Donderdag 28/01/2021

Californië aan de Noordzee

'The country isn't known for its surf, but has a lively surfing community', valt er op wannasurf.com te lezen over België. Vlaamse surfer Angelo De Meulenaere neemt ons mee op sleeptouw, maar niet alleen naar de plekken die we hadden verwacht.

Wie o wie zou ons een blik kunnen gunnen achter de schermen van de surfscene aan onze Noordzeekust? De naam Angelo De Meulenaere (30), aka Angeke, wordt ons ingefluisterd, en na een kortstondig onderzoek - we bekijken het dromerige filmpje waarin hij als 'free spirit' geportretteerd wordt door biermerk Primus en screenen zijn website Flow & Soul - bestempelen we hem als 'geschikt'. Wie zichzelf als 'mad hatter/shaper' en 'a wizard of all crafts' uit de doeken doet, kan namelijk sowieso rekenen op onze nieuwsgierigheid.

Of we hem een dag naar zijn favoriete hangouts mogen volgen? "Sure," klinkt het vanuit de Malediven, en verder in sappig West-Vlaams: "mo bel min anders over een weeksje were". De Blankenbergenaar verdient zijn brood met het vormgeven, ontwerpen, herstellen en lamineren (kortweg shapen) van surfplanken, en heeft dat ambacht tot een kunstvorm verheven. Zijn werk wordt in alle hoeken van de wereld gesmaakt. Van de Europese surfmekka's in Frankrijk en Portugal tot het epicentrum van de surf in Californië: overal mag hij zich creatief uitleven op surfboards van de groten der aarde, zoals die van de Amerikaanse surfer-shaper Ryan Lovelace, en van levende surflegende Gary Lopez. Als het even kan, pikt hij ondertussen zelf zoveel mogelijk golven mee.

Twee weken later doet een onhandige gps ons even voorbij zijn thuisbasis, zijn atelier in Zeebrugge, in de duinen van Blankenberge belanden: "Wo zetjehie?", klinkt het al snel ongeduldig. Maar ook: "Chill, ik ben maar aan 't lachen hè." Het hart op de tong en aandoenlijk rechttoe rechtaan is het minste wat je over dit Vlaamse kustfenomeen kunt zeggen. Ook zijn hangouts zijn rechtdoorzee.

START

Atelier Flow & Soul in Zeebrugge

Het is een stralende donderdag, die zelfs het industriële havencomplex van Zeebrugge in een mediterraan sfeertje doet baden. Aangekomen aan het atelier waar Flow & Soul in huist, worden we verwelkomd door de mad hatter himself: een grijnzende schedel met hoge hoed, als logo op de poort. Even later vinden we Angelo, een struise kerel vol tattoos, stevige baard, bruingebrand, onderzoekende ogen in een lachend gezicht. Eén en al hartelijkheid leidt hij ons rond in zijn chemical zone: de plekken waar hij schuurt en schaaft, het kot waar hij de planken lamineert. Overal staan kartonnen koffiebekertjes te druipen van de polyester en staan boards te wachten op hun behandeling. Als je hem bezig ziet, krijgt het bijna iets sensueels, hoe hij die planken betast en bestreelt op zoek naar de perfecte lijn, aankleedt met kleur en logo's. De inspiratie voor zijn artwork - van oma's bloemetjesgordijnen tot het ingewikkeldere grafische werk - haalt hij naar eigen zeggen "uit wonderland". Alice en Peter Pan zijn dan ook nooit ver weg in zijn verhaal.

"Ooit heb ik iemand horen zeggen: als je business wilt doen, moet je je eigen universum creëren. Ik heb jarenlang de wereld rondgezworven om te kunnen surfen, af en toe kluste ik om wat geld te verdienen. Alles heb ik gedaan: huizen geschilderd, in de terminal van Zeebrugge gewerkt, in de vismijn..." Lamineren leerde hij op jongere leeftijd door surfplanken te herstellen bij atelier Ocean Circus, en van het een kwam het ander. "In 2009 heb ik van mijn passie mijn beroep gemaakt, mijn eigen wonderland gecreëerd, een wereld waar alles mogelijk is. Vijf maanden per jaar zit ik in het buitenland, de rest van mijn tijd spendeer ik vooral in mijn atelier." En op de waves natuurlijk. "Dat surfen, tja, hoe ben ik daar eigenlijk in gerold? Niks speciaals, ik heb altijd geskatet en gesnowboard. Als 17-jarigen waren wij op zoek naar zotte experiences, en dan vind je in het surfen alles wat je nodig hebt. Zal ik de plek laten zien waar ik voor het eerst gesurft heb?"

