Zondag 20/06/2021

Dalai Lama

China woedend: Trump keurt op het nippertje provocerende Tibet-wet goed

Portret van de Dalai Lama,  de Tibetaanse geestelijk leider in ballingschap. Beeld REUTERS
Portret van de Dalai Lama, de Tibetaanse geestelijk leider in ballingschap.Beeld REUTERS

Chinese ambtenaren en politici die zich bemoeien met de reïncarnatie van de Dalai Lama, de Tibetaanse geestelijk leider in ballingschap, riskeren voortaan een reisverbod naar de Verenigde Staten en het bevriezen van hun Amerikaanse bankrekeningen.

In de laatste maand van zijn presidentschap keurde Donald Trump op het laatste nippertje een voor Peking provocerende Tibet-wet goed. Peking regeerde met afgemeten woede.

De wet richt zich op een reeks onderwerpen, van meer inspraak voor internationale ngo’s in de manier waarop China met water omgaat op de Tibetaanse hoogvlakte tot aan de noodzaak van meer contact tussen Amerikaanse politici en de Dalai Lama en de Tibetaanse regering in ballingschap. De VS verbieden met de nieuwe wet in de hand iedere nieuwe vestiging van Chinese consulaten op Amerikaanse bodem, tot Peking Washington toestemming geeft voor de opening van een nieuw Amerikaans consulaat in Lhasa, de hoofdstad van de Tibetaanse Autonome Regio.

De oude Amerikaanse wens van een consulaat in Lhasa heeft aan urgentie gewonnen na de sluiting van het Amerikaanse consulaat in de Sichuanese provinciehoofdstad Chengdu eerder dit jaar. Deze West-Chinese provincie is een venster op de voor buitenlandse diplomaten en journalisten ontoegankelijke Tibetaanse hoogvlakte.

Vastgelopen dialoog

De wet dringt aan op hervatting van de tien jaar geleden vastgelopen dialoog tussen Peking en de Dalai Lama. Onder Trump heeft de relatie tussen de VS en China een historisch dieptepunt bereikt met een handelsoorlog en sancties tegen een keur van Chinese bedrijven, maar Peking gokt erop dat Trumps opvolger Joe Biden geneigd is tot een traditionele aanpak, zonder zich verplicht te voelen de onder Trump ingevoerde wetgeving daadwerkelijk uit te voeren.

Het is dan ook de vraag of Biden werk maakt van het meest explosieve onderdeel: sancties tegen Chinese bestuurders die zich bezighouden met de toekomstige wedergeboorte van de hoogste autoriteit van het Tibetaans boeddhisme. De Dalai Lama laat sinds de jaren 70 geregeld weten dat hij weinig zin heeft te reïncarneren in China, het land dat hij in 1959 ontvluchtte toen communistische troepen de Tibetaanse hooglanden binnentrokken.

De inmiddels hoogbejaarde Dalai Lama zou van plan zijn af te zien van wedergeboorte, omdat volgens hem de kracht van het Tibetaans boeddhisme niet bij een instituut als de Dalai Lama ligt, maar bij de gehele geloofsgemeenschap.

Pro-Chinese opvolger

Door als veertiende Dalai Lama de reïncarnatiecyclus te beëindigen, verijdelt hij pogingen van Peking een pro-Chinese opvolger te installeren. Die vrees is niet onterecht: de nummer twee van de Tibetaans geestelijke hiërarchie, de Panchen Lama, kwam in 1995 terug in de gedaante van een jongetje dat de steun had van de Dalai Lama in ballingschap. Dat kind is nooit meer in het openbaar gezien nadat Peking een eigen pro-Chinese reïncarnatie aanwees.

Die controversiële gang van zaken regelde de Chinese overheid in 2007 in wettelijke procedures voor reïncarnaties op alle religieuze niveaus, waarbij de wedergeboorte van een leidende figuur als de Dalai Lama door het Chinese kabinet moet worden goedgekeurd. Peking meent dat recht te hebben op grond van historische praktijken, waarbij Chinese keizers als scheidsrechter optraden als de Tibetaanse religieuze top verdeeld was over de kandidaten.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234