Dinsdag 15/06/2021

Strijd tegen IS

Commando's VS moeten IS-leider Al-Baghdadi bang maken

CV-22 Osprey landt op een vliegdekschip. Het toestel, dat landt als een helikopter en vliegt als een vliegtuig, wordt ingezet bij Amerikaanse commando-operaties in Syrië en Irak, Beeld wikimedia
CV-22 Osprey landt op een vliegdekschip. Het toestel, dat landt als een helikopter en vliegt als een vliegtuig, wordt ingezet bij Amerikaanse commando-operaties in Syrië en Irak,Beeld wikimedia

De Amerikaanse jacht op Abu Bakr al-Baghdadi en zijn mannen wordt verhevigd. Een nieuwe, snel inzetbare eenheid van commando's die naar Irak wordt gestuurd, moet de onzekerheid onder de leiders van IS flink vergroten. 'Je weet niet wie 's nachts door je raam kan komen', aldus de Amerikaanse minister van Defensie Carter over de geheime commandogroep die ook in Syrië zal opduiken.

De uitzending van de nieuwe eenheid, die Carter gisteren bekendmaakte in de Senaat, roept de vraag op hoe het staat met de uitschakeling van het IS-leiderschap. Want zijn de VS er tot nu toe in geslaagd de top van de jihadisten te ontwrichten? Niet echt, zo moet geconcludeerd worden na ruim een jaar strijd.

Met de oprichting van de commando-groep, die zo'n 100 tot 150 special forces moet gaan tellen, geeft het Pentagon dat in feite ook toe. Hoewel het afgelopen jaar een paar keer berichten naar buiten zijn gekomen over Delta Force-commando's die door CV-22 Osprey-heli's in Syrië werden gedropt, loopt de top van IS nog gewoon vrij rond. Al-Baghdadi voorop.

De hoogste commandant die tot nu toe door Amerika's elite-eenheden werd gedood, was Abu Sayyaf. Een groep van zo'n twintig Delta Force-leden, de beste commando's van de landmacht, werd in mei in het holst van de nacht door Osprey's gedropt in het Oost-Syrische Deir el-Zour. De operatie, die door president Obama was goedgekeurd, liep niet zoals gepland. Sayyaf, die volgens de VS een cruciale rol speelde bij de olie-operaties van IS, had eigenlijk gevangen moeten worden genomen.

Inlichtingen

Delta Force doodde hem echter toen hij en andere IS-strijders hevig verzet boden. Het gevecht was de eerste, voor zover bekend, tussen IS en Amerikaanse militairen in Syrië. De commando's namen behalve Sayyafs vrouw ook een flinke hoeveelheid informatie over IS mee in hun Ospreys. "We verzamelden meer informatie op die plek dan bij welke commando-operatie ooit", pochte Brett McGurk, Amerika's vertegenwoordiger bij de coalitie tegen IS, vorige week tegen de media.

Volgens McGurk werden dankzij de inlichtingen van Sayyaf nieuwe operaties opgezet tegen IS-commandanten. Maar de top van IS moet nog meemaken dat commando's van Delta Force en van de US Navy SEAL's, die Osama bin Laden wisten te doden, 's nachts door hun raam naar binnen sluipen. Het afgelopen jaren waren er wel diverse berichten dat Al-Baghdadi gewond was geraakt bij Amerikaanse drone-aanvallen op zijn konvooi. Hij zou zelfs zwaar gewond zijn geraakt en in een ziekenhuis in Raqqa worden verpleegd. Maar deze berichten werden nooit bevestigd.

Een IS-strijder bewaakt gevangen genomen soldaten van het Syrische leger bij een ingenomen luchtmachtsbasis bij Raqqa. Beeld AP
Een IS-strijder bewaakt gevangen genomen soldaten van het Syrische leger bij een ingenomen luchtmachtsbasis bij Raqqa.Beeld AP

Vrees

Carter en zijn generaals hopen dat de nieuwe eenheid inval na inval belangrijke informatie vergaart, zodat steeds weer nieuwe operaties kunnen worden opgezet. Uiteindelijk moet IS op deze manier steeds verder worden ontwricht. Op termijn, als de VS geluk hebben, kunnen de commando's zelfs stuiten op een IS-lid dat Washington op het spoor kan brengen van Al-Baghdadi. Op deze manier wist de CIA uiteindelijk Al Qaida-leider Bin Laden op te sporen in een huis in het Pakistaanse Abbottabad.

"Het moet leiden tot steeds betere informatie, waardoor weer meer invallen kunnen worden uitgevoerd", aldus de minister tijdens de hoorzitting in de Senaat. "Het hele leiderschap en hun aanhangers moeten die vrees hebben", zei Carter over Amerika's beste commando's die 's nachts plotseling voor hun neus kunnen staan.

De operaties van de snel inzetbare eenheid staan los van de jacht van de CIA op Al-Baghdadi en zijn commandanten. In februari erkende een hoge Amerikaanse regeringsfunctionaris tegenover CNN dat er een 'dodenlijst' bestaat van ruim twintig IS-leiders die met luchtaanvallen moeten worden gedood. Deze operatie is een kopie van de CIA-jacht op Bin Laden en andere Al Qaida-leiders in Afghanistan en Pakistan.

Amerikaanse Special Forces voeren samen met Jordaanse soldaten een oefening uit in Amman, Jordanië. Beeld AP
Amerikaanse Special Forces voeren samen met Jordaanse soldaten een oefening uit in Amman, Jordanië.Beeld AP
Amerikaanse Special Forces houden een jump-training. Beeld AP
Amerikaanse Special Forces houden een jump-training.Beeld AP

Geheime oorlog

Bij deze 'geheime oorlog', die slechts gericht is op de hoogste IS-leiders, worden commandanten in kaart gebracht door het Counterterrorism Center (CTC) van de CIA. Het CTC speelde ook een cruciale rol bij de tien jaar durende klopjacht op Bin Laden. Vervolgens moeten ze snel worden gedood met MQ Reaper-drones. Een van de slachtoffers van de CIA-campagne, zo meldde The Washington Post in september, was de Brit Junaid Hussain. Deze jihadist was volgens de VS de belangrijkste hacker van IS.

Hussain werd naar verluidt in augustus bij Raqqa, de hoofdstad van Al Baghdadi's kalifaat, gedood door een drone. Ook de recente uitschakeling van IS-beul Jihadi John zou onderdeel zijn van deze geheime oorlog van de CIA. In november meldden Amerikaanse regeringsfunctionarissen dat deze Brit, verantwoordelijk voor een serie onthoofdingen, ook was gedood bij Raqqa met een Hellfire-raket.

Instructeurs van de Amerikaanse special forces leiden soldaten in Oekraïne op. Beeld AP
Instructeurs van de Amerikaanse special forces leiden soldaten in Oekraïne op.Beeld AP

De VS hopen dat de grootste prijs in deze klopjacht, Al Baghdadi, snel in het vizier komt. Zijn dood, zo wordt gehoopt, moet IS een forse klap toebrengen. Maar het Pentagon en de CIA weten ook dat de klopjacht op Bin Laden een langdurige operatie was. De uitschakeling van Al Baghdadi's voorganger in 2006 in Irak, Abu Musab al-Zarqawi, leidde bovendien niet tot de ineenstorting van de beweging. Sterker nog, het toenmalige 'Al Qaida in Irak' doopte zich later om tot IS. Acht jaar later werd het kalifaat uitgeroepen in Syrië en Irak.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234