Zondag 19/09/2021

Crisis nog niet voorbij in Cannes

De zon was van de partij, maar met de creativiteit zat het niet altijd even snor. Het televisiefestival van Cannes toonde deze week vooral veel variaties op de al bekende formats en had weinig of geen verrassingen in petto. De meeste Vlaamse televisiemakers bleven dan ook wat op hun honger na een weekje Cannes. Alleen Studio 100 leek maar weinig last te hebben van de economische of creatieve crisis en blijft voortwerken aan zijn internationale expansie.

Televisiefestival MIPtv blijkt weinig of geen verrassingen in petto te hebben

1. Creatieve televisie gezocht

Wie hoopte in Cannes het televisieformat te zien dat volgend jaar overal op het scherm zal komen, kwam van een kale reis terug. We zagen kook-, huis-, zang- en dansprogramma’s in alle mogelijke variaties, maar programma’s die het hart wat sneller doen kloppen en waar alle programmamakers staan voor te springen? Helaas. Of het moet het Japanse Face It zijn, waar lokale beroemdheden opdrachten krijgen waarvoor ze alleen hun gezicht mogen gebruiken. Zoals een paling tegenhouden die uit een plastic buis aan het glijden is.

“De vraag is natuurlijk of dat next best thing wel bestaat”, reageert Johan Tuyaerts van Sultan Sushi, het productiehuis dat onder andere Huizenjacht (VT4) en GO IV (Ketnet) maakt. “Is dat geen mythisch monster? Maar het klopt inderdaad dat je meer van hetzelfde ziet. Je merkt dat spelshows proberen terug te komen en er zijn programma’s rond rijke mensen die iets terugdoen voor de maatschappij, maar die trends waren er ook al de vorige keer.”

Een magere beurs, vindt ook Eén-netmanager Jean Philip De Tender. Hij is ontgoocheld over wat hij zag in Cannes. “De formats zitten in een crisis. Programma’s moeten wat mij betreft echte verhalen vertellen en om authenticiteit draaien. Het moet om echte emoties gaan, niet langer om emoties die opgewekt worden door het tv-format dat mensen in een kunstmatige situatie zet. En zeker niet op een brede openbare zender. Gelukkig varen wij met Eén al een aantal jaren die koers. Ik doe hier minder en minder inspiratie en ideeën op.” De Tender twijfelt er dan ook sterk aan of hij bij de volgende MIPtv nog van de partij zal zijn.

Niet iedereen is even pessimistisch als De Tender. Klaas Cockx, het hoofd lokale producties van SBS Belgium (VT4, Vijftv), is wel hoopvol over wat hij in Cannes zag. “De vorige twee edities was hier weinig creativiteit te bespeuren, maar nu zie je opnieuw iets meer variëteit. We hebben hier enkele ideeën kunnen opdoen waar we verder mee aan de slag kunnen.” Cockx verwijst onder andere naar formats die inspeelden op flashmobs, het fenomeen waarbij een groep mensen vanuit het niets opeens gaat dansen of zingen in een openbare ruimte. “Ik weet niet of wij daar iets mee zullen doen, maar zoiets is altijd spectaculair om te zien en het heeft een fatamorganagevoel.”

2.De economische crisis is nog niet verteerd

Een kelderverdieping waar lege gaten welig tieren, vele stands op de beurs waar zelden of nooit iemand te bespeuren valt, minder televisiemakers die de beurs afschuimen... De tijd dat het MIPtv de place to be was voor iedereen die iets betekende in televisieland, lijkt definitief voorbij. Ook de Vlaamse zenders sturen steeds minder mensen naar de Azurenkust. De creatieve armoede is daar een oorzaak van, maar ook de economische malaise doet Cannes geen goed. De crisis is nog steeds niet verteerd.

“Televisiezenders en productiehuizen besparen duidelijk op dit soort uitgaven”, zo verwijst Johan Tuyaerts naar de hoge prijs om enkele dagen in Cannes te verblijven. “Er zijn nu eenmaal ook andere manieren om trends op te sporen en met onlinedistributie kun je ook makkelijk programma’s visioneren. Dat voelt het MIPtv.” “Maar dat er minder volk rondloopt, maakt het wel aangenamer,” vindt Klaas Cockx van SBS Belgium. “Dit is beter dan in een mierennest te moeten rondlopen.”

