Maandag 30/03/2020

Bush schroeft Saddam de duimschroeven aan

VS-president George W. Bush sommeert het regime van Saddam Hoessein om opnieuw wapeninspecteurs toe te laten. Zo niet, dreigt hij, zal Bagdad de gevolgen dragen. Zijn dreigement is het duidelijkste signaal tot dusver dat Irak het volgende doelwit wordt in de Amerikaanse 'oorlog tegen terrorisme'.

Brussel / Washington

Reuters / Eigen berichtgeving

Gevraagd hoe hij Irak zag in de context van de 'oorlog tegen terrorisme', die de VS begonnen na de aanslagen van 11 september, zei Bush: "Mijn boodschap is dat wie terroristen herbergt, zelf een terrorist is. Wie massavernietigingswapens ontwikkelt waarmee je de wereld wilt terroriseren, zal rekenschap moeten afleggen."

In een duidelijke verwijzing naar de Iraakse president zei Bush: "Wat Saddam Hoessein betreft: hij moet opnieuw wapeninspecteurs toelaten in zijn land om ons te tonen dat hij geen massavernietigingswapens aan het ontwikkelen is." Mocht de Iraakse leider nieuwe inspecties weigeren, dreigde Bush, "dan zal hij het weten, wat de gevolgen ook zijn."

Bagdad gaf gisteren te kennen niet onder de indruk te zijn van de Amerikaanse dreigementen. "Iedereen die denkt dat Irak een arrogante en unilaterale wil van deze of gene partij kan aanvaarden, slaat de bal mis", verklaarde een regeringswoordvoerder. "Irak is in staat om zichzelf en zijn rechten te verdedigen en zal niet buigen voor dreigementen." Op het hoofdkwartier van de VN in New York reageerde de Iraakse ambassadeur, Mohammed Aldouri, eveneens afwijzend. "Onze positie is heel duidelijk. We zullen geen wapeninspecteurs toelaten, want we hebben niets om te inspecteren."

Volgens de Iraakse regeringswoordvoerder moeten de VN eerst het elf jaar oude sanctieregime tegen Irak, opgelegd na de Golfoorlog, opheffen. De VS en Groot-Brittannië zijn nu in discussies verwikkeld over de herziening van de sancties tegen Irak, die onder meer als doel hebben om bij Bagdad wapeninspecties af te dwingen. De inspecties, die tot de uitwijzing van inspecteurs in 1998 werden geleid door de VN-missie Unscom, hadden tot doel het nucleaire, chemische en biologische wapenprogramma van het Iraakse leger te onderzoeken.

Aanstaande vrijdag verloopt het huidige VN-olie-voor-voedselprogramma - waarbij Bagdad olie mag verkopen en de opbrengsten gebruiken voor het aankopen van humanitaire goederen.

De VS stellen voor om het programma tot maart te verlengen. Tot deze week lobbyde Washington bij zijn collega's van de VN-Veiligheidsraad voor een aanpassing waarbij 'slimme sancties' van kracht zouden worden - zoals meer voedselleveringen, maar strengere controles op de import -, maar wegens tegenstand van Rusland bergt Washington die ambities voorlopig op.

VS-minister van Buitenlandse Zaken Colin Powell zei gisteren dat Washington desalniettemin zal blijven proberen om de sancties te verfijnen. "We willen niet dat er materiaal binnen raakt dat gebruikt kan worden voor het ontwikkelen van massavernietigingswapens", zei hij. Powell trad daarop de dreigementen van Bush bij. Hij noemde de waarschuwing van de VS-president "een zeer nuchtere, harde boodschap".

Powells houding wijst erop dat de haviken in de regering-Bush, die al sinds 11 september pleiten voor militaire actie tegen Saddam, aan invloed winnen. Of de 'internationale coalitie tegen terreur' dat zal slikken, is echter lang niet zeker. Zelfs Washingtons trouwste bondgenoot in het Westen, Groot-Brittannië, gaf al te kennen dat er geen sprake van kan zijn Irak aan te vallen.

Israël maakt zich alvast op voor het tegendeel. Het leger wordt in hoogste staat van paraatheid gebracht omdat volgens Israëlische inlichtingendiensten Irak "binnen de twee tot drie maanden aangevallen" wordt door de VS. (MR)

Bagdad wil wapeninspecteurs weigeren 'zolang sanctieregime blijft'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234