Maandag 23/05/2022

Celtics rekenen af met 'Vloek van Bias'

Liefst 22 jaar na Larry Bird en co. grijpt Boston opnieuw de NBA-titel

Exact 22 jaar na Larry Bird en de 'Big Three' hebben de Boston Celtics weer een NBA-titel beet. Exact 22 jaar ook is het geleden dat Len Bias overleed, de gedoodverfde opvolger van Bird. Een sterfgeval dat twee decennia van tegenspoed voor de Celtics inluidde.

Door Jan-Pieter de Vlieger

Boston l 'Je vindt geen beter voorbeeld van hoe een enkele tragische gebeurtenis het lot van een heel team heeft veranderd', vindt ESPN-columnist Bill Simmons. Boston haalde nog één keer de NBA-finals, verloor die, en nadien was het Celticsrijk definitief uit. Tot dinsdagnacht.

Tweeëntwintig jaar geleden waren de Boston Celtics een legendarisch team, één van de allerbeste uit de geschiedenis van de NBA. Net als vandaag sprak toen vooral de frontcourt tot de verbeelding. Vandaag heten de 'Big Three' Ray Allen, Paul Pierce en Kevin Garnett. Midden de jaren tachtig waren dat Kevin McHale, Robert Parish en vooral Larry Bird. Met hun drietjes hadden ze in '86 de Celtics een derde NBA-titel in zes jaar bezorgd.

Niemand die op dat moment een reden kon bedenken waarom de Celtics ook de volgende jaren niet het meest dominante team in de NBA zouden zijn. Bird, 'the Basketball-Jesus', had net het beste seizoen uit zijn carrière gespeeld en negen dagen na het titelfeest was er de NBA-draft. Daar haalde voorzitter Red Auerbach een extra troef binnen om de Celticshegemonie aan te houden. Auerbach strikte er Len Bias, een jonge forward die algemeen werd beschouwd als een van de meest talentvolle spelers die het collegebasketbal ooit had voortgebracht. Bias heette een fysiek sterkere versie van Michael Jordan te zijn. "Ik wilde hem absoluut", vertelde Auerbach later. "Hij was een 'ballplayer' met een uitstekend shot. Bias was absoluut wat we nodig hadden."

Concurrent Donnie Walsh van de Indiana Pacers zag het met lede ogen aan: "Een kampioenenploeg die bovendien de meest atletische speler uit de draft binnenhaalde, dat leek gewoon oneerlijk."

Ook Bias zelf was euforisch. Hij poseerde met een groen-witte pet en noemde de Celtics de ploeg van zijn dromen. Bias was het perfecte alternatief voor de Big Three. Bird en co. werden een dagje ouder, met Bias achter de hand hoefden zij minder minuten op het terrein te staan. Achtenveertig uur lang leek het bedje van de Celtics gespreid.

Bias vloog meteen na de draft naar Boston, ontmoette er zijn nieuwe coaches en tekende een sponsordeal. Hij stapte op de laatste vlucht terug, pikte op de luchthaven zijn nieuwe leasingwagen op en keerde terug naar zijn kamer op de campus van de Maryland University. Daar vierde hij zijn overgang naar de Celtics met een paar lijntjes coke. Volgens de één een kwalijke gewoonte, volgens de andere een eenmalige jeugdzonde. Een fatale zonde was het in ieder geval. Bias kreeg een hartaanval en zakte in elkaar. Pogingen om hem te reanimeren mislukten. Minder dan twee dagen na zijn overgang naar de Celtics was supertalent Len Bias dood.

Volgens ESPN-columnist Bill Simmons rust sindsdien de 'Vloek van Len Bias' op de Boston Celtics. "Je vindt geen beter voorbeeld van hoe een enkele tragische gebeurtenis het lot van een heel team heeft veranderd", zegt Simmons. Feit is in ieder geval dat de Celtics nadien vooral tegenspoed kenden. Een jaar na de dood van Bias speelden de Celtics nog wel de NBA-finals, maar die verloren ze van de Lakers omdat McHale zijn voet brak. Zonder Bias was er geen alternatief en dus speelde McHale op halve kracht. Nadien was het Celticsrijk definitief uit. Larry Bird kreeg het aan zijn rug en speelde amper nog. Het pensioen van Bird luidde in Boston de magere jaren in. Het rommelde in de bestuurskamer en het team kreeg financiële moeilijkheden. Het absolute dieptepunt van de Celtics kwam er in 1993. In een play-offwedstrijd tegen Charlotte Hornets zakte Reggie Lewis, na Bias de eigenlijke opvolger van Larry Bird, in elkaar. Ook hij overleed aan een hartstilstand.

Voor de spankracht van de NBA was de dood van Bias ook al een drama. Jordan en zijn Bulls werden onaantastbaar en dat had niet zo hoeven te zijn. "De dood van Bias heeft de geschiedenis van de NBA veranderd", vindt Matt Wilton, journalist bij The Washington Post. Het lijkt een overtrokken besluit voor een speler die nooit een officiële wedstrijd speelde, maar er zit een weloverwogen redenering achter: Len Bias was namelijk voorbestemd om het equivalent te worden van zijn leeftijdsgenoot Michael Jordan. De Celtics van Bias tegen de Bulls van Jordan, dat hadden de eeuwige rivalen van de jaren negentig moeten worden.

Want tweespalt deed het goed bij de Amerikaanse basketfans. Een decennium eerder had een tweestrijd van een iets andere orde de NBA ongekend populair gemaakt: de nederige, blanke Larry Bird tegen de extravagante, zwarte Magic Johnson. Van Jordan en Bias werd verwacht dat ze eenzelfde effect op de populariteit van de NBA zouden hebben. Op YouTube is op een filmpje te zien wat 'Bias vs. Jordan' had kunnen worden. Het is een collegegame uit 1984. Maryland met Bias speelt tegen North Carolina met Jordan. De beeldkwaliteit is erbarmelijk en kleuren zijn er niet, maar de klasse van de twee hoofdrolspelers spat van het scherm. Wie was de beste? Niemand die het met zekerheid kan zeggen. Maar Jan Volk, destijds algemeen manager bij de Celtics, gaf wel een hint. "Het was bij scoutingrapporten gebruikelijk dat spelers met elkaar werden vergeleken", zegt hij. "In ons rapport over Bias stond: 'hij is een type zoals Jordan, maar hij heeft een beter jumpshot en is fysiek sterker. Alleen gaat hij minder goed naar de basket'". Later nuanceerde hij die stelling: "Michael Jordan was toen nog Michael Jordan niet."

De dood van Bias heeft de geschiedenis van de NBA veranderd. De Celtics van Bias tegen de Bulls van Jordan, dat hadden de eeuwige rivalen van de jaren negentig moeten worden

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234