De economische crisis zorgt er ook voor dat er vooral gezocht wordt naar minder dure programma’s. “Programma’s als Komen eten of Huizenjacht”, noemt Johan Tuyaerts van Sultan Sushi als voorbeeld. “Die kun je iedere dag van de week op hetzelfde tijdstip uitzenden, ze zijn niet te duur en bieden waar voor je geld. De risico’s liggen bij zulke programma’s veel lager. Een nieuwe Expeditie Robinson zal men niet meer snel opstarten.”

Toch betekenen de minder goede economische tijden niet dat er geen zaken gedaan worden op het MIPtv. Formats worden er dan misschien nog maar zelden gekocht, de zenders kopen er wel nog bijvoorbeeld series en documentaires. En iedereen onderhoudt er vooral de contacten met buitenlandse zenders, studio’s en productiehuizen. Voor de Telenetbetaalzender Prime is dat bijna de enige reden waarom ze met een delegatie naar Cannes afzakken, zegt directeur Anouk Mertens. “In enkele dagen zien we hier alle studio’s waar we zaken mee doen. We overlopen de resultaten en kijken welke ontwikkelingen er zijn. De studio’s gebruiken Vlaanderen immers vaak als een testgebied op het vlak van video-op-aanvraag omdat het bij ons nog overzichtelijk is. We werken op dat vlak actief samen met hen en koppelen hier onder andere terug over de resultaten.” Bovendien slaagde Telenet er in Cannes in om een video-on-demandovereenkomst met Fox te sluiten, niet onbelangrijk met de release van Avatar in het verschiet. Dankzij de Foxdeal heeft Telenet nu alle grote filmstudio’s onder contract voor video-op-aanvraag via digitale televisie.

3. Waar was Vlaanderen?

Een kleine tweehonderd Belgen waren er in Cannes volgens de organisatoren van het MIPtv, van wie het merendeel Vlamingen. En hoewel een programma als Benidorm Bastards de nodige aandacht kreeg, speelde de Vlaamse televisie allesbehalve een hoofdrol op het televisiefestival. De zichtbaarheid was bijna nihil, ook al omdat Flanders Image, de promotiecel van het Vlaams Audiovisueel Fonds, dit jaar verstek gaf.

Jammer, vindt Hans Bourlon van Studio 100, het enige Vlaamse productiehuis dat een stand had op het televisiefestival. “De Vlaamse overheid zou echt wel een rol kunnen spelen in het promoten van de Vlaamse televisie. Want als je vergelijkt wat er in Vlaanderen geproduceerd wordt, is dat echt wel van een hogere kwaliteit dan in de meeste andere landen.”

Maar die goede programma’s raken dus niet verkocht aan buitenlandse zenders, terwijl de Nederlanders er met hun koopmansgeest en grotere mond wel in slagen om een belangrijke rol te spelen op de internationale tv-markt. “Dat is net hetzelfde als met Heineken en Stella”, meent Tim Van Aelst, de bedenker van Benidorm Bastards, die er deze week wel in slaagde om zijn programma aan de Nederlandse commerciële zender RTL 4 te slijten. “Stella is veel beter, maar je ziet overal ter wereld Heineken.”

Toch is Eén-netmanager Jean Philip De Tender er niet van overtuigd dat de goede Vlaamse programma’s makkelijk verkocht kunnen worden, hoe straf die ook mogen zijn. “De Vlaamse televisie is heel goed bezig omdat wij al zo bezig zijn met authentieke verhalen en emoties. Maar dat betekent ook dat je programma’s als In godsnaam of Leuven hulp nooit kunt verkopen omdat zo’n programma afhangt van iemand als Annemie Struyf of de specifieke verhalen. Wij vertrekken bij zo’n programma immers niet vanuit een format, maar van een wit blad.”

4. Studio 100 houdt de Vlaamse eer hoog

De Vlaamse eer werd in Cannes hoog gehouden door Studio 100. Het bedrijf uit Schelle bouwde een mooie en grote stand die best opviel in het festivalpaleis. Die aanwezigheid kost wel een bom geld, zegt CEO Hans Bourlon. “We werken hier met vijftien mensen - de helft Duitsers, drie Vlamingen en dan nog wat mensen uit Australië, Spanje en de Verenigde Staten - die je een week onderdak moet geven en van wie je de accreditaties moet betalen. Bovendien hebben we gekozen voor een stand waar je de mensen comfortabel kunt ontvangen, en dat kost ook weer meer dan een gewone stand. Maar we vinden dat we het aan onszelf verplicht zijn om hier te staan.”

