Zaterdag 24/08/2019

Interview Carl Devos

Carl Devos: ‘We zijn in elk geval voor maanden vertrokken’

Politicoloog Carl Devos (UGent). Beeld Bob Van Mol

De keuze van Bart De Wever (N-VA) voor een Zweedse coalitie in Vlaanderen heeft ook federaal gevolgen. Volgens politicoloog Carl Devos (UGent) zijn we weer vertrokken voor maanden van politiek palaver. ‘Belangrijk is nu of de drie Vlaamse partijen zeggen: ‘Samen uit, samen thuis’.’

Bart De Wever wordt dan toch geen Vlaams minister-president. Pleegt De Wever hiermee vaandelvlucht?

“Van vaandelvlucht zou ik niet spreken. De Wever heeft enkele van de cruciale stappen in de Vlaamse regeringsvorming toch begeleid: hij heeft de gesprekken met het Vlaams Belang gevoerd, hij heeft finaal mee de keuze voor een Zweedse coalitie (met Open Vld en CD&V, PG) gemaakt en hij heeft de startnota opgesteld mét een duidelijk accent. Op die manier zal hij toch een grote impact hebben gehad op het uiteindelijke regeerakkoord.

“Het is wel woordbreuk. Hij had zich geafficheerd als Vlaams minister-president. Als hij zou willen, zou De Wever het ook kunnen worden. Dat hij er niet voor kiest, verbergt De Wever nu achter het argument dat 26 mei anders is uitgedraaid dan verwacht. Maar ik begrijp eigenlijk niet goed waarom dat ertoe leidt dat hij geen Vlaams minister-president kan worden.

“Misschien blijft hij liever in Antwerpen omdat hij er als partijvoorzitter meer invloed heeft dan hij zou hebben als Vlaams minister-president? Of hij houdt de handen liever vrij voor als er federaal wat beweegt?”

Hoe leest u de startnota? Als het paaien van de kiezers van Vlaams Belang?

“Zonder twijfel. Logisch ook, na de wekenlange gesprekken met het Vlaams Belang (VB). Om de kiezer het signaal te geven dat hij hen ernstig nam. Omdat er binnen de partij een strekking echt vatbaar was voor het Forza Flandria-scenario waarbij N-VA en VB samenklitten en de boel uitroken. Men kon die piste niet zomaar lossen.

“De Wever heeft ook goed geluisterd naar het VB, precies industriële spionage.  Een aantal van die elementen staan er nu ook in. Niet alleen om de overwinning van het Vlaams Belang in het akkoord op te nemen, maar ook omdat de N-VA zelf achter die voorstellen staat. Hoe vaak komt het woord ‘natie’ wel niet voor in de tekst? Het niet toegeven op normen en waarden, een Vlaamse inburgeringscursus waarbij het resultaat centraal staat: het zijn argumenten die belangrijk zijn voor radicaal-rechtse kiezers. Overleven die de formatie niet, dan is de boodschap aan de VB-kiezer duidelijk: ‘We hebben geprobeerd er een aantal elementen uit te halen maar Open Vld en CD&V wilden niet.’”

Wat zal er dan sneuvelen volgens u?

“Sommige van de zaken over inburgering zullen voor de Bart Somersen van deze wereld toch moeilijk te verteren zijn. Bij CD&V lijkt mij het probleem nog groter. Ik denk dat Beweging.Net en de linkse groepen binnen die partij toch de wenkbrauwen zullen fronsen als ze de nota zien passeren.

“Over die tekst zal dus stevig doorgepraat worden. De snelheid waarmee de twee partijbureaus zeiden dat ze met N-VA wilden onderhandelen, zegt dus niets over de moeite waarmee sommige passages zullen worden verwerkt. Al zijn compromissen wel mogelijk.”

PS-voorzitter Elio Di Rupo noemde een eventuele Zweedse coalitie aangevuld met de PS op federaal vlak alvast ‘een utopie’.

“Het is vandaag in elk geval nog moeilijker geworden dan het al was. Informateurs Johan Vande Lanotte (sp.a) en Didier Reynders (MR) werken sowieso verder. Zij denken aan een paars-gele constructie. Al is dat toch tegen beter weten in. De uittredende Vlaamse regering presenteert zich ook op federaal niveau en vraagt aan de PS en MR om hen te vervoegen. Maar waarom zou de PS dat doen? Zij hebben met de laatste verkiezingen verloren en staan onder zware druk in Wallonië. Dat zij dan een Zweedse coalitie zouden depanneren, ook al is het samen met de Vlaamse socialisten, is niet te verkopen.

“Neen, een paars-gele constructie is heel moeilijk geworden. Maar het alternatief, paars-groen, is ook moeilijk geworden. Wat nu een heel belangrijke vraag is, is of de drie Vlaamse partijen zich ook voor het federale niveau aan elkaar vast zullen klinken onder het motto: ‘Samen uit, samen thuis’.”

Een regering voor Kerstmis wordt dus moeilijk?

“We zijn in elk geval vertrokken voor maanden. Een verkenner, een ontmijner, een opdrachthouder, een weet-ik-veel-wat-allemaal: de Koning zal weer veel van die tussenfiguren moeten inlassen om het proces gaande te houden.

“Al voel je nu wel meer dan in 2014 de gedachte van nieuwe verkiezingen in de hoekjes van de Wetstraat sluimeren. Het is er nog veel te vroeg voor en iedereen zegt wel dat het niets oplost, maar het is zoals bij een computer die vastloopt. Op een bepaald moment moet je toch eens op CTRL+ALT+DEL duwen met de hoop dat het herstarten de problemen oplost.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
© 2019 MEDIALAAN nv - alle rechten voorbehouden