Zaterdag 25/01/2020

Commissie 22/3 kiest scalpel boven hakbijl

De aanslagencommissie stelt vanmorgen haar aanbevelingen voor politie en justitie voor. 500 pagina's met een besluit: er moet veel nauwer samengewerkt worden. Anders zullen terroristen door het net blijven glippen.

Al maandenlang vergadert de onderzoekscommissie naar de aanslagen van 22 maart 2016. Het resultaat is een rapport van ruim vijfhonderd pagina's met daarin tientallen aanbevelingen voor de werking van de politie, inlichtingendiensten en justitie. Over die punten zijn alle partijen het eens. De regering moet ze nu omzetten in beleid. Het volledige rapport wordt pas vanochtend
voorgesteld, maar nu al is duidelijk dat de commissie het scalpel boven de hakbijl verkiest. Verschillende bronnen zeggen dat er geen "schokkende of revolutionaire" aanbevelingen in staan. Het gaat eerder om een lange reeks kleine en technische aanpassingen dan om een tabula rasa van het veiligheidsapparaat. Dé conclusie is dat 22/3 niet rechtstreeks te wijten was aan grote systeemfouten. Het ging eerder om problemen door gebrekkige informatiedoorstroming, onduidelijke hiërarchieën en soms menselijke nalatigheden.

Hier wil de onderzoekscommissie snel een mouw aan passen. Onder meer door de lijnen tus-
sen de verschillende inlichtingendiensten in te korten. Ook de bestuurlijke en gerechtelijke politie moeten vaker samenzitten om info te delen. Nu leven ze te vaak op een andere planeet, wat verdachten strikt opvolgen bemoeilijkt. Zo bleef een mogelijke tip over het schuiladres van
Salah Abdeslam na de aanslagen van Parijs lang bij de Mechelse politie hangen.

'Nalatigheid'

Een van de punten waar het meest naar uitgekeken wordt, is dat waarin de onderzoekscom- missie zich uitspreekt over de rol van de verbindingsofficier in Turkije, Sébastien Joris. Meteen na de aanslagen verweet minister Jambon hem "nalatigheid" door de uitzetting van Ibrahim El-Bakraoui, een van de latere zelfmoordterroristen op Zaventem, niet te stoppen. Door slechte communicatie met de Turkse autoriteiten kon El-Bakraoui het land zomaar verlaten.
De aanslagencommissie is tijdens zijn onderzoek tot een genuanceerd beeld gekomen. Joris
was soms inderdaad niet proactief genoeg, maar de anti terreurpolitie DJSOC lag ook te dommelen. De dienst zal daarom gedeeltelijk hervormd moeten worden. Opnieuw is het doel duidelijk. Alle mogelijk relevante informatie die opduikt, moet meteen breed worden verspreid. Zo worden de kool en de geit gespaard: Joris noch DJSOC krijgen een blaam.

Ook opvallend: de commissie vraagt de regering allicht niet om met zakken geld te gooien.
Nochtans hadden vooral de inlichtingendiensten daar meermaals toe opgeroepen. Zij kam-
pen al decennia met geldgebrek en onder bezetting - zeker in vergelijking met het buitenland.
De onderzoekscommissie heeft nu haar derde thema afgerond. Eerder werden al de hulpverle-
ning en begeleiding van de slachtoffers besproken. Het vierde en laatste thema is radicalisering. Tegen het zomerreces moet dit rond zijn.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234