Zaterdag 16/10/2021

Coach Obama kiest zijn spelers

Verkozen VS-president Obama heeft de namen van zijn 'economisch dreamteam' bekendgemaakt. Na eerdere benoemingen krijgt zijn kabinet - dat hij wil leiden als een coach - nu stilaan vorm. Een overzicht.

door Maarten Rabaey

Volgens zijn topadviseur David Axelrod, als een van de eersten al zeker van een kantoor in het Witte Huis, stelt Obama zijn dreamteam samen als een coach. 'Hij zoekt niet naar mensen die hem een visie geven. Hij zal een regering van mensen samenstellen die zijn visie kunnen verwezenlijken,' zei hij eerder deze week. 'Zijn kabinetsleden zullen geen potplantjes zijn, het zullen partners worden.'

Minister van Financiën

Timothy Geithner

Met Timothy Geithner (47) komt een ervaren rot uit het centrale bankwezen aan het hoofd van het U.S. Treasury Department. De volgende minister van Financiën leidde tot nu de New Yorkse Federal Reserve Bank-afdeling. In die sleutelpositie hielp hij sinds het losbarsten van de financiële crisis de zwalpende Amerikaanse economie van het ene naar het andere reddingsplan loodsen.

Geithner kent het klappen van de zweep binnen Financiën. Hij voegde zich bij het departement in 1988 en werkte zich op tot onderminister voor Internationale Zaken onder voormalige ministers van Financiën Robert Rubin en Lawrence Summer, beiden benoemd tijdens de ambtsperiode van Democratisch president Bill Clinton. In die tijd onderhandelde hij over de Aziatische crisis. Na tijdelijk gewerkt te hebben voor de Council on Foreign Relations en het Internationaal Monetair Fonds (IMF) werd hij in november 2003 hoofd van de 'NY Fed'.

Aan het hoofd van het belangrijkste regionale kantoor van de Centrale Bank diende hij als vice-voorzitter van de nationale Fed en beschikte hij over een permanente zetel in het beleidscomité. Daar speelde hij eerder dit jaar een belangrijke rol in de pogingen om de Amerikaanse subprime-crisis te bezweren, die desondanks uitdeinde tot een wereldwijde financiële crisis. Samen met Fed-voorzitter Ben Bernanke en uittredend minister van Financiën Henry Paulson had Geithner de hand in de beslissing om al in maart de overname van Bear Stearns door JPMorgan Chase & Co te financieren met een lening van de Centrale Bank. Daarna was hij betrokken bij de mislukte reddingspogingen voor Lehman Brothers. Na het bankroet van de investeringsbank zette hij zwaar, maar met succes, in op geslaagde noodprogramma's om geld te pompen in de rest van het banksysteem.

Deze grootste staatsinterventie uit de geschiedenis van de Amerikaanse vrije markt zal een vervolg krijgen wanneer Geithner zijn nieuwe functie opneemt. Tijdens een getuigenis voor het Congres in juli noemde hij het "vitaal" dat de overheid de supervisie behoudt van de financiële instellingen. Geithner pleitte om de huidige, versnipperde overheidscontrole tegen te gaan door de Fed een centralere, leidinggevende rol te geven. Dat staat in schril contrast met zijn vroegere pleidooien voor deregulering.

In Geithners voordeel pleit dat hij, in tegenstelling tot vele van zijn voorgangers, nooit op Wall Street werkte of een bedrijf leidde. Deze onafhankelijkheid kan hem helpen om neutraal een nieuwe financiële architectuur uit te dokteren. Door zijn achtergrond in internationale economie en Asian studies, zijn talenkennis van Japans en Chinees, en het feit dat hij al in China, Japan, India, Thailand en Oost-Afrika heeft gewoond, is hij ook de geknipte persoon om de VS gewoon te maken met de concurrentie van de groeilanden en de nieuwe G20.

Directeur NationalE

ECONOMISCHE RAAD

Larry Summers

Lawrence 'Larry' Summers (53) was van juli 1999 tot januari 2001 minister van Financiën onder president Bill Clinton. Hij hoopte om in januari die functie opnieuw op te nemen maar moest de duimen leggen voor Geithner. Als troostprijs kreeg Summers de titel van economisch topadviseur van het Witte Huis, directeur van de Nationale Economische Raad, die het binnenlandse en internationale economische beleid concreet vormgeeft en stuurt op alle niveaus.

