Zaterdag 08/05/2021

Chomsky gecensureerd

In het wraakzuchtige post-9/11-Amerika was geen plaats voor afwijkende meningen. Dus zeker niet voor die van Noam Chomsky, nog altijd een doorn in het vlees van het Amerikaanse establishment.

Als enige Amerikanen konden de ongeveer 130.000 lezers van 's lands oudste krant, de Hartford Courant, in september 2001 kennis nemen van Chomsky's analyse. Verder waren het alleen Europese media die de ooit als linguïst bewierookte maar later als linkse publicist gehekelde Chomsky de vragen stelden die de Amerikaanse media niet durfden of mochten stellen. En toen die vraaggesprekken werden gebundeld in een bescheiden boek werd de reden voor die censuur duidelijk.

Niet dat Chomsky 9/11 goedkeurde. Hij sprak van "de afschuwelijke gruweldaden" en zei: "niets kan misdaden zoals die van 9/11 rechtvaardigen". Maar toch koppelde hij daaraan zijn vlijmscherpe kanttekeningen over het "staatsterrorisme" van zijn eigen land. Met de bekende voorbeelden als de "eerste 9/11", de dag in 1973 waarop Washington de linkse verkozen president Allende in Chili liet afzetten, de rol van de VS in Nicaragua, de repressie van de Koerden in Turkije.

Nu, in zijn nieuwe inleidende essay, gaat hij op overtuigende manier op zoek naar antwoorden op de vraag: was er een alternatief? Dat was er inderdaad, zeker wat de actie betreft waarbij Bin Laden op 1 mei van dit jaar werd gedood. Hij hekelt het feit dat 'Operatie Geronimo' van meet af aan tot doel had Bin Laden te doden, en onderstreept terecht dat zijn aanhouding en berechting een respectabel alternatief vormden. Amerika zorgde er immers voor dat de nazimisdadigers na de Tweede Wereldoorlog wel een proces kregen en niet werden opgehangen zoals de Britten wilden. De beslissing om Bin Laden te doden weerspiegelt volgens de auteur "een voordien nauwelijks belicht aspect van de terrorismeaanpak van Obama, die vooral focust op het uitschakelen van individuele terroristen, terwijl onder George Bush de nadruk lag op massale arrestaties en opsluitingen".

Ook voor de militaire actie in Afghanistan die volgde op 9/11 heeft Chomsky alternatieven. Dat er eerst met de taliban gepraat had kunnen worden over hun aanbod om Bin Laden uit te leveren als er voldoende bewijs was voor diens rol, klinkt wat naïef, maar dat Washington zich vooraf tot de VN had kunnen richten, die zeker geen nee zouden hebben gezegd tegen de operatie, klopt natuurlijk wel. Het bitterst is Chomsky wanneer hij zich buigt over de gevolgen van de militaire operatie in Afghanistan voor dat land en de regio.

Chomsky's waarschuwing over de explosieve situatie die deze oorlog in Pakistan veroorzaakt, blijft tien jaar later nog steeds actueel. Want daar "sympathiseert de bevolking op elk maatschappelijk niveau met de taliban, omdat ze worden beschouwd als een legitieme verzetsmacht tegen een buitenlandse bezetter."

Dat Chomsky nog eens wijst op de neiging van Washington om zich buiten de wet te stellen kan, zeker in het huidige politieke klimaat, bepaald geen kwaad.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234