Maandag 18/11/2019

Cambodja

Cambodjaanse oppositieleider niet toegelaten op vlucht naar thuisland

Oppositieleider Sam Rainsy kreeg donderdag op het vliegveld van Parijs te horen dat hij niet welkom was op de vlucht naar Thailand. Beeld REUTERS

Het had een dramatische rentree moeten worden: zaterdag zou de Cambodjaanse oppositieleider Sam Rainsy uit ballingschap terugkeren naar zijn thuisland. Daar wilde hij de autocratische premier Hun Sen dwingen de democratische rechten voor de oppositie te herstellen.

Zover kwam het niet. De leider van de Cambodia National Rescue Party (CNRP) wilde via Thailand over land naar zijn geboorteland terugkeren, maar kreeg in Parijs te horen dat hij niet welkom was op de vlucht van Thai Airways. “Ik ben geschokt en teleurgesteld”, aldus Rainsy. “Mijn aanhangers zitten op me te wachten.”

Een dag eerder had Maleisië een andere gevluchte CNRP-leider, Mo Sochua, gearresteerd bij aankomst op de luchthaven van Kuala Lumpur. Na 24 uur werd ze weer vrijgelaten samen met twee andere oppositieleiders die waren vastgezet toen ze naar Thailand wilden vliegen.

Thailand en Maleisië zeggen zich afzijdig te willen houden van de binnenlandse politiek in Cambodja, maar door hun ingrijpen steunen ze de Cambodjaanse premier Hun Sen. Hij is al 34 jaar aan de macht en beschouwt de terugkeer van de oppositie als “een staatsgreep”. Sinds Rainsy aankondigde dat hij op 9 november – Onafhankelijkheidsdag in Cambodja – zou terugkeren, werden er al 48 CNRP-leden gearresteerd. Bij de grens zijn extra troepen gestationeerd.

Corruptie

Oppositiepartij CNRP won de afgelopen jaren snel aan populariteit; het lijkt erop dat veel Cambodjanen genoeg hebben van de groeiende corruptie onder Hun Sen. Bij de verkiezingen van 2013 bemachtigde de CNRP onder leiding van Rainsy ruim 44 procent van de stemmen.

Dat mocht niet nog eens gebeuren, zo besloot Hun Sen. Voorafgaande aan de verkiezingen van 2018 werd de CNRP verboden. Rainsy, Sochua en tientallen andere CNRP-leden verlieten het land om gevangenschap te ontlopen. Sindsdien heeft Hun Sen feitelijk de alleenheerschappij over Cambodja. 

De machtsgreep van Hun Sen zorgde voor kritiek van de Verenigde Staten en de EU. “We zijn ernstig bezorgd over de recente serie arrestaties en het lastigvallen en intimideren van oppositieleden, alsmede pogingen om de terugkeer te blokkeren van Cambodjaanse burgers die vreedzaam willen deelnemen aan het politieke proces”, aldus een medewerker van de Amerikaanse ambassade in Phnom Penh.

Opnieuw proberen

Ook mensenrechtenorganisatie Amnesty bekritiseerde de beslissing van Zuidoost-Aziatische landen om Sun Hen te helpen de oppositie te weren. “De buurlanden zouden niet moeten buigen voor druk van Sun Hen”, aldus een woordvoerder.

Oppositieleider Rainsy zei vrijdag dat het personeel op de luchthaven “van hogerop instructies had gekregen hem geen toegang tot het vliegtuig te verschaffen”. De Thaise premier Prayuth Chan-ocha had eerder al gezegd dat Rainsy niet welkom was in Thailand.

Een boze Rainsy vertelde journalisten dat hij het via een ander buurland – Laos, Vietnam – opnieuw zal proberen. “Ik geef nooit op, we moeten doorgaan, de dagen van Hun Sen zijn geteld”, aldus Rainsy. “Het zal niet lang duren voor de democratie is hersteld.” Later riep hij zijn aanhang via Facebook, waar hij 4,8 miljoen volgers heeft, op standvastig te blijven.

Alles onder controle

Mochten de oppositieleiders het land bereiken zullen ze vrijwel zeker gearresteerd worden. Tegen hen lopen meerdere aanklachten, waaronder voor gewapend verzet. Dit ondanks het tot nu toe vreedzame optreden van de partij.

Hun Sen liet deze week weten dat hij alles onder controle had. De premier riep sympathisanten van de oppositie op zichzelf aan te geven bij de autoriteiten. “Kom naar voren, verberg je niet langer… beken schuld, anders zullen we je arresteren zodra we je tegenkomen.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234