Stop 1

De Pier van Blankenberge

Terwijl even later de frisse zeelucht door de ramen van zijn witte Ford Taunus '71 binnenstroomt, gaat het gesprek tien richtingen tegelijk uit. "Ik ben in feite meubelmaker van opleiding" - "Ken je Soviet Grass uit Brugge? Ik ben een bluesjongen" - "Ruikt het hier Amerikaans?" (haalt tot groot jolijt van fotograaf, skate- en LA-adept Thomas de luchtverfrisser Californian Scents boven)

Na tien minuten draaien we de dijk van Blankenberge op. Angelo cruiset pal de pier op en rijdt zonder verpinken de 350 meter loodrecht in zee. Er is geen zuchtje wind, en naast twee eenzame stand up paddlers zien we geen rimpeling op het water. "En toch gebeurt hier, als de condities juist zitten, the magic", zegt Angelo. "Dit en het staketsel van Blankenberge zijn twee van de beste plekken om te surfen aan de kust. Je hebt hier een goeie swell en cleane waves omdat de wind wordt gefilterd door de golfbrekers. Als je niet te picky bent en niet vies van zwaar en koud weer, kun je hier het hele jaar door surfen."

Vanaf de brasserie op de pier kijken we naar de beach club van Blankenberge. Of hij daar wel eens komt? "Soms." Maar met de meeste surfclubs aan onze kust heeft hij weinig voeling, "Het is gewoon ik niet", zegt hij. "Het is allemaal zo gehypet. Surfen draait voor mij rond honderd procent jezelf zijn, je eigen ding doen. Het probleem met de surfcultuur hier is dat het één grote commerce is geworden. Terwijl, ik leef heel sober, rook en drink niet, ik wil gefocust blijven, werk lange dagen, ook tijdens mijn trips. Wat ik doe, beschouw ik als een echte craft. Er moet een stuk van jezelf in zitten, je eigen ideeën kunnen uitwerken is voor mij superbelangrijk. Ik ben iemand die flowt, zal nooit zomaar een plank beginnen te bewerken, zonder dat ik een beeld in mijn hoofd heb. Dan stop ik liever en wacht ik tot ik het perfecte beeld honderd procent scherp in mijn hoofd zie.

"Surfen is voor mij planken maken, iets constructiefs doen, zonder al die poespas errond. Mijn grootste drijfveer is: ik wil zelf zoveel mogelijk kunnen riden, zoveel mogelijk tijd in het water, daar draait het om. Ik ben een hyperkerel. Tijdens het surfen denk ik echt aan niets, het is een van de enige manieren om mijn hoofd helemaal leeg te maken."

Stop 2

Granny Gears Bikestore in Blankenberge

Een van zijn maten bij wie hij dagelijks even halt houdt, is Matthias de Pauw - "Tjaka voor de vrienden", zegt Angelo wanneer hij zijn slee even later in de Langestraat parkeert. Tjaka baat de Granny Gears Bikestore uit, een fonkelnieuw, prachtig ingericht fietsatelier waar koersfietsen en allerlei hippe bikes staan. Zelf surft hij af en toe, maar hij is toch eerder een man van de fietsen, zegt Tjaka wanneer hij ons een bekertje koffie toeschuift. Hij en Angelo zijn al vijftien jaar beste maten. Ze delen de passie voor mechaniek, the need for speed en het creatieproces - samen maakten ze een knappe, massief houten tafel met epoxy die de toonzaal siert. Een groot deel van Tjaka's publiek zijn surfers.

Matthias en Angelo keuvelen wat over het leven als zelfstandige - "In het begin zou je voor iedereen de rode loper uitrollen, tot de dag dat iemand je de les komt spellen in je eigen atelier".

We staan op vertrekken, en dan toch weer niet. Er passeren een hoop overzeese telefoontjes: klanten, zijn sponsor Rhythm wil weten of hij zal deelnemen aan de wedstrijd voor shapers in de pro-division in Cadiz. "Organized chaos", lacht Tjaka minzaam.

