Woensdag 16/06/2021

Calisto Tanzi, van Parmezaanse melkboer tot multimiljonair

Topman Parmalat gearresteerd en ondervraagd over miljardenfraude

Calisto Tanzi, de stichter en topman van het noodlijdende Italiaanse zuivelconcern Parmalat, is zaterdagavond aangehouden in het centrum van Milaan, nadat hij eerder op de vlucht sloeg naar het buitenland. Hij bracht de nacht door in de San Vittore-gevangenis en werd gisteren door procureurs uit Milaan en Parma ondervraagd over zijn rol in het financiële schandaal dat zijn bedrijf aan de rand van de afgrond bracht. Parmalat zou de afgelopen vijftien jaar systematisch met de boekhouding geknoeid hebben, waardoor 10 miljard euro in rook opging.

Tanzi gaf gisteren bij monde van zijn advocaat Michele Rutti toe dat Parmalat niet-bestaande activa in de boekhouding opgenomen heeft, maar hij ontkent dat hij geld van het bedrijf verduisterd heeft voor zichzelf. Volgens de Italiaanse media zou Tanzi ook geld in eigen zak gestoken hebben. De toonaangevende krant Corriere della Sera had het over een bedrag van 500 miljoen euro.

De ondergang van Parmalat moet hard aankomen voor Tanzi. Zaterdag moest hij lijdzaam toezien hoe een rechtbank in Parma zijn bedrijf insolvabel verklaarde. Voorlopig is van een faillissement geen sprake. Woensdag vaardigde de regering-Berlusconi een nooddecreet uit waardoor Parmalat voorlopig bescherming geniet tegen zijn schuldeisers. Maar het lijkt erop dat het doek over het bedrijf definitief gevallen is.

De veeleer bescheiden Calisto Tanzi gold tot voor kort als een van de symbolen van de economische wederopstanding van het naoorlogse Italië. Hij werd geboren op 17 november 1938 in Collechio, een dorpje in de buurt van Parma. Zijn vader leidde er een bescheiden bedrijfje dat streekproducten aan de man bracht, vooral ham en tomatensaus. Wanneer vader Tanzi sterft, neemt de piepjonge Calisto de zaak over. Hij had amper zijn studie economie afgewerkt.

Niet lang daarna begon Tanzi zich toe te leggen op de productie van gepasteuriseerde melk. In 1961 stichtte hij het bedrijfje Dietalat, dat al snel filialen opende in Firenze, Genua, Rome en andere belangrijke Italiaanse steden. Tot dan toe was melk verkopen vooral een zaak van de lokale melkcentrales. Maar Tanzi hertekende de manier waarop melk verpakt en verkocht werd. Hij maakte gebruik van de nieuwste bewaartechnieken om zijn producten te verfijnen. De glazen melkfles verving hij door de tetrabrik-verpakking. "Wij waren de eersten die van melk een product maakten en het als een dienstverlening beschouwden", zou hij later vaak zeggen.

Het merk Parmalat, een samentrekking van Parma en latte, het Italiaanse woord voor melk, werd een begrip in elk Italiaans huishouden. Vanaf 1975 begint Parmalat met de sponsoring van grote sportevenementen, zoals skiwedstrijden. Maar het Italiaanse bedrijf verwierf zijn naambekendheid vooral door de sponsoring van de Formule 1 en van voetbalclub AC Parma.

In de jaren zeventig maakte Tanzi zijn bedrijf klaar voor een grote expansie. In 1974 waagde Parmalat zich voor het eerst op de Braziliaanse markt, later vestigde het bedrijf zich ook in de Verenigde Staten en Australië. Na de beursintroductie in 1990 ging het hard, en Parmalat groeide uit tot een gigantisch concern met 36.000 werknemers.

De grote groei legde de familie Tanzi geen windeieren. De meerderheid van de aandelen van Parmalat wordt nog altijd gecontroleerd door de familieholding la Coloniale. Zoon Stefano is algemeen directeur van het concern en dochter Francesca leidt Parmatour, een satellietbedrijf dat actief is in het toerisme. Al die tijd behielden de Tanzi's hun band met Collechio. Parmalat heeft er tot op vandaag zijn hoofdkwartier. De familie woont er in een kast van een huis. Helikopter vliegen er af en aan.

De Italiaanse industrie vraagt zich nu vertwijfeld af hoe het komt dat een gerespecteerd en degelijk zakenman als Calisto Tanzi in een schandaal verwikkeld raakte dat zulke gigantische afmetingen aangenomen heeft. Voormalig financieel directeur Fausto Tonna wordt vaak genoemd als de man die de frauduleuze offshore constructies van Parmalat op poten zette. Tonna was jarenlang een vertrouweling van Tanzi. Hij werkte meer dan vijftien jaar voor het bedrijf, maar zegt nu dat hij de boeken vervalste omdat Tanzi hem dat vroeg. Deze week werd hij urenlang ondervraagd. Of hij Tanzi aan de galg kan praten, is nog lang niet duidelijk. (FSm)

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234