Al werpt dat natuurlijk ook zijn vruchten af. De agenda van de Studio 100-medewerkers was deze week volgeboekt met in totaal meer dan tweehonderd afspraken. Om programma’s uit de gigantische Studio 100-catalogus te verkopen maar vooral om de 3D-herwerking van Vicky the Viking een duw in de rug te geven. Nadat vorig jaar de remake van Maja de Bij centraal stond, wil Studio 100 dit jaar zoveel mogelijk zenders overhalen om mee in dit tweede project te stappen. “Zenders als TF1 en een belangrijk Duits kanaal zijn al partners voor Vicky the Viking en deze week is ook de Turkse zender TRT mee in de remakes gestapt.”

Bourlon weet nu al dat Heidi volgend jaar het Studio 100-speerpunt in Cannes wordt, de derde legendarische tekenfilm waarvan men een moderne 3D-versie wil maken. “Daarnaast zijn er de remakes van liveactionseries zoals Het huis Anubis in Duitsland en de Verenigde Staten en hopelijk slaan we met Mega Mindy dezelfde weg in.”

Naast die grote en al vaststaande projecten probeert Studio 100 in Cannes nog coproducenten en cofinanciers te vinden voor andere tekenfilms en series. Een tekenfilm gebaseerd op de drie meisjes van K3 werd al voorgesteld aan onder andere de BBC en Nickelodeon, in de hoop voldoende partners te vinden om dit te kunnen realiseren. Daarnaast werkt het mediabedrijf in opdracht van de Duitse zender ZDF ook aan de stripadaptatie van de kinderboeken van Cornelia Funke, de meest succesrijke jeugdschrijfster in Duitsland.

Er ligt dus nog een boel animatiewerk op de plank, maar het Vlaamse bedrijf is niet van plan dat in Vlaanderen te doen, zegt Bourlon. “Australië (waar Studio 100 de Flying Bark Studios heeft, red) en Frankrijk hebben een goed subsidiesysteem voor zulke projecten. Het zou slecht vaderschap zijn als we zouden beslissen dit in Vlaanderen te doen”, zo klaagt Bourlon het gebrekkige Vlaamse cultuurbeleid aan. “We zullen de volgende jaren tientallen miljoenen euro’s in animatie investeren, maar die zullen dus niet naar Vlaanderen vloeien.”

5. Zijn de digitale media de toekomst?

Het MIPtv mag dan al een televisiefestival zijn, de meerderheid van de speeches en presentaties gingen dit jaar over de impact van internet en socialenetwerksites. Doemscenario’s werden ontplooid - “als je niet op sociale netwerken actief bent, besta je binnen twee jaar niet meer”, waarschuwde een mediafuturist - en tal van formats werden gepresenteerd over hoe tv-programma’s en sites als Facebook elkaar kunnen gebruiken om nieuwe vormen van content te maken. Een vaak geciteerd format in deze discussie was The Frame, een programma waarin acht duo’s dertig dagen lang binnen het frame van een camera moeten blijven. Op televisie krijg je daar een dagelijks verslag van, terwijl je op het web alles permanent kunt blijven volgen.

Klaas Cockx van SBS Belgium gelooft niet dat die crossmediaformats voor bruikbare content kunnen zorgen. “Alles is zo dunnetjes, zo saai ook. Ik zie niet in hoe je die dingen kunt vertalen in boeiende televisie. Een format als The Frame is misschien een leuk idee, maar het zal uitmonden in trashtelevisie. Big Brother in het kwadraat. Met zulke dingen maak je geen goed programma. Je speelt puur op het effect.”

Een andere zaak is om die sociale netwerken te gebruiken als promotiemiddel voor je programma’s en om de band met de kijker te versterken. En daar liggen er nog heel wat mogelijkheden, oppert Eén-netmanager Jean Philip De Tender. “Eén heeft een erg hoog marktaandeel. De taak bestaat er nu in om die lineaire beleving verder te versterken naast het scherm. We moeten de oefening maken hoe we de kijkers via die sociale netwerken actiever bij onze programma’s kunnen betrekken. Ik wil kijken hoe we de conversatie met hen kunnen opstarten.”

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234