Stop 3

Frituur 't Kastaarke in Zeebrugge

Rond 12 uur beginnen de magen te knorren. "Ik heb geprobeerd om te reserveren in het Pop-uprestaurant in Knokke, maar dat lukte niet en café 't Werftje is aan het verbouwen," zegt Angelo, "dus ik neem jullie mee naar mijn favoriete frituur." We bollen naar 't Kastaarke, op de Kustlaan in Zeebrugge. "Hier hebben ze de beste frieten van de streek, we bluven toh Bèlhen hé!", klinkt het vrolijk terwijl hij in zijn boulet prikt.

Het hoekpand stroomt in een mum van tijd vol. Gastronomie is niet echt zijn ding, legt Angelo uit, hij is meer een man van het gewone volk. Al zou hij met veel plezier een uitzondering maken voor het Pop-uprestaurant in Knokke, of nog beter, The Jane in Antwerpen. De realitysoap Mijn pop-uprestaurant! is zijn guilty pleasure, biecht hij op. En: "Sergio, dat is the dude! Je vóélt die man zijn passie!"

Stop 4

Tattooshop Vanity & One Chance in Knokke

In Knokke komt Angelo wekelijks, al is het niet op het strand en al zeker niet in de winkelstraten, grijnst hij wanneer we een klein zijstraatje van de Lippenslaan inrijden. Daar ligt, achter een kapperszaak, de tattooshop van zijn surfbuddy Rinus Fleurbeay. "Van burgemeester Lippens mochten we niet te prominent in het straatbeeld aanwezig zijn," zegt de pezige Rinus. Niettemin loopt zijn zaak als een trein. "Iedereen zet tattoos vandaag. Bekende topvoetballers komen hier, maar ook mensen uit Het Zoute, om een hoefijzertje op hun pols te laten tatoeëren."

Van het tiental tattoos op Angelo's lijf werd het merendeel door Rinus gezet. Aan sommige hangen verhalen, aan andere, zoals de laatste nieuwe aanwinst op zijn enkel, een kies, niet: "Gewoon, het leek me wel cool, een tandje bijsteken." (lacht)

Voor heroïsche theorieën over de tattoo als onderdeel van de lichaamscultuur rond surfen ben je hier aan het verkeerde adres. Het is een uitlaatklep voor hun creativiteit, punt, vinden Rinus en Angelo. Tattoos komen van de vissers, skaters en bikers, en zijn pas later tot de surfscene gaan behoren. Ach, het surfwereldje is even trendgevoelig als andere, relativeren ze. Angelo: "Tegenwoordig zijn veel surfers halve hippies. Natuurlijk heb ik respect voor mijn lichaam en wil ik dat de zee proper is, maar ik weet ook dat ik de wereld rondreis met een vliegtuig dat massa's kerosine verbruikt, dan moet je niet te hoog van de toren blazen."

Stop 5

Icarus surfclub in Zeebrugge

De laatste plek die Angelo ons wil laten zien, ligt op nog geen 500 meter van zijn atelier: kitesurfclub Icarus. Waar normaal tientallen kleurige kites in de lucht hangen is het strand zo goed als verlaten. Het is een van de enige clubs aan de Noordzee waar hij wél graag over de vloer komt, om koffie te drinken. Waaraan dat ligt, laat hij Willem Perneel uitleggen. Als hij geen kiteles geeft of zelf op het water zit zoals vandaag, staat hij achter de bar. "In Zeebrugge is alles no-nonsense. Advocaten en havenarbeiders komen hier samen om te surfen en daarna een pint te drinken, hier is geen etiquette. Wij willen niet dat onze club een bedrijf wordt. De meeste surfclubs zijn evenementenstranden geworden: elke weekdag is er wel een ander bedrijf dat een incentive doet."

Terug op weg naar zijn atelier vragen we Angelo of het nooit kriebelt om definitief voor het buitenland te kiezen. "De enige reden waarom ik hier blijf, is de vrouw van mijn leven", zegt hij in alle ernst. Toch wordt er al luidop over Santa-Barbara, Californië gedroomd. "Iederéén surft daar, of heeft op zijn minst een plank thuis staan." Ze moeten enkel nog een manier verzinnen zodat ook zij daar aan de slag kan. Dat is slechts een kwestie van tijd, volgens hem. "Oj hie moe hoan, dan moej hie hoan he."

Angelo's boards zijn onder meer te koop in de surfshop Haven in Antwerpen en Icarus Surfshop in Zeebrugge. Info: flowandsoul.be en havensurf.com

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234