Zijn gloriemoment beleefde hij in 1999 toen Time Magazine hem, toen hij nummer twee was op Financiën, minister van Financiën Robert Rubin en voormalig voorzitter van de Centrale Bank Alan Greenspan 'The Committee to Save the World' noemde omdat ze alledrie poogden'' de toenmalige financiële crisis te bezweren. Deze keer zijn de uitdagingen veel groter. Summers is voorstander van ''snelle, substantiële en volhardende' stimuli-maatregelen. Maar in september getuigde hij voor het Congres dat de VS-economie zich in "zeer onzekere staat" bevindt, met een betekenisvol risico dat het nog enkele jaren bergaf kan gaan.

Summers is voorstander van 'economisch internationalisme'. Hij argumenteert dat globalisering de VS-werknemers ten goede komt en is voorstander van méér vrijhandelsakkoorden. Daarmee maakt hij zich onpopulair bij de meeste Democraten in het Congres, die een halt willen toeroepen aan het versassen van miljoenen jobs naar het buitenland.

Summers kan bogen op een academische achtergrond in de alma mater van Barack Obama. Van 2001 tot 2005 was hij rector van Harvard University. Hij nam ontslag als hoofd na een storm van protesten over een door hem uitgelokte controverse over de vraag of aangeboren verschillen een rol spelen in het feit dat meer mannen dan vrouwen wetenschappelijke en ingenieursstudies volbrengen. Door zijn erudiete houding in het daaropvolgende publieke debat wist hij de genderrel van zijn blazoen te wassen. Hij bleef aan Harvard doceren, waar hij sinds zijn 28ste al lesgeeft.

De polemiek opzoeken is kenschetstend voor Summers. In 1991 suggereerde hij als hoofdeconoom aan de Wereldbank in een memo dat ontwikkelde landen meer vervuiling moesten exporteren naar armere landen "die minder kosten derven door ziekteverzuim omdat hun lonen al zo laag zijn". Met het ironische document probeerde hij zijn collega's een spiegel voor te houden maar ze waren not amused toen de stelling in de media breed werd uitgesmeerd.

Als voorstander van meer vrijhandel maakt hij zich onpopulair bij de meeste Democraten

Directeur RAAD VAN

ECONOMISCHE ADVISEURS

Christina Romer

Christina Romer (50), professor economie aan de befaamde University of California van Berkeley, zal voorzitter worden van Obama's Council of Economic Advisers. Deze driekoppige Raad - die in tegenstelling tot de Nationale Economische Raad enkel een adviserende functie heeft - moet de president dagelijks voeden met objectief economisch beleidsadvies. Samen met haar echtgenoot David Romer, ook econoom in Berkeley, was ze al tijdens de campagne regelmatig aan de zijde van Obama te zien. "Als professoren aan de University of California (Berkeley) zijn de echtelieden bekende macro-economen die samen een van de zes plekken bezetten in het academisch comité van economen die beslissen wanneer recessies beginnen en eindigen'', schreef The National Journal uit Washington over beiden. "Ze zijn beiden gepokt en gemazeld in de geschiedenis van de nationale economie en hebben recent een reeks papers gepubliceerd die de oorzaken en effecten bestuderen van de grootste veranderingen in het belastingsbeleid van de afgelopen honderd jaar."

Obama wil hogere inkomstenbelastingen voor Amerikanen die meer verdienen dan 250000 dollar per jaar. Maar de Romers argumenteren dat elke belastingverhoging slecht is voor economische groei en investeerders afschrikken - een argument dat tijdens de campagne gebruikt werd door Republikeins presidentskandidaat John McCain. Ze zijn het wel niet eens met het conservatieve argument dat belastingsverlagingen de overheidsuitgaven beperken. Romer zal ook beroep kunnen doen op een van haar andere werken: What ends Recessions?.

n (vlnr.) Timothy Geithner, Christina Romer, Larry Summers en Melody C. Barnes vormen het economische dreamteam van Barack Obama. Ook de andere hoofdrolspelers in het kabinet raken stilaan bekend.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234