Uitgeverij De Bezige Bij ISBN 90 234 6216 5

850 pagina's * 1199 frank (29,7 euro)

Het staat er in een nederig klein lettertype: de lijst van alle boeken die Harry Mulisch sinds 1947 geschreven heeft. Negen poëziebundels en een bundeling ervan, twaalf romans, veertien verhalenbundels, acht theaterstukken en 29 studies en andere geschriften. Het gros van Mulisch' verhalen werd in '77 al eens gebundeld, maar in deze vierde, aanvullende druk werden 'Het beeld en de klok' en 'Voorval' opgenomen, naast zijn debuut 'De kamer', dat totnogtoe enkel beschikbaar was in Universum, een bundeling van zijn romans. De eersteling van 'onze' (mag ik?) Allergrootste is een mysterieus kort verhaal over een kamer die een onweerstaanbare aantrekkingskracht op de ik-figuur uitoefent. De laatste zin maakt duidelijk waarom: "Nu weet ik dan eindelijk wat mij zo in deze kamer getrokken heeft. Het is mijn sterfkamer". Mulisch' verhalen zijn divers van vorm: van klassieke vertellingen over autobiografische schetsen, verslagen of anekdotes. Ze vormen vaak een aanvulling of verduidelijking bij de grote thema's van zijn (roman)werk. Gelukkig kunnen ze ook los van dat oeuvre gelezen worden, als een voorsmaakje.

Vertaald egodocument

John Bayley

Iris en haar wereld

Uitgeverij De Bezige Bij ISBN 90 234 3960 0

347 pagina's * 799 frank (19,8 euro)

John Bayley is eigenlijk een mandarijn: als voorzitter van het Booker Prizecomité, docent in Oxford en criticus bij The New York Review of Books associeerde de wereld hem niet met passie en Grote Gevoelens.

Dat veranderde bij het verschijnen van Elegie voor Iris, waarin Bayley minutieus en met grote tederheid beschreef hoe zijn vrouw - schrijfster Iris Murdoch - ten prooi viel aan Alzheimer. Iris en haar wereld is geen (commercieel interessante) sequel geworden op deze bestseller; daarvoor zijn de drijfveren van Bayley (een papieren grafzerk voor zijn vrouw oprichten) te nobel.

In dit boek maken we de laatste maand uit het leven van Iris Murdoch mee. Naarmate haar geheugen haar meer en meer in de steek laat, probeert Bayley zijn eigen - haast vergeten - herinneringen opnieuw tot leven te wekken; herinneringen aan zijn eigen jeugd, aan het begin van zijn relatie met Iris. Dit alles wordt gelardeerd met heel wat literaire verwijzingen. Bereid u voor op tranen wanneer u dit boek wilt uitlezen.

Non-fictie

Robert Wright

Nonzero - De logica van de menselijke bestemming

Uitgeverij Het Spectrum ISBN 90 274 7276 9

456 pagina's * 1390 frank (34,4 euro)

Zit er een evolutie in de beschaving of modderen wij maar wat aan? Robert Wright (auteur van The Moral Animal: Evolutionary Posychology and Everyday Life en publicist bij Time, Wired, The New Yorker en The New Republic) is er alvast van overtuigd dat er een rode draad loopt door alle samenlevingen. Hij gaat ervan uit dat de mens neigt naar samenwerking op zo'n manier dat iedereen er baat bij heeft. Het 'nonzero'-principe uit de speltheorie zegt dat de winst niet noodzakelijk even groot is als het verlies. Het is mogelijk dat de som van winst en verlies groter is dan nul; wat betekent dat iedereen baat heeft bij het spel. Critici merkten bij het verschijnen van dit boek op dat Wright zijn theorie niet kan staven vanuit de biologie, toch is er niets in de genen dat Wrights stelling kan ontkrachten. Francis Fukuyama vond alvast dat Wright aantoont dat de geschiedenis zich nu al bijna vier miljoen jaar in één richting ontwikkelt. Of Wright een zelfde lotsbestemming voor ogen heeft als het 'einde van de geschiedenis' van Fukuyama, valt echter te betwijfelen.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234