Vrijdag 21/01/2022

Celis White

Is de Celis White nu een Amerikaans of Belgisch bier? Het doet er niet toe. Feit is dat melkboer Pierre Celis in 1966 een grote wijnton doormidden zaagt en met de aldus verkregen roer- en gistkuip weer Hoegaards witbier begint te brouwen. Succes laat toe uit te breiden en voortdurend te investeren in nieuwe apparatuur. Tot in 1985 brouwerij De Kluis afbrandt en Celis alles verkoopt aan Interbrew. Hij werkt nog tot 1990 voor de biergigant en trekt dan naar Austin, Texas, waar hij een gloednieuwe brouwerij uit de grond stampt. Naast enkele andere bieren gaat hij er natuurlijk zijn witbier brouwen onder de naam Celis White. Ontevreden over de evolutie van het Hoegaarden witbier na Celis groeit de vraag om de originele witte terug naar België te halen. Zo geschiedt: eerst sluit Celis een akkoord af met brouwerij De Smedt in Opwijk, vandaag wordt de Celis White in licentie gebrouwen door Van Steenberge in Ertvelde, die speciaal daarvoor fors investeert in aangepaste apparatuur. Vandaag drinkt u Celis witbier naar oud Hoegaards recept van 't vat of uit flesjes.

Al in de 16de eeuw was Hoegaarden in Brabant, na Leuven maar voor Diest, een belangrijk brouwerscentrum. Oorzaak was het speciale vrije statuut van de stad, in feite een Luikse enclave in het hertogdom Brabant. Hoegaardse brouwers moesten geen vervoerrechten betalen en konden zelfs vrolijk bier blijven leveren als het hertogdom dit verbood wegens een nijpend tekort aan graan. Hoegaarden werd rijk door zijn brouwers. Getuigen van dit verleden zijn de talloze herenhoeves en vooral de prachtige kerk in rococostijl. De vele tientallen brouwers trokken echter beetje bij beetje weg of sloten gewoon de deuren als tijdens de Franse Revolutie het bijzondere privilege van Hoegaarden afgeschaft wordt.

Blijft natuurlijk het typische witbier, in die dagen de volksdrank bij uitstek ten oosten van Brussel. Het Pajottenland, gelegen ten westen van Broekzele, drinkt lambiek en faro. Op het eerste gezicht twee totaal verschillende bieren, toch hebben ze veel gemeen: beide worden gemaakt van gemoute gerst en ongemoute tarwe, beide voegen overjaarse hop (nog steeds bewarend maar arm aan bitterstoffen) toe, beide houden van een 'infectie' met melkzuurbacteriën die de bieren zurig maken. Verschil was dat de Pajotters hun bier spontaan lieten gisten en de Zenne-vallei organismen bevat die het wort niet alleen volledig vergisten maar ook een enorm complex bier achterlaten, terwijl de Oost-Brabanders met een onvolledig uitgegegist, en dus licht zoetig en melkachtig, bier bleven zitten. Resultaat was een troebel zoet-zurig witbier. Foutjes of een te zurig karakter van een brouwsel werden toen al vlotjes weggewerkt met wat kruiderij.

Hoegaarden had geen monopolie op witbier. Ook talrijke Leuvense brouwerijen produceerden een zuur-zoetig, troebel bier. Bekendst was de Peeterman, nog steeds een begrip onder de oudere Leuvenaren. Het bier sneuvelt in de jaren zeventig, overgenomen en meteen afgevoerd door Artois. Al langer verdwenen is de Antwerpse Seef; meteen kent u de herkomst van de naam Seefhoek. Witbier is trouwens geen Belgische specialiteit, ook in Beieren en rond Berlijn behoort Weissbier (witbier) en Weizenbier (tarwebier, in Duitsland gebruikt men beide benamingen door elkaar) tot het culinair erfgoed.

In Hoegaarden hing de laatste witbierbrouwer Tomsin de roerstok in 1957 aan de haak. In die dagen krijgen ook de Duitse Weissbier-brouwers het moeilijk: witbier was zowel hier als elders een oubollig oudeventjesbier geworden. Het verhaal gaat dat Pierre Celis aan de slag gaat omdat zijn dorpsgenoten maar bleven smachten naar een glas Hoegaards bier. Hij kent het recept: zijn ouderlijke huis paalde aan brouwerij Tomsin, waar hij geregeld meehielp. De rest van het verhaal is geschiedenis.

De etikettering van de Celis White lijkt in niets op het originele Hoegaarden-etiket. Centraal staat een zicht op een typisch Amerikaans rotslandschap waarin een cowboy met lasso een rund tracht te vangen. Gebleven is de oude kleurenstelling wit-blauw/zilver-goud. Het flessenbier kleurt bleek egaal troebel, het vatenbier kan donkerder uitvallen. Het kraakwitte schuim is zeer fijnmazig. Van bij het uitschenken vullen citrusfrisse en kruidige (koriander en curaçao) geuren de neus. Het aroma blijft citroenfris en kruidig, de smaak is zoetzurig met de nadruk op het zurige. Geschonken van het vat komt de Celis White nog kruidiger en pittiger naar voor, de hoofdsmaak blijft lichtzurig. Ooit (half de jaren tachtig) was ik zelf een fanatiek witbierdrinker; deze Celis White herinnert me sterk aan het witbier uit mijn jeugd. Kruidig, lichtzoetig maar vooral friszurig blijft dit authentieke witbier een zeer aangename zomerse dorstlesser.

Lindenlaan 15, 9940 Ertvelde, tel. 09/344.50.71, fax: 09/344.54.20, www.vansteenberge.com.

Een bezoek aan Hoegaarden loont de moeite. Het landschap is mooi, de monumenten zijn talrijk en u kunt er de brouwerij, een interactief museum en een biertuin bezoeken.

info en reservering: tel. 016/76.98.23 of www.interbrew.com (het best navigeren via sitemap, brewing beer, brewery visits)

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234