Vrijdag 15/11/2019

Festivals

Burning Man heeft buik vol van influencers

Beeld ap

Steeds meer mensen trekken naar het Amerikaanse ‘festival’ Burning Man om er in een luxekamp te zitten, reclame te maken voor merken en volgers op Instagram te verzamelen. CEO Marian Goodell geeft hen een tik op de vingers. “Je moet gaan voor de transformatie, niet voor de likes.”

Aanbieders van ‘tenten’ met kingsize bedden, badkamers en airconditioning voor zo'n 50.000 dollar. Een reclameshoot voor een kledingmerk met op de achtergrond een kunstinstallatie. Buitenwippers die alleen mooie en jonge meisjes toelaten. Volgens Burning Man-CEO Marian Goodell hebben ze geen plek op het iconische event dat ze jaarlijks mee organiseert in de Nevada-woestijn. In een uitvoerige blogpost beschrijft de dame  “enkele alarmerende veranderingen in de cultuur van Burning Man”. 

Het kunstevent, waar jaarlijks zowat 70.000 mensen van over de hele wereld naartoe trekken, is net opgericht voor wie wil ontsnappen aan status, consumptie, merken, gemak. “We hebben Black Rock City (het tijdelijke ‘dorp’ tijdens Burning Man, FVG) elk jaar gecreëerd omdat we geloven dat het waardevol is om een heel ander soort ervaring te hebben. Het gaat om een ervaring waaraan je zelf moet bijdragen, door te praten, te maken, te doen en te delen”, schrijft Goodell. Dat is niet wat zij en ‘burners’ zien. Zij maken net gewag van een groeiend aantal mensen die de basisprincipes van Burning Man, zoals “radicale inclusie”, “zelfredzaamheid” en “burgerzin”, niet naleven. Geld wordt op het event ook niet geapprecieerd. Ze gaan prat op ‘gifting’. Je geeft spullen weg, zonder iets in ruil te willen. Het enige dat je er met dollars kan kopen, is ijs. 

Beeld RV

Dat moet zo blijven, vindt Jan Kriekels, topman van Jaga. Hij trok in 2006 voor de eerste keer naar Black Rock City. Hij bouwde er samen met kunstenaar Arne Quinze The Waffle, een gigantische houten constructie die, zoals Burning Man voorschrijft, in brand werd gestoken. Hij onderschrijft de blogpost van Goodell “voor de volle honderd procent.” “In 2010 ben ik de laatste keer in Nevada geweest en toen speelde dat conflict al.” 

Kriekels zag mensen die “geen echte burners” waren. Hij bedoelt daarmee: mensen zoals die in de luxekampen. “Die hebben zelfs een douche, kun je dat geloven.” Hij bedoelt ook: mensen die zomaar een kijkje komen nemen in plaats van daadwerkelijk deel te nemen. “Ze gaan volledig voorbij aan de spirituele beleving die Burning Man is. Je moet daar naartoe gaan voor de transformatie, niet voor de likes die je achteraf op sociale media krijgt. Het mag geen opstapje zijn voor meer.” 

Wie voor persoonlijk gewin komt, “verbrandt Burning Man zelf”, vindt Kriekels. “Die mensen hebben daar geen plaats.” Tegelijkertijd geeft hij aan dat het moeilijk is, om diezelfde mensen de toegang te weigeren. “Er is een andere realiteit nu. Mensen zijn zelf veranderd. Het is heel moeilijk om zoiets tegen te houden.” 

Dat gelooft ook Gilles Devos, die in 2016 op de playa rondliep. Hij werd toen zelf gesponsord door een paar commerciële spelers. “Ik besef ook wel dat zoiets indruist tegen de principes van Burning Man. Anderzijds: ik heb duizend dollar moeten betalen om er zelf naar toe te kunnen, dat is ook niet vanzelfsprekend.” Buiten die paar “onschuldige” Instagram-foto’s dompelde Devos zich wel volledig in de cultuur onder, benadrukt hij. De man sliep een week lang in een goedkoop tentje, “snoepte en proefde” van de “heel bijzondere” workshops die er georganiseerd worden, huilde als wolven met tienduizenden anderen als de zon onderging. 

Paris Hilton

Devos hoort bij de groep mensen die zich niet stoort aan de vliegtuigjes met een Paris Hilton of Justin Bieber die om de zoveel tijd binnenvliegen. “Ik heb niks tegen elitair. Een van de basisprincipes van Burning Man is net: radicale inclusie. Iedereen is welkom. Als ook die rijke mensen zich als echte burners gedragen, zie ik het probleem niet.” Toch zegt hij zich aan de ‘snobkampen’ gestoord te hebben. Vooral omdat er amok werd gemaakt en omdat niet iedereen erin mocht. “En dat kan niet. De enige grens op Burning Man moet een leeftijdsgrens zijn.”

Goodell probeert nu met een hele reeks aan maatregelen de roots van Burning Man te beschermen. Een van de luxekampen, Humano Tribe, mag niet meer terugkomen, laat ze weten. Er wordt ook een en ander veranderd aan de ticketverkoop: er komen meer goedkope en minder dure tickets. Burners worden aangemaand om zaken die niet stroken met de Burning Man-waarden, zoals foute Instagram-posts, te melden. 

Bart Roman vindt die boodschap dubbel. “Ze wisten heel goed waar ze mee bezig waren. Nu lijkt het alsof ze Burning Man zelf onschuldig is, maar ze hebben die luxekampen wel zelf jarenlang toegestaan”, vindt de man die zelf twee keer in Nevada en er zo geïnspireerd raakte dat hij zijn eigen festival, Wecandance in Brugge, een “Burning Man-laag” gaf. 

Beeld AFP

Ook vindt hij: Burning Man is een weerspiegeling van onze maatschappij. “En daar maken nu eenmaal ook kapitaalkrachtige mensen deel van uit. Als die mensen een douche willen als ze in de woestijn gaan kamperen, dan moet dat kunnen.” Het is ook niet zo dat die superrijken het event naar hun hand zetten. “Ik zat zelf in het kamp Cirque Gitanne van een viersterrenhotel in West-Hollywood. Mijn buurvrouw was Susan Sarandon. Die had geen bodyguards en deed gewoon mee met de rest.” 

Hij geeft wel dat dat allemaal drie jaar geleden zo was. “Er zal intussen wel een en ander veranderd zijn. Ik zie zelf op sociale media veel meer hashtags over Burning Man, om maar iets te zeggen.” Hij vindt dat allemaal geen punt, zolang er geen verdienmodel achter schuilgaat. “Dan wordt het wel foute boel.” Dat Burning Man iets mainstreams zou worden, weigert hij wel te geloven. “Toch niet als de organisatoren zelf trouw kunst en creativiteit centraal blijven stellen. Dat soort dingen zullen nooit voor iedereen weggelegd zijn.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234