Dinsdag 26/01/2021

Commando's in zuiden van Afghanistan

In het zuiden van Afghanistan, volgens onbevestigde berichten vooral rond de stad Kandahar, zoeken speciale VS-troepen naar leden van de Taliban-elite. Het was gisteren de eerste keer dat het Pentagon bevestigde dat grondtroepen het Afghaanse grondgebied hadden betreden.

Brussel

Eigen berichtgeving

Bart Willems

Zonder in details te treden zei minister van Defensie Donald Rumsfeld op een briefing van het ministerie van Defensie dat "we al eerder over speciale troepen hebben gesproken". Rumsfeld wil pas commentaar geven als er "sprake is van significante en duidelijke activiteit". Hij zei wel dat "vliegtuigen niet rond kunnen kruipen om mensen te zoeken", een duidelijke aanwijzing dat de speciale troepen gericht op zoek zijn naar bepaalde mensen. De acties werden de afgelopen dagen voorafgegaan, en werden ook gisteren begeleid door zware bombardementen op Kandahar, de religieuze en militaire hoofdstad van de Taliban en woonplaats van Taliban-leider Mohammad Omar, waarbij ook het gezamenlijke kantoor van CNN en de Arabische nieuwszender Al-Jazeera werd geraakt. Vanuit Kandahar kwam door de bombardementen een vluchtelingenstroom naar de Pakistaanse grens op gang. Zeker 3.500 Afghanen, het grootste aantal sinds het begin van de VS-aanvallen, stak gisteren de grens met Pakistan over.

Volgens een inlichtingenexpert is de operatie er mede op gericht "alle obstakels op te ruimen die het verbreken van de banden van etnische leiders met de Taliban in de weg staan". Het gaat dan om lokale Taliban-leiders en leden van Al-Qaeda (het terroristische netwerk van Osama bin Laden) die met geweld hun bedreigde machtspositie handhaven, die geliquideerd moeten worden om gematigde krachten een kans te geven. Een operatie die mede is voorbereid door de Amerikaanse inlichtingendienst CIA, die in samenwerking met de Pakistaanse militaire inlichtingendienst ISI de etnische Pashtoen-leiders tot samenwerking tegen de Taliban tracht over te halen (DM 12/10).

Met het zoeken naar kopstukken hopen de VS ook dichter bij een van de grote doelen van Enduring Freedom te komen: het oppakken van Osama bin Laden, die als de grote aanstichter van de aanvallen op de VS van 11 september wordt gezien. Een ander doel van de operatie is volgens de Pakistaanse militaire analist Rifaat Hussain voorbereidingen te treffen om Taliban-troepen uit te schakelen die zich vanuit de zwaar belegerde hoofdstad Kaboel terugtrekken in de richting van hun 'thuisbasis'.

Het is zeker niet de eerste keer dat Amerikaanse of Britse troepen het Afghaanse grondgebied betreden. Bij eerdere gelegenheden ging het om verkenningsmissies. De kleine eenheden zochten op de grond naar doelen voor de bommenwerpers en duidden die met laserstralen aan. De commando-eenheden die nu aan het werk zijn, tellen vaak niet meer dan tien leden, en zijn onder andere gestationeerd op het VS-vliegdekschip Kitty Hawk, dat na het begin van de aanvallen leeg uit Japan vertrok om in de Indische Oceaan te dienen als uitvalsbasis voor grondoperaties.

Zeer bewust maken de VS nog geen gebruik van de inmiddels drie luchthavens die ze van het regime in Pakistan ter beschikking hebben gekregen. De speciale troepen die daar zijn gelegerd, worden voorlopig achter de hand gehouden voor zogeheten zoek- en reddingsopdrachten, wanneer bijvoorbeeld een neergeschoten piloot moet worden opgepikt. Offensieve acties van die troepen op Afghaans grondgebied liggen vooralsnog te gevoelig voor de Pakistaanse president Pervez Musharraf, die in eigen land rekening moet houden met anti-VS- en pro-Taliban-sentimenten. Voor een eventueel maar eerder onwaarschijnlijk grondoffensief in het zuiden hebben de VS zeker de bases in Pakistan nodig.

De vermoedelijk al eerder deze week gestarte operatie lijkt dan ook in niets op een naderend grondoffensief door de VS en mogelijk andere landen, en van een inzet van grondtroepen op een schaal zoals dat in de Golfoorlog gebeurde is al helemaal geen sprake. "Met de inzet van grondtroepen lopen de VS het enorme risico dat de Afghanen zich tegen hen zullen verenigen", zegt een inlichtingenexpert. "We moeten dit geen grondoffensief noemen, we zelfs niet spreken van grondtroepen. Eigenlijk ben ik verbaasd dat de operatie is uitgelekt, of het moet bewust gebeurd zijn. Het heeft meer weg van een psychologische zet, dan dat het de Amerikanen op korte termijn militair voordeel zal opleveren."

Berichten over resultaten van de 'geheime' acties in Afghanistan komen er wellicht nooit. De militaire berichtgeving over de luchtoperatie was al zeer beperkt, en naarmate de beslissende slag in een oorlog dichterbij komt, gaat de betrouwbaarheid van de informatie evenredig omlaag.

Bronnen: Jane's Intelligence, Milnet, CNN, The Washington Post, The New York Times, AIP (Afghan Islamic Press), Irna (officiële Iraanse persagentschap).

Kleinschalige operaties rond Kandahar hebben 'niets van doen met een grondoffensief'

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234